Zondag 24/10/2021

Een dorp in de patatten

'Ik wist niet dat een konijn en een cavia konden zwemmen.' Uit alle ellende puurt Jos François nog een grap: de modderstroom die vorige donderdag en maandagnacht zijn tuin en huis tot een puinhoop herschiep, doodde zijn huisdieren niet. Misschien word je wel fatalist in Orp-le-Grand. Derde onweer, derde keer ellende. ''t Is de schuld van de patatten.'

Dat van die patatten hoor je al in de rue Henri Collin, waar Guy Docquir woont "depuis 60 ans" maar dit nooit heeft meegemaakt. En groot is Orp-le-Grand niet, in Waals-Brabant slingerend langs de taalgrens. Hij kent dus alles en iedereen. "In de oorlog moet het ook eens overstroomd zijn", zegt hij. "Dan hebben ze een kanaal gegraven om de Gete om te leggen, sindsdien waren er nooit problemen. Maar op 28 juni kregen we een eerste onweer. Dan donderdag weer en maandagnacht opnieuw. Hier, kijk, dat is het probleem."

Docquir toont de rioleringsput, vlak bij de Gete: "Toen ze die metselden, hebben ze een schot geplaatst opdat de Gete niet zou binnenstromen en hun voeten niet nat zouden worden. Maar ze vergaten het wel weg te nemen. Nu moet al het overtollige water door een gat van 20 centimeter. Dat kan natuurlijk niet en dus overstroomt het." De inwoners van dit straatje zijn het beu, een vlug bijgeroepen werkman haalt dat schotje weg en het water klatert de Gete binnen.

Het moet even voor de ramp in Pukkelpop gebeurd zijn. De hemel viel uit boven Orp-le-Grand. In zijn veranda in de rue Cyrille Dewael zag Jos François plots wat modder de tuin inkomen. "Ik wilde de condensatiegaatjes nog dichtmaken om geen water binnen te krijgen", zegt hij. "Maar plots, op 20 seconden, kwam de vloed. Een raam begaf het en een meter modder stroomde binnen."

In de tuin spoelde het zwembad weg, het dierenhok, de vijver werd een modderbad. Zijn benedenverdieping idem. "Via de voordeur spoelde alles naar buiten." Meubelen, huisgerief, "alle fotoalbums van onze trouw en de geboortes", alles.

Achter in zijn tuin lopend toont hij waar de ellende vandaan kwam: inderdaad, nog een tuin verder begint het gerooide aardappelveld. "Nadat ik hier in 1998 kwam wonen, ging het de eerste jaren goed. Er waren aardappelen, ook maïs en tarwe. Maar nu... dat veld is in één keer leeg. Er staat niks meer om de aarde tegen te houden. Alle voren liggen in dezelfde richting. Prijs dus."

Bouwvergunningen

Een prijs die hij, voor de inboedel, ruwweg op 25.000 euro schat. Wie dat betaalt? De verzekeringen hebben hem gerustgesteld. "Maar ik hoop dat de politiek iets doet." Voor de gemeente loopt hier burgemeester Ghenne rond. Hij heeft het wel druk met interviews voor RTBF, maar ratelt dan in één ruk alle verantwoordelijkheden af: de provincie, het gewest, de landbouwexploitatie. Niet de gemeente. "We hebben zelfs twee bouwvergunningen geweigerd omdat die plekken niet veilig waren. En hier (hij wijst naar een veld dat volledig onder modder ligt en waar tot vorige week pony's stonden) komt nooit een huis."

Veld? Tja. Wellicht lag het er, tot op deze plek op ruim tweehonderd meter van het aardappelveld liggen patatten. En nog een omheining verder: in de tuin van Mariette Steenhaut. Waar ooit groenten stonden, ligt een bruine brij. Maar dan opent ze haar deur en toont de kelder. "Overal modder", zegt de 74-jarige vrouw. Dat klopt. Een dikke laag waarvan je niet weet hoe ze weg te krijgen. "Alles is weg. De wasmachine. Mijn diepvriezer, waarin vlees en zes kippen zaten. Al mijn confituur." De aanblik is verschrikkelijk. Iemand zegt "tsunami".

Geen water, geen stroom

Mevrouw Steenhaut blijft moedig, ook al zit de modder in haar hele huis. "Het vervelendste is dat we sinds donderdag geen water en elektriciteit meer hebben. Mijn man lijdt aan de ziekte van Parkinson, hier konden we niet blijven. Dus voorlopig wonen we in een appartementje bij het oude postgebouw." Père André brengt wat hulp. Wat eten. Jongeren om op te ruimen. Mevrouw is dankbaar. "We hebben geen keuze."

Buiten spuit de brandweer de straten schoon. Modder verdwijnt in riolen. En Orp-le-Grand kijkt met schrik naar de volgende regenvlaag.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234