Zondag 20/10/2019

Analyse

Eén jaar Louis van Gaal bij Man United: sputterend naar Champions League

De spelers lopen weg met van Gaal, temeer omdat hij ze altijd in bescherming neemt. Alleen wanneer ze onnodig tegen rood aanlopen geeft hij openlijk kritiek. Beeld AP

Het eerste jaar van coach Louis van Gaal bij Manchester United was wisselvallig. Aankopen faalden, oudgedienden bloeiden open. Spectaculaire wedstrijden werden afgewisseld met geestdodend breivoetbal. Het was, kortom, een project in opbouw.

Het is niet moeilijk om een opsomming te maken van de tegenslagen in Louis van Gaals eerste jaar op Old Trafford. Om er een paar te noemen: een 4-0-nederlaag in de League Cup tegen derdeklasser MK Dons, een treurige 0-0 in de FA Cup bij vierdeklasser Cambridge United, vier tegengoals in een half uur tegen degradatiekandidaat Leicester City, Johnny Evans' terugspeelbal vanaf de middenlijn tegen Sunderland en drie doelpuntloze nederlagen op een rij.

Het keuzemenu van lichtpuntjes is iets korter. Het doelpunt van Ángel di María tegen Leicester was kandidaat voor de titel Doelpunt van het Seizoen, Van Gaal verrijkte de Engelse taal - en vermaakte journalisten - met curieuze hollandismen en zowel Liverpool, Tottenham Hotspur als stadsrivaal Manchester City werden weggespeeld. Bovenal waren er de spectaculaire reddingen van David de Gea, die verkozen is tot Doelman van het Jaar in Engeland en Speler van het Jaar in Manchester.

Het is mede te danken aan de Spaanse doelman - die waarschijnlijk teruggaat naar Madrid - dat United zich na een annus horribilis weer heeft gekwalificeerd voor de Champions League-voorronde. Een vierde plek in de Premier League was de bekroning van een wisselvallig brugklasjaar.

Long Ball United

Het was ook een jaar waarin de sterke en zwakke kanten van de trainer zelf naar voren kwamen: hij is goed in het smeden van een ploeg, maar minder sterk in aankopen. En gemakkelijk te provoceren.

Tien maanden geleden werd Van Gaal als een verlosser binnengehaald. Waar Manchester United een jaar eerder David Moyes had gekozen, daar had Van Gaal deze club gekozen. Hij was de baas. "Waar Moyes zich bijna verexcuserend voortbewoog op het trainingscomplex Carrington, denderde Van Gaal op slippers binnen, met vrolijke sokken, instructies uitdelend en high fives gevend", zei een verslaggever van het satirische blad Red News.

Termen als process en philosophy, ongebruikelijk op het eiland, deden hun intrede op Old Trafford. Spelers werden geacht met hun hoofd te spelen, sterren moesten het teambelang dienen.

De 4-4-2 van Sir Alex maakte plaats voor de 5-3-2 van 'De IJzeren Tulp'. Na enkele wittebroodsweken tijdens een succesvolle Amerikaanse tournee bleek de overgang van onbezorgd naar gecontroleerd aanvallen te groot. De 2-1-thuisnederlaag op de openingsdag tegen Swansea City was de voorbode van een beroerde beginfase van het seizoen.

Pas in de loop van het najaar kwamen er resultaten, met resultaatvoetbal. Toen West Ham-manager Sam Allardyce begin februari lacherig en provocerend sprak over 'Long Ball United' was Van Gaal in zijn wiek geschoten. Het leidde tot een onbedoeld hilarische persconferentie waarin de trainer de belediging als een wiskundedocent weerlegde. Journalisten wisten niet wat ze meemaakten. De uitdrukking 'He is at Upton Park' (twee haltes voor Barking, ofwel: knettergek) kreeg een nieuwe betekenis.

Het mikken van de bal op de lange Marouane Fellaini was een uiting van onvermogen. Anders dan rivaal Arsenal bleek United niet over creativiteit en snelheid te beschikken om goed georganiseerde verdedigingen te slechten, hoe hoog de percentages balbezit ook waren. De beste resultaten behaalde Van Gaal al counterend (Southampton en Arsenal uit) en tegen topploegen die wel voetballen (Chelsea uitgezonderd). Geen ploeg haalde meer punten in topwedstrijden dan United.

Louis van Gaal kon van Man United nog geen geoliede machine maken. Beeld AFP
Van Gaal is als een kind zo blij als ze oefenstof in de praktijk brengen. Zijn knuffel aan Ander Herrera was misschien wel het echte moment van het seizoen. Beeld PHOTO_NEWS

Tweede leven

Bij het breken van die muren had de Nederlander zijn hoop gevestigd op Di María (de duurste aankoop uit de Engelse voetbalgeschiedenis) en Radamel Falcao (de best betaalde speler uit de Premier League). Maar de Zuid-Amerikanen faalden. Veel fans begrepen niet waarom Van Gaal niet verder wilde met de publiekslievelingen Javier Hernández en Danny Welbeck. Bij het uitruimen van de kleedkamer gaf hij weinig om sentimenten, wat zijn gezag evenwel ten goede is gekomen.

Waar zijn aankopen tegenvielen, verrichtte hij wonderen met spelers die er al waren. Oudgedienden als Ashley Young en Chris Smalling bloeiden open, jongeren als Paddy McNair en Tyler Blackett grepen hun kans en aanvoerder Wayne Rooney werd volwassen. Spelers die Moyes had gekocht en leken te mislukken - Juan Mata en Fellaini - kregen een tweede leven. Het enige raadsel was het falen van Robin van Persie, van wie de dagen in Manchester geteld lijken nu Van Gaal zijn oog heeft laten vallen op Gareth Bale.

De spelers lopen weg met de Nederlander, temeer omdat hij ze altijd in bescherming neemt. Alleen wanneer ze onnodig tegen rood aanlopen (dat gebeurde geregeld dit seizoen) geeft hij openlijk kritiek.

Van Gaal is als een kind zo blij als ze oefenstof in de praktijk brengen. Zo gaf hij Ander Herrera - een nieuwkomer die wel is geslaagd - in de rust van de wedstrijd tegen Aston Villa een knuffel als dank voor een mooie actie waarop hard was getraind. Dat was misschien wel het echte moment van het seizoen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234