Maandag 18/10/2021

Een wereld van papier

In het Antwerpse Museum Mayer van den Bergh loopt een tentoonstelling met tekeningen uit verschillende privécollecties. Dat is geen toeval, want Fritz Mayer was zelf een toegewijd kunstverzamelaar.

Mayer van den Bergh - een intiem museum met een reeks topstukken zoals Bruegels Dulle Griet - bekleedt een aparte plaats omdat het de exquise privécollectie toont van de jonggestorven Fritz Mayer van den Bergh (1858-1901), in een pand dat zijn moeder speciaal na zijn dood liet bouwen. Fritz Mayer was een gedreven verzamelaar die niet alleen schilderijen en sculpturen kocht, maar ook geïnteresseerd was in miniaturen en tekeningen. Vanaf 1890 begon hij tekeningen te kopen: 179 in totaal, afkomstig uit de 15de tot de 19de eeuw. Een fraaie keuze uit die zelden getoonde verzameling is nu te zien, aangevuld met werk uit andere Antwerpse, hedendaagse privécollecties.

In meer dan één opzicht is het een uitzonderlijke tentoonstelling. Omdat ze zo kwetsbaar zijn en geen lange blootstelling aan licht verdragen, worden tekeningen uiterst zelden getoond. Alleen al daarom is deze expositie een buitenkans.

De scenografie is strak maar functioneel: in een schemerachtige ruimte licht elke tekening op als een kostbaar juweel. Bovendien werd het onderzoek naar deze kleinoden gevoerd door studenten van de vakgroep Kunstgeschiedenis van de Universiteit Gent. Hun gepassioneerde getuigenissen zijn op de website van het museum in enkele filmpjes te zien en te beluisteren.

Minnares

Ook is er de kwaliteit en verscheidenheid van de 42 geselecteerde tekeningen zelf: het gaat om verfijnde en gedetailleerd uitgewerkte landschappen, jachttaferelen, mythologische en religieuze scènes, en architecturale ensembles van bekende en minder bekende namen: Lambert Lombard, Pieter Pourbus, Otto van Veen en Michiel Coxcie.

Een van de topstukken is Het atelier van Apelles (1600) van de Antwerpse tekenaar en etser Jan Wierix. Apelles was een schilder uit de oudheid wiens werk zo levensecht was dat Alexander de Grote hem zijn minnares Campaspe schonk en zelf genoegen nam met het 'levensechte' schilderij dat Apelles van haar had gemaakt.

Er zijn ook uitstekende landschappen te bewonderen van Hans Bol, stadsgezichten van Rome door Jan I Brueghel en Lodewijk Toeput, en een zicht op de golf van Napels door Jan van Stinemolen. En het is boeiend om te vernemen dat een zekere Paolo Fiammingo, Paul de Vlaming dus, mee de herinrichting van het Dogepaleis van Venetië na de verwoestende brand van 1577, op papier zette.

Een hele wereld op papier, vol verfijning en eruditie, vlak bij de glitter van shoppend Antwerpen.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234