Zondag 20/06/2021

Complottheorie

Een miljoen euro voor wie bewijst dat de Duitse stad Bielefeld niet bestaat

Kasteel Sparrenburg in de ‘niet bestaande stad’ Bielefeld. Beeld AP
Kasteel Sparrenburg in de ‘niet bestaande stad’ Bielefeld.Beeld AP

De Duitse stad Bielefeld bestaat helemaal niet. Wie dat kan bewijzen, wint een prijs van 1 miljoen euro. De gemeente heeft dat bedrag onlangs uitgeloofd om uitsluitsel te krijgen over een satirische complottheorie die al een kwarteeuw de ronde doet op internet.

Ooit in Bielefeld geweest? Nee, waarschijnlijk niet. Die vraag stelden ook toenmalige informaticastudenten Achim Held en zijn vrienden op een studentenfeest in 1993. Ook de antwoorden waren hetzelfde: bijna niemand op het feest was er ooit geweest. Daarom werd gegrapt: ‘Bielefeld? Die stad bestaat helemaal niet.’

Toen Held een jaar later op de snelweg de afgesloten afrit naar Bielefeld passeerde, vond hij het wel heel toevallig dat de stad onbereikbaar was. Held redeneerde zo: als niemand uit Bielefeld komt, er nooit is geweest of iemand uit Bielefeld kent, dan bestaat de stad niet. Opvallende aanname, want er wonen meer dan 300.000 mensen in het regionale economische centrum in het oosten van de Duitse deelstaat Noordrijn-Westfalen.

Aliens

Zijn surrealistische verhaal verspreidde zich als een lopend vuurtje op het internet, dat toen net in opkomst was. Enkele ‘echte’ complotdenkers gingen met de theorie aan de haal. De Universiteit van Bielefeld zou een façade zijn voor een ruimteschip van aliens, en de wat saaie provinciestad zou de toegangspoort tot het mythische eiland Atlantis zijn.

In 2012 trok ook de belangrijkste politicus van Duitsland, bondskanselier Angela Merkel, het bestaan van Bielefeld in twijfel. Bij een prijsuitreiking in de deftige Berlijnse Academie voor de Kunsten herinnerde ze zich een bezoek aan de stad. “Als die al bestaat”, voegde ze eraan toe, tot hilariteit van het publiek.

Sponsoring

De Bielefeldse autoriteiten zien de humor van Helds theorie wel in. Bij het 800-jarig bestaan van de stad was ‘Bielefeld, dat bestaat helemaal niet’ al overal als slogan te zien. Vanwege het 25-jarig bestaan van de samenzweringstheorie gaat de stad nu een stap verder: iedereen ouder dan 16 jaar mag in het Engels of Duits zijn bewijs opsturen dat de stad niet bestaat. De beloning is vastgesteld op 1 miljoen euro. Niet gehaald uit belastinggeld maar uit sponsoring door bedrijven, benadrukt de stad voor de zekerheid.

De complottheorie was altijd bedoeld als satire, zei Held vorige week in een reactie op de marketingstunt van Bielefeld tegen de Duitse krant Frankfurter Allgemeine. Met de ‘Bielefeld-samenzwering’ probeerde hij juist te laten zien hoe absurd sommige complottheorieën zijn. De Duitser is dan ook benieuwd naar de bewijzen waarmee de mensen gaan komen.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234