Dinsdag 01/12/2020

Een duidelijke keuze

Pieter Bauwens is leraar rooms-katholieke godsdienst aan het Óscar Romerocollege in Dendermonde en hoofdredacteur van Doorbraak.be

Volgen de leerkrachten de leerplannen of volgen de leerplannen de leerkrachten? Dat is altijd een interessante vraag bij een verandering van leerplannen, zeker in het vak rooms-katholieke godsdienst, dat het dichtst bij de persoonlijkheid van de lesgever ligt. De aankondiging van bisschop Bonny om de leerplannen aan te passen, verwondert me niet. Ze strookt met het aanvoelen dat de slinger het uiterste punt heeft bereikt en nu terugkeert. Het uiterste punt bracht ons de godsdienstlessen waarin je alles kon vernemen over islam, hindoeïsme, boeddhisme, jezelf en de ander, en ook allerlei manieren kon leren om naar jezelf te kijken. En als het meezat, leerde je ook nog iets over het christendom. Ik mag dat zeggen, ik heb het ook gedaan.

De laatste jaren zie ik bij mezelf en bij bevriende leerkrachten dat er opnieuw een drang en een vraag is om terug te grijpen naar onze eigen christelijke wortels. Het is ook nodig. Sinds kort noemen mijn leerlingen (laatstejaars bso en tso) zich opnieuw christen. Maar vaak zijn ze helemaal geen christenen, ze bedoelen dat ze geen moslims of hindoes zijn. En dan komt vaak de vraag: 'Wat zijn we wel? Wat is onze eigen traditie?'

Leerlingen van nu zijn vaak een religieus en spiritueel braakland. Er groeit van alles, maar of het woekert of het siert, of het prikt of ongedierte aantrekt... Ze weten het niet. Het is heel interessant om leerlingen daarin te proberen bij te staan om te wieden. Want zo postmodern blijft het wel, ze moeten zelf beslissen. De rijke rooms-katholieke en christelijke traditie proberen een klas binnen te brengen, kan vandaag zeer verfrissend werken. Nieuwe methodes om bijbelboeken te lezen en er actief mee aan de slag te gaan in de klas, komen de jongste jaren opzetten. Bijscholingen die daarop focussen, zijn snel volzet.

Universalisme

Het kan ook helpen om het profiel van de leerkracht godsdienst aan te scherpen. Die mag opnieuw duidelijker ergens voor staan. Collega's godsdienst krijgen medeverantwoordelijkheid om de katholieke identiteit binnen de dialoogschool uit te dragen. Het toont ook aan dat de dialoogschool inhoudt dat de eigenheid opnieuw kan worden benoemd: als je niets te zeggen hebt, ga je niet in dialoog.

Vandaag hebben veel katholieke scholen weinig te zeggen, omdat hun katholiciteit weinig zegt en er geen katholieke eigenheid meer is. Het is trouwens te hopen dat ook hier de slinger zijn verste punt heeft bereikt. Katholieke school zijn mag echt opnieuw iets betekenen. Het profiel van de lessen rooms-katholieke godsdienst wat aanscherpen, kan een stap in de goede richting zijn.

Tot voor kort dachten we in het Westen dat we godsdienst en religie definitief achter ons konden laten. Ook dat uiterste punt van de slinger lijken we voorbij, het islamisme heeft ons nog sterker met de neus op die feiten geduwd. Het is nuttig om een basiskennis religie te hebben in deze tijd. Religies en godsdiensten zijn niet zomaar inwisselbaar. Religieus universalisme mag dan lekker bekken, het staat ver van de realiteit. De klemtoon mag in de godsdienstlessen trouwens ook op de verschillen liggen.

Als leerkracht godsdienst voel ik me door de aankondiging om het leerplan aan te passen gesteund door de bisschoppen en de inspectie. Het mag opnieuw wat rooms-katholieker zijn. We nemen wat zweverigheid en flou artistique weg rond het vak rooms-katholieke godsdienst én rond de katholieke school. Dat kan geen kwaad. Duidelijke verschillen maken duidelijke keuzes mogelijk. Daar heeft de hele samenleving baat bij.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234