Dinsdag 26/05/2020

VS stappen uit klimaatakkoord

"Een brutale daad": zo reageert de wereld op Trumps klimaatbesluit

Beeld AFP

Overal in de wereld wordt onthutst gereageerd op de beslissing van Amerikaans president Donald Trump om de VS terug te trekken uit het klimaatakkoord van Parijs. Verschillende Amerikaanse bedrijfsleiders, zoals Elon Musk, stapten meteen uit Trumps adviesraad. Milieu-organisaties roepen op tot een manifestatie. Een overzicht.

België

Charles Michel, premier

De Belgische premier Charles Michel vindt de Amerikaanse terugtrekking "een brutale daad tegen het klimaatakkoord van Parijs". Dat heeft hij laten weten op Twitter. Hij vraagt ook aan Europa om nu het voortouw te nemen in de strijd tegen de klimaatverandering.

In een mededeling van de federale regering wordt de Amerikaanse terugtrekking uit het akkoord ook een "onverantwoorde beslissing" genoemd "die afbreuk doet aan de gedane beloften".

De regering beklemtoont dat België het klimaatakkoord zal blijven steunen. "We hebben geen keuze. Falen in de strijd tegen de klimaatopwarming is geen optie. Noch voor de planeet, noch voor de toekomstige generaties", zo luidt het in de mededeling.

Joke Schauvliege, minister van Omgeving

Vlaams minister van Omgeving Joke Schauvliege (CD&V) vindt dat de Amerikaanse president Donald Trump een "historische fout" heeft gemaakt door zich terug te trekken uit het internationaal klimaatakkoord van Parijs. Dat heeft ze gisteravond laten verstaan op Twitter.

Volgens de minister moet Vlaanderen in de EU nu "meer dan ooit voortrekker blijven in klimaatambities", zo liet ze nog weten.

Ivo Belet, Europarlementslid

Europarlementslid Ivo Belet (CD&V) noemt de beslissing van Trump "een zwarte episode". Maar volgens hem is Trump bezig met een "een symbolenstrijd en een achterhoedegevecht". "De omslag naar een CO2-arme economie is ingezet, er is geen weg terug", zo klinkt het. "De beslissing van de VS mag ons niet afleiden van onze koers."

"Meer dan 190 landen hebben het akkoord van Parijs intussen ondertekend. Europa moet hen samen met China, Canada en andere trekkers, zoals de staat Californië, op sleeptouw nemen en de lijnen internationaal uitzetten. Hernieuwbare energie en energie-efficiëntie blijven daarbij de sleutelinstrumenten", besluit Belet.

Marie-Christine Marghem, minister van Leefmilieu

Minister van Leefmilieu Marie-Christine Marghem betreurt in een mededeling "dat onze bondgenoten op klimaatvlak een isolationistisch beleid voeren dat in strijd is met de geschiedenis". "Deze beslissing zal de wil van de regering om de dialoog met de gewesten, onder meer in het kader van het interfederaal pact, verder te zetten om tegemoet te komen aan onze Europese doelstellingen, niet op losse schroeven zetten", belooft ze.

Alexander De Croo, minister van Ontwikkelingssamenwerking

"De vluchtelingencrisis in Europa is enkel de voorbode van wat kan gebeuren indien klimaatverandering zou leiden tot nog meer grootschalige overstromingen, droogte en hongersnood, met massale migratie tot gevolg", waarschuwt minister van Ontwikkelingssamenwerking Alexander De Croo. 

"Er zal ook meer concurrentie ontstaan voor voedsel, water en energie in gebieden waar voorraden schaars zijn en goed bestuur ontbreekt. De Europese Unie zal zijn voortrekkersrol verderzetten en wellicht het objectief van 20 procent minder uitstoot van broeikasgassen tegen 2020 overschrijden. De EU-lidstaten staan samen in voor 47 pct van de fondsen toegezegd aan het Green Climate Fund van de VN. Ook ons land doet hier een forse inspanning."

Didier Reynders, minister van Buitenlandse Zaken

Minister van Buitenlandse Zaken Didier Reynders stelt dat hij "op de VN-Oceanenconferentie in New York volgende week meer aandacht zal vragen voor de sterke band tussen klimaat en veiligheid. Een goed klimaatbeleid komt conflictpreventie ten goede. Een betere energie-efficiëntie biedt ook heel wat economische opportuniteiten. Het verhoogt onze concurrentiekracht, heeft voordelen op vlak van gezondheid en vermindert onze afhankelijkheid van energie-import."

Meyrem Almaci, voorzitter Groen

"Trump kiest voor het verleden, wij voor de toekomst. Nu moeten de Belgische en Europese leiders het wereldwijde voortouw nemen in de strijd tegen klimaatverandering", zegt Groen-voorzitster Meyrem Almaci. "De impact van de Amerikaanse beslissing is groot maar het moet ons net aanmoedigen om meer te doen. Wereldwijd is de omslag naar duurzaamheid bezig."

Pessimisme vindt ze ongepast. "De VS schiet zichzelf in de voet door vast te houden aan het verleden. Op deze manier mist Trump de sneltrein van de groene omslag, en de bijhorende economische en menselijke winst" stelt ze. "De groene omslag is volop bezig en stuwt technologie en werkgelegenheid vooruit. De Europese Unie heeft een unieke kans om de leiding te nemen en vol in te zetten op een duurzame samenleving en groene economie. Laat ons de kans niet missen om mens en planeet een gezonde toekomst te geven."

Karen Temmerman, sp.a-Kamerlid

"Dit is een droevige dag voor het klimaat, maar het hoeft geen catastrofe te zijn. Het klimaatakkoord van Parijs zal doorgaan, ook zonder president Trump. Trump heeft een positieve impact gehad op de Europese, politieke samenwerking. Ik ben geneigd te denken dat hij hetzelfde effect zal hebben op het klimaatakkoord van Parijs", zegt Karen Temmerman. "Het is nu aan Europa en aan ons land om ambitie te tonen."

Temmerman roept premier Charles Michel op om zich ambitieus te tonen. "Samen met grootmachten als India en China kunnen we absoluut wegen op de klimaatproblematiek", stelt ze.

Peter Mertens, PVDA-voorzitter

PVDA-partijleider Peter Mertens roept via Twitter op tot mobilisatie. "#Trump uit klimaatakkoord? - treur niet, plooi niet, organiseer, mobiliseer - afspraak morgen 18u VS-ambassade", schreef hij, zo verwijzend naar de manifestatie waartoe Climate Express heeft opgeroepen. 

Elio Di Rupo, PS-voorzitter

De PS reageert scherp en roept op om het akkoord overeind te houden. "Het zou een fout zijn om de schouders te laten hangen", vindt Di Rupo. "Het is belangrijk dat alle andere ondertekenende landen van het akkoord hun inspanningen voortzetten en verhogen in de strijd tegen de klimaatopwarming. De Europese Unie moet opnieuw een voortrekkersrol gaan spelen en samenwerken met alle landen, inclusief China, Canada, India of Zuid-Afrika."

Patrick Dupriez, voorzitter Ecolo

Voor Ecolo volstaat het niet om de beslissing te bekritiseren. "De Europese regeringen moeten verder gaan. Er is geen enkele reden om een politieke en economische partner unilateraal een akkoord te laten opzeggen dat essentieel is voor de toekomst van de mensheid, zonder dat dit gevolgen zou hebben", zegt Patrick Dupriez. Hij stelt voor om op onze beurt te morrelen aan andere (handels-)akkoorden, om zo "ecologische dumping" tegen te gaan. Dat is ook gewoon nodig omdat er oneerlijke concurrentie dreigt, argumenteren de groenen.

Benoît Lutgen, voorzitter cdH

Volgens cdH-voorzitter Benoît Lutgen geeft de Amerikaanse beslissing blijk van een "historische onverantwoordelijkheid tegenover de huidige en toekomstige generaties". "Dit weerspiegelt spijtig genoeg het cynisme en het gebrek aan visie van Trump en zijn administratie sinds hun aantreden", aldus nog Lutgen.

VBO

"Klimaatverandering kent geen grenzen en heeft nood aan multilaterale overeenkomsten", klinkt het bij het Verbond van Belgische Ondernemingen (VBO). "De Europese Unie moet het voortouw nemen om samen met andere wereldmachten de klimaatproblematiek hoog op de agenda blijven te plaatsen, inclusief bij de VS. Klimaatverandering is geen 'alternative fact", aldus gedelegeerd bestuurder Pieter Timmermans.

"Met deze 'America First'-politiek probeert Trump de eigen economie een duw in de rug te geven, terwijl heel wat ondernemingen zich net engageren voor de transitie naar een CO²-arme samenleving", aldus nog het VBO, dat de Europese Unie oproept om haar engagementen inzake de uitstoot van broeikasgassen na te leven en druk te blijven zetten op de VS om hun standpunt te herzien.

Jean-Pascal van Ypersele, professor klimatologie

De beslissing van president Donald Trump om de VS terug te trekken uit het klimaatakkoord van Parijs heeft een elektroshock teweeggebracht. Dat heeft Jean-Pascal van Ypersele, professor Klimatologie aan de Franstalige Universiteit van Louvain-la-Neuve UCL en oud-vicevoorzitter van he VN-Klimaatpanel, vandaag gezegd op de Franstalige publieke radio RTBF.

"De rest van de wereld zal hiertegen een blok vormen", verwacht van Ypersele. De Belgische klimaatexpert voegde daar op la Première nog aan toe dat er een braindrain van wetenschappers op gang is gekomen van de VS naar Frankrijk, ons land en andere Europese landen.

"We moeten een eventuele uitstap van de Verenigde Staten uit het klimaatakkoord niet dramatiseren", had van Ypersele woensdag al in een exclusief gesprek met Belga verklaard. Van Ypersele benadrukte toen dat 147 landen het akkoord van Parijs hebben geratificeerd, en dat als de VS zich terugtrekken, er nog 146 overblijven die samen instaan voor 85 procent van de emissie. "Als Trump zich terugtrekt, dan is de draagwijdte eerder beperkt, waardoor een uitstap louter symbolisch is", aldus de professor Klimatologie.

Europa

Miguel Arias Canete, EU-commissaris

"Een trieste, trieste dag voor de wereld, de dag waarop de Verenigde Staten zich afkeren van het gevecht tegen klimaatverandering. De EU betreurt deze eenzijdige beslissing ten diepste", zegt Miguel Arias Canete, Europees commissaris voor Klimaat en Energie.

"De EU zal haar bestaande samenwerkingen versterken en nieuwe allianties zoeken, met 's werelds grootste economieën tot de meest kwetsbare eilandstaten. Dat partnerschap zal ook de vele Amerikaanse bedrijven, burgers en organisaties omvatten die wel achter het klimaatakkoord staan. Wij doen dat omdat het in ons gemeenschappelijk belang is", aldus Canete.

Jean-Claude Juncker, Europees Commissievoorzitter

"Het verdrag van Parijs zal stand houden. De wereld kan blijven rekenen op Europa als mondiaal leider in de strijd tegen klimaatverandering", aldus de verklaring van de Europese Commissie. "Deze aankondiging heeft ons versterkt, niet verzwakt, en het vacuüm zal worden opgevuld."

De Europese Commissievoorzitter Jean-Claude Juncker noemt de beslissing van de VS op Twitter een "ernstige fout".  In een interview met nieuwssite Politico zei hij gisteren dat de EU desondanks in gesprek moet blijven met Washington. "De ergernis van het moment mag niet afleiden van de noodzaak om een permanente dialoog te hebben met de VS. We moeten proberen de transatlantische relatie in goede conditie te houden."

Antonio Tajani, voorzitter Europees Parlement

De voorzitter van het Europees Parlement Antonio Tajani zegt dat afspraken afspraken zijn. "Het klimaatakkoord moet worden gerespecteerd. Degenen die aan de zijlijn blijven missen een historische kans voor burgers, de planeet en de economie."

Emmanuel Macron, president Frankrijk

Frans president Emmanuel Macron heeft Donald Trump - in het Engels - de mantel uitgeveegd voor zijn beslissing. Dat is opmerkelijk: nooit eerder gaf een Franse president een Engelse toespraak vanuit het Elysée.

Macron begon zijn redevoering in het Frans, maar schakelde al snel over op de taal van president Trump, om hem drie minuten lang de les te lezen over zijn "fout voor de belangen van zijn land, zijn volk en de toekomst van onze planeet". "Vergis je niet: er is geen plan B, want er is geen planeet B", zei Macron.

Lees ook: Macron haalt in het Engels uit naar Trump: "Make our planet great again"

Angela Merkel, bondskanselier Duitsland

De Duitse bondskanselier Angela Merkel vindt het "zeer betreurenswaardig" dat president Donald Trump de Verenigde Staten heeft teruggetrokken uit het klimaatakkoord van Parijs. Merkel noemde het verdrag de "hoeksteen" van de inspanningen tegen klimaatverandering.

Ze zei in een korte toespraak voor het Duitse parlement dat er geen weg terug is van het pad dat in 1997 is ingeslagen met het klimaatprotocol van Kyoto en dat met "het historische akkoord van Parijs in 2015" werd voorgezet. "Tegen iedereen die de toekomst van ons klimaat belangrijk vindt, zeg ik: laten we samen verdergaan op de weg waarop we succesvol zijn voor Moeder Aarde", aldus Merkel.

Theresa May, eerste minister Verenigd Koninkrijk

May heeft via de telefoon aan Trump gezegd dat ze "teleurgesteld" is over zijn beslissing, aldus Downing Street in een persbericht. "Het akkoord van Parijs voorziet het goede globale kader om de welvaart en veiligheid van de toekomstige generaties te beschermen, terwijl we energie betaalbaar maken en energie verzekeren voor onze burgers en bedrijven", stelde de premier.

Laurent Fabius, voorzitter klimaattop Parijs

Donald Trump begaat een "beschamende fout" door zijn land uit het klimaatakkoord van Parijs te halen. Dat zegt de Fransman Laurent Fabius, de voormalige voorzitter van COP21, de klimaattop van Parijs. Hij hekelt de "lading leugens" die de Amerikaanse president hanteert in zijn discours over de klimaatopwarming.

"Deze beslissing, dit discours, is een schaamtelijke vergissing en een grote fout. Bovendien gaat het om een lading leugens, en de enige reactie hierop is een wereldwijde mobilisatie", zei de voormalige minister van Buitenlandse Zaken aan de omroep France 2.

Dat het akkoord een negatieve impact zou hebben op de Amerikaanse economie is "een schaamteloze leugen", aldus nog Fabius. "Het is een volledig foute veronderstelling te geloven dat het positief zou zijn voor de VS om zich uit het akkoord van Parijs terug te trekken. De jobcreatie in de groene energie zal groter zijn dan het aantal jobs die verloren zullen gaan in de achterhaalde sectoren."

Maar Fabius blijft strijdvaardig. "Ondanks zijn beschamend standpunt zal Trump er niet in slagen het akkoord van Parijs te vernietigen", een akkoord dat als "het best mogelijke compromis" geldt. En als de Amerikaanse president erop rekent dat het klimaatakkoord heronderhandeld zal worden, dan keldert Fabius die hoop. "Er is niet voorzien in een heronderhandeling, daar bestaat geen twijfel over."

Mark Rutte, premier Nederland

Nederlands Premier Mark Rutte betreurt de beslissing van de Verenigde Staten om zich terug te trekken uit het klimaatakkoord van Parijs. Nederland en de rest van de wereld blijven pal achter het akkoord staan, verzekert hij.

"De aanpak van klimaatverandering is niet alleen hard nodig, het biedt wereldwijd economische kansen", beklemtoonde Rutte gisteren na de toespraak waarin de Amerikaanse president zijn besluit toelichtte. Trump ziet het verdrag juist als een bedreiging voor de Amerikaanse economie.

Zonder de VS wordt het "moeilijker om de doelstellingen van het Akkoord van Parijs te halen", denkt Rutte. Maar in de toewijding van de rest van de wereld verandert niets, stelt hij. "Ook Nederland zal zich volledig voor het klimaatakkoord blijven inzetten."

Sharon Dijksma, staatssecretaris Milieu Nederland

Het besluit van de Amerikaanse regering om uit het klimaatakkoord van Parijs te stappen is een "historische vergissing". Maar de beweging tegen klimaatverandering is niet meer te stoppen, denkt Nederlands staatssecretaris Sharon Dijksma (Milieu).

Dijksma is niet bang dat anderen de Amerikaanse president Donald Trump zullen volgen. Ze verwacht eerder een tegenreactie. "Ruim 190 landen, steden, regio's, bedrijven en organisaties staan nog steeds vierkant achter het akkoord van Parijs. We treuren vandaag, maar moeten morgen door. Meer dan ooit moet de EU leiderschap tonen, intensiever samenwerken met China en andere bondgenoten en klimaatactie laten zien."

De PvdA-staatssecretaris noemt de argumenten die Trump donderdag voor zijn besluit aanvoerde, onder andere dat het klimaatakkoord de Amerikaanse economie zou schaden, "eerlijk gezegd niet zo sterk". "Groei en banen krijg je juist door te investeren in een duurzame economie."

Europees Milieuagentschap

De beslissing van Trump kwam voor professor Hans Bruyninckx, directeur van het Europees Milieuagentschap, niet onverwacht. "Ze is onverantwoord en irrationeel, ook op economisch vlak. Het zal de zaak bemoeilijken om de internationale klimaatdoelstelling de opwarming onder de 2 graden Celsius te houden, maar de weg die is ingeslagen zal niet meteen veranderen."

"President Trump wil voor een betere deal gaan, maar het gaat niet over een beter akkoord voor één land. De VS gaat op een muur botsen en op klimaatvlak internationaal in een soort pariarol komen, met zeer groot verlies van 'soft power' in de wereld", verwacht Hans Bruyninckx. Ook in de Verenigde Staten zelf zal niet alles stilvallen. "Verschillende staten en technologiebedrijven hebben al aangekondigd dat zij de kar van de groene energie zullen blijven trekken, maar met minder dynamiek door het wegvallen van federale normen."

"Wat in Europa onderschat wordt is ook het ideologische van deze beslissing. Heel wat normen zijn recent afgeschaft (onder andere olie- en gaswinning). Dat is over een langere periode gegroeid en past in een tendens van 20 jaar om geen internationale verdragen over bijvoorbeeld rechten van kinderen en vrouwen te ratificeren waarvoor twee derde meerderheden nodig zijn." In dit kader wijst Bruyninckx naar het wegvallen van onderzoek en ontwikkeling met publieke middelen. Zo is er het voorstel om het Amerikaanse milieuagentschap 31 procent minder middelen toe te stoppen, aldus Hans Bruyninckx. 

Vaticaan

Kanselier Marcelo Sanchez Sorondo van de pauselijke academie van wetenschappen heeft de opzegging van het klimaatakkoord van Parijs door de VS vrijdag "absurd" genoemd, zo heeft Kerknet vandaag gemeld.

Volgens kanselier Sanchez Sorondo betekent de terugtrekking van de VS uit het Verdrag van Parijs "een ramp voor iedereen". Hij vermoedt de invloed van de olie-industrie. "Deze absurde beslissing is waarschijnlijk ingegeven door financiële belangen", klinkt het. Trump zei eerder al dat het klimaatakkoord schadelijk is voor de Amerikaanse economie.

Het akkoord van Parijs werd op 22 april 2016 door 174 landen ondertekend. Sindsdien hebben 194 wereldleiders hun handtekening gezet onder de afspraken die in december 2015 werden gemaakt op de klimaatconferentie COP21. In de 20 pagina's tellende tekst staat onder meer dat de ondertekenaars ernaar zullen streven om de opwarming van de Aarde te beperken tot 1,5 graad of 2 graden Celsius ten opzichte van het pre-industriële niveau. 

Verenigde Staten

Barack Obama, gewezen Amerikaans president

De landen die het akkoord van Parijs wel nog willen volgen, zullen daar de vruchten van plukken op vlak van jobs en industrie. Dat zegt de vroegere president Barack Obama.

Obama betreurt de beslissing van zijn opvolger, maar is toch nog positief. "Ik ben er zeker van dat onze staten, steden en bedrijven de leiding zullen nemen en nog meer zullen doen om onze planeet te beschermen voor de volgende generaties", zegt hij in een mededeling.

Hillary Clinton, voormalig minister en presidentskandidaat

Hillary Clinton heeft op Twitter zwaar uitgehaald naar Trumps "historische fout". "De wereld gaat tezamen verder rond de klimaatverandering. De terugtrekking laat Amerikaanse arbeiders en families in de kou staan", aldus de Democrate.

Bernie Sanders, voormalig presidentskandidaat

De beslissing om uit het klimaatakkoord van Parijs te stappen is "een afwending van Amerikaans leiderschap en een internationale schande". Dat zegt voormalige presidentskandidaat voor de Democraten Bernie Sanders. "Op een moment dat klimaatverandering al vernietigende schade aan het veroorzaken is, hebben we niet het morele recht om inspanningen voor de planeet de rug toe te keren."

Amerikaanse staten

De Democratische gouverneurs van New York, Californië en Washington hebben gisteren aangekondigd dat ze een "alliantie voor het klimaat" zullen vormen, nadat president Trump aankondigde dat de VS uit het klimaatakkoord van Parijs stappen.

De drie staten, die samen bijna een vijfde van het Amerikaanse volk vertegenwoordigen en meer dan een vijfde van het Amerikaanse bbp, "zijn vastberaden om de Amerikaanse doelstelling te bereiken van een daling van 26 tot 28 procent van de broeikasgassen in vergelijking met 2005", aldus gouverneur van New York Andrew Cuomo in een persbericht. "De gevaarlijke beslissing van het Witte Huis om zich terug te trekken uit het akkoord van Parijs heeft dramatische repercussies, niet alleen voor de VS, maar voor de planeet. Deze administratie ziet af van haar leidersrol en zet zichzelf in een passieve positie tegenover de klimaatverandering."

"De president had al gezegd dat de klimaatverandering een grap was, wat exact het omgekeerde is van wat alle wetenschappers en de wereldopinie zeggen", benadrukt Jerry Brown, de gouverneur van Californië. "De realiteit ontkennen is geen goede strategie, niet voor Amerika, niet voor iemand anders. Als de president zich bij de afwezigen voegt van deze fundamentele humane actie, dan moeten Californië en de andere staten naar voren stappen."

Lees ook: Met of zonder Trump: de VS zetten in op groene energie (+)

Bill Peduto, burgemeester Pittsburgh

De burgemeester van de Amerikaanse stad Pittsburgh heeft zwaar uitgehaald naar president Donald Trump, omdat die zijn stad gebruikte om zijn "desastreuze" beslissing om uit het klimaatakkoord te stappen, te verantwoorden. Trump zei tijdens zijn toespraak waarin hij de terugtrekking uit het akkoord aankondigde dat hij verkozen is om de mensen van Pittsburgh te vertegenwoordigen, niet die van Parijs, eraan toevoegend dat het akkoord jobs zou kosten.

"Ik ben geschokt dat de president mijn stad gebruikt om zijn onaanvaardbare beslissing te verantwoorden, zoals de meeste inwoners van Pittsburgh", aldus Bill Peduto. "Ik was een van de burgemeesters die naar Parijs zijn gegaan om te vechten voor de akkoorden, en mijn stad, die eindelijk is teruggekomen na een decennialang industrieel bloedbad, zal er alles aan doen om haar eigen milieustandaarden te promoten."

Peduto is een van de 68 "klimaatburgemeesters", die in een open brief naar Trump hebben laten weten dat ze de engagementen van het klimaatakkoord zullen aannemen, eren en de doelstellingen zullen nastreven. "We zullen onze inspanningen versterken om de huidige klimaatdoelen in onze steden te bereiken, te werken om de 1,5 graden celsius-doelstellinge te halen, en samen te werken om een proper energiebeleid te creëren van de 21ste eeuw", klinkt het in de brief.

Elon Musk, Tesla-baas

Elon Musk, de baas van de constructeur van elektrische auto's Tesla, kondigt aan dat hij vertrekt uit de presidentiële adviesraden van Donald Trump. Hij doet dat na de beslissing van de Amerikaanse president om het akkoord van Parijs te dumpen. "Klimaatverandering is echt. Uit Parijs stappen is niet goed voor Amerika en de wereld", zegt Musk op Twitter.

Musk is niet de enige bedrijfsleider die zich achter het akkoord van Parijs had geschaard. In een advertentie in verschillende kranten hadden grote Amerikaanse bedrijven zoals Apple, Microsoft en Facebook de president al dringend opgeroepen af te zien van zijn plannen om uit het klimaatakkoord te stappen. Het mocht niet baten. 

Robert Iger, baas Walt Disney

Robert Iger, de baas van The Walt Disney Company, kondigde dezelfde beslissing aan als Musk: "Ik heb uit principe ontslag genomen uit de adviesraad van de president vanwege de terugtrekking uit het klimaatakkoord van Parijs." Iger, wiens Walt Disney Company niet enkel de Walt Disney Studios en de pretparken bezit, maar ook de televisiezenders ABC en ESPN, heeft een democratisch etiket en steunde tijdens de verkiezingscampagne Trumps tegenstander Hillary Clinton.

Lloyd Blankfein, CEO Goldman Sachs

Lloyd Blankfein, de CEO van de bank Goldman Sachs, die sinds 2011 op Twitter zit, gebruikte zelfs zijn allereerste tweet om Trumps besluit de grond in te boren: "De beslissing van vandaag is een stap terug voor het milieu en voor de Amerikaanse leiderspositie in de wereld", schreef hij.

Andere bedrijven

Verschillende Amerikaanse bedrijven bevestigden dat ze zich wel nog zullen engageren om de klimaatdoelstellingen te halen. Amerika's grootste autobouwer General Motors liet al weten dat zijn positie over de klimaatverandering niet veranderd is. "We verdedigen openlijk de actie en de bewustmaking rond het klimaat", aldus een woordvoerder. 

CEO van het industrieel conglomeraat General Electric Jeff Immelt riep via Twitter de zakenwereld op om het leiderschap in de strijd tegen de klimaatopwarming op zich te nemen. "Ik ben onthutst door de beslissing van vandaag. De klimaatverandering is echt. De industrie moet nu de leiding nemen en niet meer van de overheid afhangen", schreef hij. 

CEO van Apple Tim Cook verklaarde in een e-mail dat hij Trump persoonlijk contacteerde om hem te overtuigen om in het akkoord te blijven, "maar dat was niet voldoende".

Zelfs bij de grote oliebedrijven, die het meeste zouden verliezen door een transitie naar groene energie, is ontevredenheid te horen over de beslissing van Trump. Zo blijft ExxonMobil het akkoord steunen, dat "een belangrijke stap vooruit is om de globale uitdaging aan te gaan om de uitstoot van broeikasgassen te verminderen".

Een sector die wel tevreden is met de beslissing van de Amerikaanse president, is die van de steenkool. In een mededeling stelt de American Coalition for Clean Coal Electricity dat in het akkoord blijven geleid zou hebben tot hogere prijzen en minder betrouwbare energie. "De vorige administratie ging ermee akkoord om een van de strengste doelstellingen ter wereld na te streven, terwijl veel andere landen veel minder moeten doen om hun uitstoot te verminderen. Tegemoet komen aan de doelstelling van president Obama zou geleid hebben tot meer regels, hogere energieprijzen en minder betrouwbare energiebronnen."

Lees ook: Van Goldman Sachs tot Facebook: bedrijfsleven hekelt beslissing Trump

Rest van de wereld

António Guterres, secretaris-generaal VN

VN-secretaris-generaal António Guterres ziet de beslissing van de VS om zich terug te trekken uit het klimaatakkoord als "een grote teleurstelling". Dat heeft hij laten weten in een reactie op de toespraak van de Amerikaanse president Donald Trump.

"Het akkoord van Parijs werd in 2015 door alle landen van de wereld aangenomen, omdat ze de enorme schade erkennen die de klimaatverandering nu al veroorzaakt en omdat ze ook zien welke kansen de klimaatmaatregelen bieden", zo deelde hij mee via zijn woordvoerder Stephane Dujarric.

"Het is cruciaal dat de VS een leider blijven in milieudossiers", zei de woordvoerder nog. Hij stelde dat hij er alle vertrouwen in heeft dat Amerikaanse staten, steden en bedrijven verder zullen blijven strijden voor een koolstofarme economie. Dat is volgens hem namelijk nodig om de jobs en de markten van de 21ste eeuw veilig te stellen.

Justin Trudeau, premier Canada

De Canadese premier Justin Trudeau stelt in een persbericht "zeer teleurgesteld te zijn in de federale overheid van de VS" en dat "Canada onwrikbaar is in ons engagement om de klimaatverandering te bestrijden en propere economische groei te steunen". "Canada zal blijven samenwerken met de Amerikaanse staten en met andere Amerikaanse partijen tegen de klimaatverandering", klinkt het. Tijdens een telefoongesprek met Trump bevestigde hij "de wil die door Canada gesteund wordt om op internationaal vlak samen te werken tegen de klimaatopwarming".

China

De beslissing van de Amerikaanse president Donald Trump om uit het klimaatakkoord van Parijs te stappen, is "een wereldwijde stap terug in het nadeel van bijna iedereen". Dat schrijft het Chinese staatspersagentschap Xinhua.

"De beslissing van Trump om het klimaatakkoord te dumpen zal zorgen voor een grote leegte die moeilijk kan worden opgevuld door één land, maar andere grote spelers zoals de Europese Unie, China en India hebben hun bereidheid al herhaald om de inspanningen te vergroten met het oog op de Amerikaanse ommezwaai in verband met dit belangrijk akkoord", aldus het commentaar.

De Chinese premier Li Keqiang verklaarde eerder al dat China zijn engagementen zal blijven nastreven, maar wel liefst "in samenwerking met de anderen".

Lees ook: Trump drijft China en EU in elkaars armen (+)

Malcolm Turnbull, premier Australië

Ook Australië liet vandaag weten dat het geëngageerd blijft om de klimaatdoelstellingen te bereiken. "We hadden liever gehad dat de VS in het akkoord zouden blijven", zegt premier Malcolm Turnbull wel. Volgens minister van Milieu Josh Frydenbreg is het akkoord wel nog steeds "zeer betekenisvol". "Er waren 190 landen die tekenden en op een recordtijd ratificeerden 146 landen het akkoord. Zelfs zonder de VS is nog steeds 70 procent van de uitstoot van broeikasgassen wereldwijd gedekt door het akkoord", zegt de minister.

Fumio Kishida, minister van Buitenlandse Zaken Japan

Ook Japan noemt de beslissing betreurenswaardig, aangezien het land hoopte met de VS samen te werken binnen het kader van het akkoord. Tokio zal dan ook bekijken hoe het op andere manieren met de VS kan samenwerken, en met andere partijen werken aan de uitvoering van het akkoord, aldus minister van Buitenlandse Zaken Fumio Kishida.

Milieu-organisaties

Greenpeace

De beslissing van de Amerikaanse president Donald Trump om zich terug te trekken uit het klimaatakkoord van Parijs, zal de VS zijn leiderspositie in de wereld kosten. Zo reageert Jennifer Morgan, directeur van Greenpeace International.

"Het is een moreel verwerpelijke beslissing die Trump op termijn zuur zal opbreken", zo luidt het in een reactie. "Trump schenkt het Amerikaanse leiderschap aan echte wereldleiders die het momentum wel aangrijpen om hun land en het klimaat te beschermen, door hun economie op schone energie te laten draaien. We zijn getuige van een aardverschuiving in de wereldorde nu Europa, China en andere de weg tonen."

"Dit bewijst hoe ver Trump van de rest van de wereld staat. Terwijl de VS afhaken, zetten wereld- en bedrijfsleiders, maar ook mensen over de hele wereld, stappen voorwaarts."

"Het is nu aan Europa om deze kans te grijpen, en samen met China voortrekker te worden in de strijd tegen de klimaatopwarming", zo zegt ook Joeri Thijs, woordvoerder en klimaatexpert bij Greenpeace België. "Trump kan proberen de klok terug te draaien, maar de omslag zal zonder hem gebeuren."

WWF

Onze regering moet samen met haar Europese partners duidelijk maken dat het eigengereide optreden van de Amerikaanse regering volstrekt onaanvaardbaar is", zo reageert de milieuorganisatie WWF vanavond op de beslissing van Amerikaans president Donald Trump om zich terug te trekken uit het klimaatakkoord van Parijs. WWF noemt de keuze van de VS ook "egoïstisch".

Olivier Beys, beleidsmedewerker klimaat en energie bij WWF, vindt dat Europese landen nu aan de VS moeten duidelijk maken dat de terugtrekking uit het akkoord "enorme economische en diplomatieke gevolgen heeft".

"Het is van cruciaal belang dat Europa op dit kantelpunt opnieuw klimaatleiderschap toont. Daarvoor moet het op zoek gaan naar partners bij de Amerikaanse staten, steden, bedrijven en burgers. Om het belang van het klimaatakkoord te onderstrepen moeten we daarnaast nieuwe strategische partnerschappen smeden met landen zoals China en India", zo klinkt het nog. 

Bond Beter Leefmilieu

De toespraak die de Amerikaanse president Donald Trump gaf om de Amerikaanse terugtrekking uit het klimaatakkoord mee te delen was "choquerend", vindt Mathias Bienstman, beleidscoördinator bij de milieuorganisatie Bond Beter Leefmilieu. "De toespraak was veel agressiever en meer paranoïde dan ik ooit van een president van de VS had kunnen denken". Tegelijkertijd benadrukt hij wel dat het klimaatakkoord, ondanks de Amerikaanse terugtrekking, nog lang niet dood is.

"Trump bewijst in zijn speech dat hij onwaarschijnlijk slecht ingelicht is over het klimaatakkoord van Parijs", stelt Bienstman. "Dat bewijst het feit dat hij uit het akkoord wil stappen om het te heronderhandelen. Maar de VS kunnen perfect hun eigen bijdragen veranderen, zonder uit het akkoord te stappen."

Bienstman vindt dat de rest van de wereld nu moet reageren. Dat kan volgens hem onder meer door druk te zetten bij de onderhandelingen over vrijhandelsakkoorden, maar vooral door verder door te zetten met het klimaatakkoord. "Ik denk dat we daarbij de hand zullen moeten reiken naar Amerikaanse staten als Californië, die wel hun verantwoordelijkheid willen nemen."

Climate Express

De milieu-activisten van Climate Express roepen via Facebook op tot een manifestatie aan de Amerikaanse ambassade in Brussel onder de naam 'Don't Trump our Climate'.

"Nu meer dan ooit moeten we onze krachten bundelen, over alle grenzen heen, en opkomen voor een duurzame en rechtvaardige transitie. Laat Trump en zijn trawanten zien dat we niet vanop de zijlijn zullen toekijken hoe ze onze planeet onleefbaar maken", aldus Natalie Eggermont van Climate Express. Ze noemt de beslissing van Trump "een aanval op de planeet en een gigantische stap achteruit op vlak van mondiale actie om de klimaatopwarming tegen te gaan".

Ze roept daarom op om vandaag om 18 uur samen te komen aan de Amerikaanse ambassade in Brussel.

Climaxi

"Pay-back time via een Trumptax op wereldvlak voor Amerikaanse energieproducten", zo reageert milieu-organisatie Climaxi op de Amerikaanse terugtrekking uit het klimaatakkoord van Parijs. "Het is nu aan de Europeanen om te tonen dat ze het menen."

De beslissing van de Amerikaanse president Donald Trump is "bijzonder cynisch", aldus Climaxi. "Wereldwijd zitten méér en méér mensen in de miserie door de klimaatopwarming. Wetenschappers staan in de rij om de schadelijke effecten aan de beide poolkappen aan te tonen. Het gutst filmpjes van smeltende ijskappen op het internet." Honderdduizenden mensen werden de voorbije jaren het "slachtoffers van grillige klimaatomstandigheden als overstromingen en extreme droogte".

Maar voor Climaxi is ook Europa niet vrij van zonden, klinkt het, omdat het akkoord van Parijs niet ver genoeg gaat, geen daadwerkelijke engagementen inhoudt en de uitvoering traag gaat.

"Over die ene cynicus zal de geschiedenis wel oordelen. Climaxi vindt dat het nu aan de andere wereldleiders (ook de Europese) is om te tonen wat ze in hun mars hebben." En Europa moet verder gaan en het klimaatakkoord en de bestaande afspraken sterker maken.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234