Woensdag 28/10/2020

Een hond met daarrond een dorp

Vergeet Robert Redford als de paardenfluisteraar: vanavond maakt de Gentse auteur-regisseur Arne Sierens in Antwerpen zijn debuut als 'hondenfluisteraar'. Mijn Blackie, een coproductie tussen het Nieuwpoorttheater en Het Paleis, is een familievoorstelling over een hond aan de ketting en een jongeman die zijn rentree maakt in het dorp zijner jeugd. Hier, Blackie, hierrrrr.

Mijn Blackie is de eerste theaterproductie van Arne Sierens na De broers Geboers, een uitbundige kijk op het leven naast de goot met 'de broers' als mislukte evenwichtkunstenaars. Sierens haalde daarvoor inspiratie uit getuigenissen over de Kuiperskaai, een ruige maar nu nagenoeg verdwenen uitgaansbuurt in Gent. Voor Mijn Blackie trok Sierens - een stedeling in hart en nieren - naar het platteland, verslond hij boeken over het boerenleven (God is verdwenen uit Jorwerd van de Nederlandse schrijver Geert Mak, toneelstukken van Kroetz en Specht) en verdiepte hij zich in het sociale leven van de moderne agrariër door televisiereportages van onder andere Jambers te herbekijken. Dat was de researchfase, maar niet de aanleiding. In den beginne was immers... de hond.

Sierens: "Een hond op een podium. Dat was het vertrekpunt. Want een hond is zo... levend. Een uitdaging dus. Zo'n beest kan niet 'klappen', zoals je wel weet. En dus was het mijn ambitie om zelf het levensverhaal van die hond op te schrijven. Ik had daar eerst nogal romantische ideeën over - over het platteland bedoel ik. Ik zag het voor me: een muur in natuursteen, een ruïne bijna. Maar Guido Vrolix - vriend, beeldend kunstenaar en de vormgever van Mijn Blackie - drukte mij met de neus op de realiteit. 'Het platteland: dat zijn nu allemaal betonplaten.' En het is waar: als je rondrijdt in Vlaanderen zijn de natuurlandschappen moeilijk te vinden. Overal staat er wel zo'n betonnen hangar die het uitzicht verknoeit."

De titel was snel gevonden, aldus Sierens. 'Blackie' is volgens hem de meest voorkomende naam voor een hond en de toevoeging 'mijn' maakt het "persoonlijker, emotioneler ook". Alleen wou het met die biografie van een hondenleven niet zo lukken. Sierens: "Het bleek niet evident om dat verhaal in mijn eentje op papier te zetten. Ik dacht er eventjes aan om de hulp in te roepen van Johan of Alain (Dehollander en Platel, de co-regisseurs met wie hij respectievelijk 'De broers Geboers' en 'Bernadetje' maakte, SH). Maar het volgende moment realiseerde ik me dat ik het alleen wou klaren, ook als regisseur. Ik heb de laatste acht jaar namelijk alleen maar in duo gewerkt. Ik wist toen ook dat het geen verteltheater à la De broers Geboers zou worden, maar meer iets tussen die voorstelling en het fysieke theater van Bernadetje in."

Sierens werd in die periode gevraagd om iets voor Het Paleis te doen, voorheen het Koninklijk Jeugdtheater in Antwerpen. "Ik had zoiets van: Het Paleis? Ik? Please! Wat had ik in het vroegere KJT verloren? Maar Barbara Wyckmans (Paleis-directrice, SH) was erg enthousiast en gaf mij carte blanche. Toen kon ik niet meer terug natuurlijk. Maar serieus, het bood mogelijkheden die je elders niet snel zou krijgen."

De voorstelling kreeg vorm toen de acteursgroep werd samengesteld. "Ik wou dolgraag opnieuw met enkele mensen uit Bernadetje werken. Fred, Titus en Charlie hebben iets instinctiefs. Het zijn beesten van 'gasten', met een sterke présence. Toen zag ik het ineens: die hond, dat dorp en zo'n groepje jonge gasten dat ergens rondhangt. Daarna ging het vrij snel."

Er werd door de acteurs uitvoerig geïmproviseerd, volgens Sierens "een zoektocht naar waarachtigheid". Met veel popmuziek opnieuw, een van de ingrediënten die van Bernadetje zo'n swingend kermisfeest maakten.

Na zes maanden was de rode draad zichtbaar. Het hoofdpersonages is Matthieu, een jongen van twintig die terugkeert naar het dorp waar hij als kind zijn vakanties doorbracht. Hij komt er de mensen van vroeger tegen: jongeren, boeren, maar ook de bakker Sylveer en zijn maat Marcel, zijn ex-lief Mieke en de oudgeworden hond Blackie.

"Uiteindelijk zitten er nog vrij veel geschreven scènes in, maar het is zeker geen zuiver tekstdrama. Ik onderscheid drie grote delen. Eerst een daggedeelte met nogal veel tekst, daarna volgt het nachtgedeelte dat vol actie zit en daarna is er weer tekst. Een verhaal dat ongeveer zestien uren bestrijkt: van 's voormiddags tot zonsopgang."

"Ik wou zo'n beetje de ambiguïteit oproepen die je ervaart als je ergens terugkomt na lange tijd. Noem het de plek van je jeugd, of de dubbelzinnige sensatie als je een ex-lief tegen het lijf loopt. Dat zijn geen enkelvoudige gevoelens meer: heden en verleden lopen door elkaar, doen een soort splinterbom afgaan in je hoofd. Zoals het ook raar is om je ouders vanop een afstand te bekijken, snap je?"

"Zo blijft Matthieu ook een buitenstaander in dat dorp. De mensen daar zijn met heel andere dingen bezig. Maar noem Mijn Blackie alsjeblief geen boerendrama. Boeren zijn bedrijfsleiders geworden, bellen naar elkaar op het veld met de gsm. Het lijkt soms een aflevering van The X-Files, inderdaad (lacht uitbundig). Maar desondanks blijft het boerenleven iets archaïsch hebben, vind ik. Het heeft volgens mij met hun schuldcomplex te maken. Geef toe: als er een boer op televisie komt, is het bijna altijd om schuld te bekennen. Omdat het drinkwater vervuild is. Omdat er een veearts werd vermoord. Omdat hij geen vrouw kan vinden. Er is duidelijk iets aan de hand, me dunkt. Daarom ook hebben de slows op het platteland een heel andere betekenis dan in de stad."

Steven Heene

Première vanavond om 20 uur in het Electrabel-gebouw, hoek Statielei en Karel Geertsstraat in Borgerhout-Antwerpen. Tot 30 december, daarna op tournee. Reserveren: 03/202.83.60.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234