Donderdag 21/11/2019

'Een hit blijft een voorrecht'

Veel Belgische artiesten dromen van een hit in het buitenland, maar Ozark Henry had deze zomer echt prijs. 'I'm Your Sacrifice' haalde de Italiaanse top 20 en werd ook elders in Europa uitstekend onthaald. Het begin van een nieuwe wending in een carrière die altijd door koppigheid gekenmerkt werd. 'Als je niet meer nieuwsgierig bent, ga je dood.'

De onmiddellijke aanleiding voor onze ontmoeting is de gloednieuwe liveplaat die Piet Goddaer (44) samen met zijn band heeft opgenomen. Op The Journey Is Everything staat vooral recent materiaal, dat voor de gelegenheid klein en breekbaar werd opgenomen, en straks de aanleiding vormt voor een nieuwe tournee langs culturele centra.

In eigen land is Ozark Henry al langer een begrip. De laatste zes cd's werden stuk voor stuk met platina bekroond, en de voorbije achttien jaar waren er genoeg hits om een mooie Best of mee te vullen. Maar Goddaer blijft zoeken naar een nieuw geluid, een andere benadering, een verrassende wending.

Ik spreek hem aan de kust in een café waar de zon prachtig door de ramen valt, en we hebben het over Italië, waar hij eerder dit jaar op festivals voor 20.000 tot 200.000 mensen speelde. "In Groot-Brittannië moet je vooral jong en hip zijn om een kans te maken als muzikant. Italianen zijn daar heel anders in. Die vinden dat je je eerst maar eens moet bewijzen voor ze je in de armen sluiten. Eigenlijk is het een heel traditioneel land. Ik had er in het verleden nog wel al een paar radiosingles gehad, maar 'I'm Your Sacrifice' is echt een dikke vette hit geworden. Dat doet deugd, ja. Het zou mooi zijn mochten we nu op dat succes verder kunnen bouwen."

Persoonlijk heb ik nooit begrepen waarom de doorbraak er niet eerder is gekomen. Je maakt bijna twintig jaar platen, en keer op keer waren de buitenlandse reviews haast unaniem lovend. Zelfs David Bowie stak zijn lof niet onder stoelen of banken.

Piet Goddaer: "Dat is waar. Er zijn periodes geweest dat je muziek moest maken die echt in een hokje paste of je kwam niet aan de bak. Dat speelde in mijn nadeel, omdat ik muziek maakte die je met niemand anders kon vergelijken. Maar nu blijkt dat unieke plots weer een pluspunt.

"In zekere zin ben ik blij dat het succes me nu pas overvalt. Vijftien jaar geleden zou ik het misschien minder gewaardeerd hebben. Nu is de voldoening dubbel, net omdat ik erg goed besef dat het niet vanzelfsprekend is. Een hit hebben blijft een voorrecht, hé? Daar heb ik vroeger te weinig bij stilgestaan.

"Er zijn in het verleden nog kansen geweest. Maar de ene keer ging mijn platenfirma failliet, en de andere keer was ik zelf te koppig.

"Er zijn ooit plannen geweest om me in Frankrijk te lanceren. Mocht ik daar toen de mogelijkheden van Selah Sue gekregen hebben, was ik er misschien ook een ster geworden. De trein stond klaar, maar plots stopten de sporen. Geen platenfirma meer, en dus ook geen middelen. Ik weet nog dat ik toen dacht: deze kans krijg ik nooit meer. Nadien ben ik me op andere dingen gaan concentreren, heb ik mijn droom om een megahit te scoren opgeborgen.

"Sindsdien zoek ik mijn uitdagingen vooral op artistiek vlak. Dat merk je als je nu kijkt naar de weg die ik heb afgelegd. Elke plaat is anders. Mijn repertoire springt echt alle kanten uit."

Je laatste studioplaat heb je Stay Gold genoemd, en ze klinkt inderdaad heel uitgepuurd. Wat wilde je met die nummers vertellen?

"Ik heb ze gewoon in mijn living gemaakt toen we net aan de kust waren komen wonen. Bovendien was onze dochter pas geboren. Ik wilde ook echt nog een cd maken met het team van EMI vóór de firma voorgoed de deuren sloot. Ik heb me altijd heel goed gevoeld bij die mensen en zag met lede ogen aan hoe het bedrijf implodeerde.

"Het was 10 december toen ik besloot de plaat te maken, en ik wist dat ze begin februari klaar moest zijn. Er was dus geen tijd te verliezen. De oplossing lag voor de hand: alles thuis doen, en het zo simpel, zo eerlijk mogelijk houden. Vandaar de titel.

"Ik word altijd beïnvloed door de omgeving als ik muziek maak, en je hoort de zee als je naar die plaat luistert. Stay Gold had nooit in een grootstad kunnen ontstaan. De verlatenheid van winters aan de kust, die rust ook, zit heel diep in de muziek verweven. Ik hoop dat dat overkomt."

Klopt het dat je altijd aan een nieuwe plaat begint te werken met de overschotjes van de vorige?

"Toch dikwijls. Meestal schrijf ik mijn singles vlak nadat de plaat klaar is. 'I'm Your Sacrifice' had ik vóór de vorige cd uitkwam. 'Sweet Instigator' en 'Word Up' lagen destijds ook al een tijdje in de schuif. 'Incurable Romantics' dateert zelfs al van 2008.

"Toeval speelt een hele grote rol in wat ik doe. Ik ben bovendien niet degene die bepaalt welke songs naar de radio zullen worden gebracht. Zelf zou ik bijvoorbeeld nooit 'This One's for You' als single hebben gekozen. Omdat dat het lichtste nummer op een erg donkere plaat is. Maar het werd uiteindelijk wél een hit. En als mensen door die song naar de rest van mijn werk worden gezogen, heb ik daar geen moeite mee."

Je muziek is doorgaans ingetogen en een tikje melancholisch. Komt dat overeen met je persoonlijkheid? Je lijkt me alleszins niet iemand die tijdens feestjes op tafels staat te springen.

"Ik zie mezelf alleszins wél als een levensgenieter. Geef me mooi weer en ik ben gelukkig. Ik hou van een goed glas wijn, en er zijn weinig dingen waar je me meer plezier mee doet dan een etentje in een goed restaurant. Dat is voor mij intens genieten. Een goeie show spelen ook, trouwens.

"Wat wel klopt: sinds ik een publiek figuur ben geworden, reserveer ik mijn uitbundigheid voor de privésfeer. We zitten hier nu in een druk café, en dus gedraag ik me anders dan op een plek waar niemand me herkent. Ik zal niet snel luid beginnen praten of uitgebreid naar iemand wuiven die voorbijkomt. Omdat ik daarmee de aandacht trek.

"Eigenlijk kan ik alleen écht mezelf zijn in een omgeving waar uitsluitend goede vrienden zitten. Van hen hoor ik vaak dat ze het jammer vinden dat de buitenwereld nooit mijn ware aard te zien krijgt. Maar zelf beschouw ik dat niet als een gemis."

Hoe groot is het verschil tussen de mens Piet Goddaer en de publieke figuur Ozark Henry?

"Laat me je vraag met een voorbeeld beantwoorden. Als ik op restaurant ga en er staat sabayon op de kaart, kan ik daar zelden aan weerstaan. In het buitenland zeg ik dan iets als 'I'll take the sabayon, but if it makes me fat I'll sue you'. Dat is dan een grap, uiteraard. Maar als ik dat in België doe, vinden ze me gegarandeerd arrogant, en staat het de week nadien in de boekjes. Omdat ik een publiek figuur ben.

"Kortom, ik moet rekening houden met dat soort gevoeligheden. Bij mensen die ik goed ken, ben ik wél op mijn gemak. Daar vallen de remmingen weg, weet iedereen dat wat ik zeg niet kwetsend bedoeld is."

Stond de jonge Piet Goddaer die achttien jaar geleden zijn eerste plaat uitbracht, heel anders in het leven dan vandaag?

"Ja en neen. Ik was al 26, wat vrij oud is voor een debutant. Ik had mijn burgerdienst gedaan in een theatergezelschap, en was daar achteraf als huiscomponist blijven hangen. Nadien kreeg ik ook opdrachten van Toneelgroep Amsterdam, en kon ik eigenlijk van de muziek leven.

"Op een dag kreeg ik de vraag of het me zou interesseren om een plaat te maken. Zo ben ik erin gerold. De timing was perfect. Ik zat me in die periode nog volop af te vragen wat ik met mijn leven zou aanvangen, dacht er zelfs over na om opnieuw te gaan studeren. Ik wist alleen niet wat. Daarom heb ik die plaat ook I'm Seeking Something That Has Already Found Me genoemd. Ik was zoekende, maar de muziek had me al gevonden.

"Ik ben nog altijd even ambitieus in wat ik artistiek wil doen, maar nu weet ik wel beter hoe ik mijn leven daarbuiten moet inrichten. Daar had ik toen geen flauw idee van."

Weet je waar die ambitie toen vandaan kwam?

"Gewoon: als je jong bent, móét je ambitieus zijn. Op mijn achttiende kreeg ik het aanbod om het voorprogramma van Sonic Youth te spelen. Fijn, want ik ben opgegroeid met punk. Maar toen bleek plots dat ik een demo moest hebben. Dat vond ik compleet onnozel, want de organisator had me de week voordien zelf zien optreden. Ik dacht: 'Demo? Cassette? Wat zoek je eigenlijk? Een boysband?' Die arrogantie had ik toen. Mocht YouTube al bestaan hebben, ik had achteraf wellicht nooit nog een kans gekregen. Niemand kon me intomen, terwijl ik vandaag zoveel meer ervaring heb.

"Tegelijk besef ik nu veel beter dat die ervaring maar een beperkte rol speelt. Muziek maken is niet zoals lopen, hé. Als ik de 100 meter afleg in 11 seconden en jij doet er eens zo lang over, dan is het voor iedereen duidelijk dat ik de snelste ben. Als muzikant kan ik thuis dagenlang aan een song zitten sleutelen, maar dat maakt er nog geen hit van. Integendeel: ik moet de concurrentie aangaan met mensen die misschien wel kunnen zingen, maar er verder niet in slagen om twee noten na elkaar te schrijven.

"Op mijn achttiende besefte ik dat gelukkig niet. Anders was ik misschien wel wielrenner geworden. Daar had ik ook aanleg voor. Nu geniet ik op een andere manier. Ik maak nu in de eerste plaats songs waar ik zelf content van ben. Als ik die naar buiten breng en anderen zien daar de waarde niet van in, word ik daar niet meer ongelukkig van."

Dat wil vooral zeggen dat je nu een veel sterker geloof in je eigen kunnen hebt.

"Ja, dat is zo. Ik heb weinig ego, maar ik ben wel koppig. Muziek maken valt me ook helemaal niet zwaar. Ik kán het, en in principe hoeft niemand me daarbij te helpen. Natuurlijk ben ik dankbaar dat ik op mijn parcours met getalenteerde mensen heb samengewerkt. Maar mijn sterkte is toch dat ik daar onafhankelijk van ben. Zij bestaan bij mij, en ik niet bij hen. Ik moet niet op een producer zitten wachten, niet op iemand die nummers voor me schrijft, zelfs niet op een band die mijn muziek wil spelen. Dat kan ik allemaal zelf.

"Ik maak songs zoals een couturier kleren: alles zit mooi in zijn pasvorm. Er zit een breekbaar evenwicht in de compositie, en elk detail is handgemaakt. En toch liggen mijn creaties tussen de jeansbroeken. Dat is oké zo. Ik kijk niet neer op confectie, ik wil gewoon iets ánders bieden."

Waarom komt die liveplaat er net nu?

"Sinds begin dit jaar spelen we in een triobezetting, en voor het eerst sinds lang voel ik dat we live iets bijzonders doen. In het begin heb ik lang met een band samengespeeld, maar die is door omstandigheden uit elkaar gevallen. Mijn drummer werd doof, en mijn gitarist stierf. Daardoor speelde ik nadien noodgedwongen met een soort interimband. De groepsdynamiek was weg, dus moest er schoon schip worden gemaakt. Voor zolang het duurt voelt Ozark Henry nu weer als een echte groep.

"Nu, regelmatig met andere muzikanten werken houdt het ook fris. Zéker als er - zoals nu - jongere mensen in de band zitten die ambitie hebben, die góésting hebben om er helemaal voor te gaan. Ik herken mezelf in hen toen ik zelf een twintiger was. En die drive heb ik nog steeds. Ik ga niet op een podium staan omdat het mijn werk is. Of omdat het niet slecht verdient. Geloof me, er zijn veel gemakkelijker manieren om de huur te betalen. Alleen zou ik daar nooit dezelfde voldoening uit halen.

"Bij veel generatiegenoten merk ik dat ze die gedrevenheid wél kwijt zijn. Ze leven niet, lezen niet, studeren niet. Ze kiezen voor de status quo, alsof ze in een soort penopauze geraken. Ik wil alle nieuwe software kennen, elk instrument uitproberen dat op de markt komt. Als je jezelf niet blijft voeden, ga je dood."

The Journey Is Everything van Ozark Henry verschijnt dit weekend bij Sony Music. Dit najaar volgt een tournee langs culturele centra. www.ozarkhenry.be

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234