Donderdag 24/10/2019

Een kleine lok voor een man, een gigantische bom geld voor de kapper

Neil Armstrong, de eerste mens op de maan, heeft zijn kapper voor de rechtbank gedaagd. Zonder zijn toestemming verkocht de kapper zijn haren voor 3.000 dollar. In de VS wordt uitgekeken naar de rechtszaak, want bepaald helder is de wetgeving omtrent wat in het kapsalon op de grond neerdwarrelt niet. Ook niet in ons land.

Neil Armstrong zette op 20 juli 1969 als eerste mens voet op de maan met de historische woorden: "That's one small step for men, one giant step for menkind." De 74-jarige astronaut woont tegenwoordig aan de rand van Cincinnati en stapt al jaren eens per maand binnen bij Marx's Barber Shop in Lebanon. Zijn haren rezen te berge toen hij onlangs moest vernemen dat kapper Marx Sizemore enkele van zijn plukjes heeft verkocht voor 3.000 dollar (2.454 euro).

In een brief beklaagden zijn advocaten zich er op 19 mei over dat dit zonder toestemming gebeurd is: 'De voorkeur van de heer Armstrong gaat uit naar teruggave van zijn haren. Als dat om een om andere reden onmogelijk zou zijn, stelt hij voor dat u het geld ter beschikking zou stellen van een caritatieve organisatie.' De advocaten stelden een ultimatum dat afloopt op 17 juni. Is er tegen die tijd geen bevredigend antwoord, dan komt er een proces.

Dat komt er allicht, want Sizemore biechtte aan de krant Cincinnati Enquirer op dat hij al het geld heeft opgefeest en uit ingewonnen juridisch advies meent te kunnen opmaken dat hij niks illegaals heeft gedaan.

De koper van de grijze haarplukjes is John Reznikoff, een miljonair uit Connecticut die al jaren werkt aan zijn al meer dan honderd plukken rijke collectie, komende van "mensen die een positieve invloed hadden op de geschiedenis". De collectie is verzekerd voor 1 miljoen dollar en telt haren van onder meer Abraham Lincoln, John F. Kennedy, Marilyn Monroe, Albert Einstein, Napoleon, Elvis Presley en Charles Dickens. Een hobby als een ander, zegt Reznikoff, wiens collectie is verzekerd voor 1 miljoen dollar en die drie tot vier keer per jaar zijn zinnen zet op een nieuw doelwit. Hij heeft het vooral voor dode beroemdheden, liet de verzamelaar zich eens ontvallen, "want ik wil mensen er niet toe aanzetten om met een schaar achter hun idolen aan te gaan".

Iets van die strekking lijkt nu dus wel te zijn gebeurd. Sizemore werd begin dit jaar benaderd door Todd Mueller, een eerder berucht dan bekend handelaar in memorabilia uit Colorado. Die kent Reznikoff van haar noch pluim, maar wist van zijn hobby en was er via speurwerk achter gekomen waar hij de kapper van de beroemde astronaut kon vinden. De kapper zei eerst nee, want Armstrong is een goede en aardige klant. Naarmate Mueller zijn bod verhoogde, hapte hij toe. Hoeveel Mueller eraan verdiende, is onduidelijk. Het lijkt weinig waarschijnlijk dat hij John Reznikoff 'slechts' 3.000 dollar liet betalen, wetende dat die bijvoorbeeld de vroegere kapper van Elvis Presley ooit 50.000 dollar toestopte voor een paar plukjes. (Beroemde plukjes weliswaar: afkomstig van de legerkapper die de tondeuse in de coupe van The King zette bij het begin van zijn militaire dienst.)

Reznikoff zit nu met de handen in het haar. Hij wil geen geruzie met Armstrong, zijn held, maar ook geen afstand doen van de zo begeerde haren. Hij bood Armstrong 3.000 dollar aan, te storten op een rekening naar keuze en sterkte zo enkel de vermoedens dat met de transactie meer geld was gemoeid.

Intussen blijkt echter dat er in de VS geen wet is die iets zegt over wat in het kapsalon op de grond neerdwarrelt. De staat Ohio heeft wel een wet die beroemdheden beschermt tegen 'commerciële exploitatie', maar die zit eerder in de sfeer van bescherming van het privé-leven tegen paparazzi.

Deze week was Richard Gere in België, straks Bono en laatst nog George W. Bush. Stel dat een van hen naar de kapper gaat? "Dat kan hier hetzelfde gebeuren", denkt Jean-Pierre Vanhaeren van de Unie van Belgische Kappers (UBK), meteen ook toegevend: "Ik heb er nog nooit bij stilgestaan. Maar als je naar de kapper gaat, dan weet je toch dat het is om er je haar achter te laten? Wil je dat niet, dan vraag je de kapper vooraf of hij je haar wil inpakken. Het is natuurlijk niet netjes wat de kapper van Armstrong deed - ik zou het het zelf nooit doen - maar ik denk dat het juridisch wel snor zit voor hem. Zodra de klant de zaak zaak verlaat, is het haar niet langer zijn bezit."

Regelgeving bestaat er voor portretrecht van kappersmodellen en voor privacy van de klant, beaamt UBK-voorzitter Patrick Coopman: "Van een wet die zegt wat er wel en niet mag gebeuren met op de grond gevallen haren heb ik nog nooit gehoord. Die gaan normaliter de vuilnisbak in. Vroeger, toen er nog veel pruikenmakers waren, had je kappers die wat konden verdienen aan vrouwen die hun lange haren lieten knippen. Je had ook meisjes die speciaal daarvoor haar spaarden. Zijn er geen afspraken, dan is dat haar afval, dacht ik. Er is een wet op de privacy, dat wel, maar dan spreken we over het gebruik van haar voor bijvoorbeeld dna-onderzoek. Misschien vinden Armstrongs advocaten daar ergens argumenten."

Juristen worden nu wereldwijd aangesproken op de hamvraag. In The Times liet de Britse professor Gary Slapper dat ook volgens de Britse wet kappers met geknipte haren mogen doen wat ze willen.

Goed nieuws is dat voor John Reznikoff, in het Guinness Book of Records omschreven als "de grootste verzamelaar van haar van bekende mensen" en overigens ook de trotse bezitter van een nachthemdje van Monica Lewinsky. Of hij al een nieuw doelwit voor ogen heeft, is niet geweten. Op zijn actuele verlanglijstje staan alleen dode mensen. Hij is nu verwoed op zoek naar haren van Mark Twain en William Shakespeare.

Neil Armstrong is van zijn kant op zoek naar een nieuwe kapper.

Douglas De Coninck

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234