Maandag 18/10/2021

AchtergrondEconomie

Een turbo voor de e-commerce: deze stappen moeten de Belgische onlinehandel redden

Een Amazon koerier sleurt met pakjes Beeld REUTERS
Een Amazon koerier sleurt met pakjesBeeld REUTERS

Door Covid-19 hebben we in één klap een digitale sprong van vijf jaar vooruit gemaakt. Alleen zijn de structuren en regels niet mee geëvolueerd. Dominique Michel van handelsfederatie Comeos wil een turbo zetten op die evolutie. Zodat het niet enkel Amazon is dat erbij wint. Met de heropening van de samenleving is het de hoogste tijd voor een ambitieus masterplan voor de digitale handel. De federatie legt vandaag een twaalfpuntenplan voor aan de regering.

Jobs

We hebben met z’n allen online vergaderd, gewerkt en gekocht. “Die evolutie was al bezig en is onomkeerbaar”, beseft Dominique Michel. “Meer dan 1,3 miljoen nieuwe consumenten hebben de onlinewereld ontdekt gedurende corona. Er zijn voor het eerst meer schoenen en kleding verkocht online dan in een fysieke winkel.” De volgende revolutie is deze van de voeding, denkt Michel. “De food delivery is vorig jaar met liefst 300 procent gegroeid.” De koek van de e-commerce groeit, maar een steeds groter deel van deze koek komt bij een beperkt aantal spelers uit het buitenland terecht. “Daardoor sputtert onze jobmotor, en zijn we de laatste vijf jaar zo’n 7.500 jobs onder ons potentieel gebleven. Afgaande op de tewerkstelling in onze buurlanden zouden we nochtans 22.500 nieuwe banen kunnen creëren in de Belgische handel, tegen 2025.”

Een eerste doorn in het oog daarbij zijn de loonlasten. De vorige regeringen hebben werk gemaakt van een verlaging van de loonlasten en dat is gelukt voor de hogere lonen, maar voor de lagere lonen is dat niet het geval. “Een kassierster of een logistieke medewerker is hier tot een kwart duurder dan in de buurlanden.” Een gerichte loonlastenverlaging moet de kloof helpen dichten.

Een ander bekend klinkende klacht: avond- en zondagswerk. Meer dan de helft van de bestellingen van e-commerce gebeurt na 18 uur. Het succes van de grote marktplaatsen is: vóór 22 uur avonds besteld, de volgende dag geleverd. “De arbeidsduur in België is zeer strikt gereglementeerd. In de winkel van de toekomst zou het nochtans mogelijk moeten zijn om ruimere winkelopeningstijden te hebben, zowel in fysieke winkels als online.”

De echte kost

De bezorgers van PostNL of de andere koeriers die aan uw deurbel hangen, hebben één ding gemeen: ze leveren gratis of spotgoedkoop. “De olifant in de kamer op het vlak van digitale handel zijn de gratis leveringen. Dat is nochtans een cruciaal punt in het kader van de milieukost die dat met zich meebrengt. Uw pakje uit het buitenland heeft een enorme voetafdruk.” Het heeft geen enkele zin om dergelijk debat op nationaal vlak te voeren, gezien de e-commercemarkt een wereldwijde markt is, beseft Comeos. Maar ze wil dat België het initiatief neemt voor een echt debat op Europees niveau over gratis leveringen. Hoe dienen transport- en milieukosten verrekend te worden in de prijs van producten, zowel voor import in Europa als binnen de Europese interne markt?

Tegelijk moet er ook meer controle komen op geïmporteerde goederen en de talrijke, specifieke Belgische verplichtingen. “Denken we bijvoorbeeld maar aan de verplichtingen omtrent de bijdrage aan recyclageorganisaties zoals Recupel, Bebat en verpakkingsheffingen. Elke nieuwe maatregel is een indirecte subsidiëring aan Amazon. Want die levert wel uw nieuwe koelkast, maar hoeft zich niks aan te trekken van uw oude frigo.”

Regels

De platformeconomie draait deels op arbeidsstatuten die naam onwaardig. Tegelijk mag het kind niet met het badwater weggegooid worden. “België heeft een modern wettelijk kader voor occasionele activiteiten, die tot 6.390 euro per jaar fiscaal voordelig kunnen gebeuren. Daarmee zijn deze activiteiten voor velen een ideale bijverdienste. Het is ook een markt die veel mensen de kans biedt om de eerste stappen te zetten in het arbeidscircuit”, oordeelt Comeos. Toch wil de organisatie de sociale bescherming van de werknemers onder ogen zien. “Wij willen alvast onze verantwoordelijkheid opnemen en vanuit de sector mee voorstellen formuleren om daar een kader rond te creëren dat aangepast is aan de nieuwe realiteit.”

Ook de winkelier werkt in een nieuwe realiteit met een soms vreemd kader. Een lichtreclame boven de winkel zal aanleiding geven tot extra belasting, online is dat niet het geval, een handelaar van een fysieke winkel is ook verplicht om cash te aanvaarden, online is dat zelfs geen optie. Een zogenaamde digitale toets voor elke nieuwe wet moet dat speelveld gelijktrekken.

Fiscaliteit

De Amazons van deze wereld hebben dankzij ongebreidelde geldstromen op een agressieve wijze continu marktaandeel weten te veroveren. Rendabiliteit was niet van tel, waardoor ze vandaag een enorme dominantie hebben verworven. “De vijf grootste onlinebedrijven (Amazon, Coolblue, Bol.com, Zalando enMediaMarkt, LID) hadden al een kwart van de markt in handen. In twee jaar steeg dat naar bijna 30 procent.”

De Belgische onlinespelers vertrekken dus met een achterstand. Comeos pleit daarom voor een digitale investeringsaftrek van 25 procent voor investeringen in digitale toepassingen gedurende twee jaar. Dominique Michel kijkt ook hoopvol naar het debat op het niveau van de OESO omtrent een digitale taks. Daarbij zouden bedrijven belast worden waar ze actief zijn, in plaats van waar ze gevestigd zijn. “Zo zou een internationale digitale belasting grote internationale spelers even zwaar belasten als Belgische of Europese spelers.”

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234