Zondag 15/12/2019

Een toe te juichen staaltje bumperkleven

Muziektheater

Van punk over fanfare naar opera: vreemdere bokkensprongen lijken in de muziek niet denkbaar. Toch heeft het Nederlandse De Kift in zijn bijna vijftienjarige bestaan precies over die hemelsbrede kloven onbevooroordeeld brugjes geslagen. Met haar allereerste opera Vier voor vier toont het gezelschap uit Koog aan de Zaan eens temeer zijn veelzijdigheid aan. Aanstoker van dit project was 'Drie linkse uren', een kunstzinnige avond die plaatsvond in Sint-Petersburg op 24 januari 1928. Daarbij werd naast experimentele poëzie en film ook het toneelstuk Elisabeth Bam van de Russisch-joodse schrijver en dichter Daniil Charms gepresenteerd. Dat interdisciplinaire karakter stond De Kift wel aan.

De groep besloot Charms' stuk in een operavorm te gieten waarbij natuurlijk ook de karakteristieke fanfarepunk van de groep een rol zou krijgen. Dat klinkt alsof De Kift haar beproefde procédé (liedjesteksten puren uit literatuur, toneelstukken en poëzie en het geheel een theatrale uitvoering meegeven) nog eens heeft overgedaan. Toch houdt de vergelijking met platen als Krankenhaus (1993), Gaaphonger (1996), Vlaskoorts (2000) en Koper (2002) niet lang stand. Ditmaal deed artistieke motor Ferry Heyne immers een beroep op een heuse regisseur, met name Ira Judkovskaja, een Russische die al ruim tien jaar in Nederland woont. Een verstandige beslissing, want het barstensvolle en kronkelende Vier voor vier was zeker van een leidende hand gediend, zo bleek uit de generale repetitie.

Nieuw zijn ook de klassiek geschoolde stemmen van zangers/acteurs Mariecke van de Linden en Jeroen Manders, die in combinatie met het bonkige koorgezang van De Kift een ongekend aanknopingspunt vormen. Die interactie schuurde nog wat, al merkte je snel dat aan de vocale harmonieën nooit eerder zoveel toewijding is besteed. De muziek blijft overigens wel herkenbaar: krakkemikkige gitaren, doffe trommelvellen en schetterende blazers zetten agressie, dreiging, idylle en weemoed prachtig in de verf. Een toe te juichen staaltje bumperkleven, want in dit surrealistische verhaal, waarin een vrouw zich belaagd ziet door twee mannen waarvan ze er eentje vermoord blijkt te hebben, verandert de stemming om de haverklap.

De verhaallijn raakt bijwijlen verstrikt in te veel absurditeiten en het vaak helse tempo, maar dat de tien acteurs/muzikanten/zangers (geen afgelijnde functies in dit stuk) elkaar daarbij nooit op de tenen te trappen, houdt je op zich al in de ban. Fascinerende scenografische vondsten, zoals vlinders die uit een opengeklapt boek komen gefladderd, zetten die verwondering aanhoudend kracht bij. Clowneske acrobatieën en terloopse knipogen garanderen de nodige verluchting en een lage drempel. Ten slotte lijkt Ferry Heyne, die zelfs als doorleefd zanger nooit heeft kunnen verhullen dat er een geweldig acteur in hem schuilt, in Vier voor vier een gedroomde habitat te hebben gevonden. Kortom, gaat dat zien.

Kurt Blondeel

WIE: De Kift WAT, WAAR EN WANNEER: generale repetitie in het hoofdkwartier in Koog aan de Zaan, dinsdag 3 juni. De première van Vier voor vier vindt plaats op vrijdag 6 juni in BSBBis, Kazernestraat 37 in Brussel. Kaartjes kosten 7 euro. Info op 02/513.82.90 of www.beursschouwburg.be.ONS OORDEEL: Hoewel de surrealistische verhaallijn soms verstrikt raakt in de absurditeiten, houdt het uitgekiende speelplan je wel in de ban.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234