Woensdag 08/12/2021

Een praktijktest is zo gek nog niet

De geplande omkering van de bewijslast in discriminatiezaken geeft het signaal dat iedereen racist, seksist of homofoob is tot het tegendeel wordt bewezen

Bart De Wever

ziet wel brood in een test die discriminatie moet blootleggen

Een tweetal jaar geleden was ik uitgenodigd in een Antwerps hotel op een prijsuitreiking aan een aantal Vlaamse politici vanwege een holebivereniging. Het plechtige deel werd gevolgd door een fuif in de discotheek van het hotel. In die tijd liep de serie Queer as Folk op een uur dat ik vaak thuiskom en nog even voor tv zit te zappen. Het beeld dat ik daardoor van homofeestjes gekregen had, kon ik nu aan de praktijk toetsen. Hoewel geen fuifganger, bleef ik dus uit nieuwsgierigheid hangen. De realiteit bleek echter nogal ver van Sodom en Gomora te liggen.

Veel meer dan een goede ambiance, een vriendelijke sfeer, veel activiteit op de dansvloer en een groot aantal ABBA-nummers (waaronder 'Give me a man after midnight' om klokslag 24 uur) viel er niet te noteren. Een gesprekje met de hôtelier leerde me dat hij het betrokken publiek graag zag komen.

Die avond keerde ik huiswaarts met het gevoel dat het met de verdraagzaamheid in Vlaanderen nog niet zo slecht gesteld is.

De tegenproef kwam enkele maanden later. Na veel aandringen had ik me door een goede vriend laten overtuigen om mee te gaan naar een new wavefuif (we zijn tenslotte allemaal kinderen van onze tijd) in een zaal die hij met een vaste groep frequenteerde. Bij het gezelschap was die avond voor het eerst ook een jongen van Marokkaanse afkomst. Bij het binnengaan werd die door de portier tegengehouden en geweigerd. Pas nadat de vaste klanten hadden aangegeven dat hij bij hen hoorde, mocht hij mee binnen.

Het incident zette een serieuze domper op de sfeer, vooral een gevoel van plaatsvervangende schaamte bleef knagen. Mijn kameraad besprak het voorval dan ook met de uitbater, een goede bekende van hem. Die vertelde dat hij aanvankelijk geen beperkingen stelde aan het toegelaten cliënteel. Maar de incidenten tussen allochtone jongens en vaste klanten, meestal naar aanleiding van het al dan niet onheus benaderen van meisjes, stapelden zich snel op. Ook het viseren van homofiele klanten kwam al te vaak voor.

Daarom had de uitbater de portier uiteindelijk opdracht gegeven om allochtonen uit de zaak te weren. Net zo min als de hôtelier had hij moreel de intentie om te discrimineren, maar in tegenstelling tot de hôtelier meende hij uit commerciële overwegingen dat hij het de facto toch moest doen.

Onaanvaardbaar en wraakroepend vanuit het perspectief van de gediscrimineerde, maar tegelijk minstens begrijpelijk vanuit het perspectief van de uitbater. Zo'n verhaal mag natuurlijk niets afdoen van de vastberadenheid om te streven naar een samenleving met gelijkwaardigheid in woord en daad, maar het zou wel tot bezinning moeten leiden over de aard van dat streven. Complexe samenlevingsproblemen zijn nu eenmaal niet zo kant-en-klaar op te lossen, zeker niet door het blind beteugelen van het ongepast gedrag dat er het gevolg van is. Voor je het weet, eindig je in een samenleving met vooral privéfeestjes, opvulling van vacatures via het ons-kent-onscircuit en huurwoningen die via mond-aan-mondreclame worden aangeboden.

Het is echter eigen aan progressieve politici om in de scheppende kracht van de wetgever te geloven. Extreem progressieve ideologieën als het communisme en het nazisme streefden naar hun klasseloze of raszuivere ideaal via draconische wetten die tot de massamoord leidden van de groepen die niet in het plaatje pasten.

Ook al is de vergelijking natuurlijk zwaar gechargeerd, denk ik dat men dat beeld best voor ogen houdt vooraleer men overgaat tot de geplande omkering van de bewijslast in discriminatiezaken. Het signaal aan de bevolking is immers dat Big Brother er voortaan van uitgaat dat iedereen racist, seksist, homofoob is totdat men desgevraagd het tegendeel kan bewijzen. Het vermoeden van onschuld in strafzaken is een basisprincipe van de rechtsstaat, waar alleen in heel concrete gevallen en procedures kan worden van afgeweken.

Het blootleggen van flagrante en ongeoorloofde discriminatie doet men dan nog beter met de aanvankelijk geplande praktijktest. Tenminste als deze uitsluitend een eventueel onderdeel wordt van een gerechtelijk onderzoek waarbij een onderzoeksrechter de opdracht geeft tot uitvoering door professionele mensen die daarbij strikte procedures moeten volgen.

Bart De Wever is voorzitter van de N-VA. Voor De Gedachte schrijft hij om de twee weken een opiniestuk.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234