Zondag 09/08/2020

Een profetisch beeld

Titel

Underworld

Auteur

Don DeLillo

Ontwerp

Erich Hobbing

Fotograaf

André Kertész

Uitgeverij

Scribner (1997)

Don DeLillo (°1936) was al een van de great American novelists, maar op 11 september 2001 kreeg hij er de reputatie van visionair bij. De man die 9/11 voorspelde, noemen journalisten hem. En daar zit deze cover voor iets tussen.

De schrijver houdt Amerika al sinds het begin van zijn carrière een spiegel voor en schrijft graag over gebeurtenissen die een impact hebben op de grote massa. In zijn boeken spelen geweld, (pop)cultuur, religie en politiek een grote rol. Underworld, een klepper van 827 pagina's, brengt al deze elementen samen. DeLillo voert een heel scala aan personages op, van Frank Sinatra en Edgar J. Hoover tot fictieve figuren als protagonist Nick Shay.

Het boek is een onderzoek naar een postmodern niemandsland en de vage mogelijkheden van een spirituele heropleving in een tijdperk van multinationals en kapitalisme. Voor de cover van zijn meesterwerk zocht DeLillo een herkenbaar, New Yorks beeld.

Kiekje

De auteur vond een foto van André Kertész (1894-1985). Op het beeld baadt het World Trade Center in een dreigende stof- of mistwolk. DeLillo was echter bezorgd dat de foto het boek een te religieuze betekenis zou geven door de kerktoren die vrij nadrukkelijk in het beeld staat. Zijn redacteur Nan Graham huurde daarom een fotoresearcher in, maar die kwam na zijn zoektocht ook met de foto van Kertész op de proppen.

De foto, die na de aanslagen van 11 september een bijzonder dreigende context meekreeg, was eigenlijk een vrij onschuldig kiekje. Sterfotograaf André Kertész legde in 1972 het gloednieuwe World Trade Center vast vanuit het raam van zijn appartement. De in Hongarije geboren fotograaf maakte verscheidene foto's van de torens en de duiven die voor zijn raam vlogen. Op andere beelden lijken de vogels enorm groot. Dit is de enige shot in de reeks waarbij de duif aan een vliegtuig doet denken.

Vormgever Erich Hobbing, die ook veel Stephen King-boeken ontwierp, voorzag het beeld van een paar smalle letters, maar voegde weinig toe. Met het binnenwerk van Underworld viel meer eer te behalen. Het boek bevat een aantal gitzwarte pagina's, lijnen en punten die een grafisch houvast bieden voor de lezer.

DeLillo schreef het boek op een ouderwetse typemachine. "Om de sculpturale kwaliteit van het schrijven te behouden", vertelde hij tijdens een boekpresentatie. "Tijdens het schrijven werk ik naar een ritme toe van woorden en zinnen, die samen een patroon vormen, een visueel ontwerp zelfs."

Wie Underworld doorbladert, merkt ook op hoe doordacht DeLillo omspringt met witruimtes en alinea's. Na een pagina vol snelle dialogen en spaties volgen dikke, ondoordringbare blokken tekst.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234