Vrijdag 03/12/2021

NieuwsExtreem weer

Een abonnement op ellende: gemeenten laten bouwen in overstromingsgebied nog steeds toe

Luchtbeeld van een huis in Heppeneert tijdens de voorbije watersnood. Beeld Photo News
Luchtbeeld van een huis in Heppeneert tijdens de voorbije watersnood.Beeld Photo News

Ook na de verwoestende watersnood van deze zomer zijn Vlaamse gemeenten bouwvergunningen blijven afleveren in overstromingsgevoelig gebied. Dat leert cijfermateriaal opgevraagd door De Morgen.

Het Vlaams departement Omgeving heeft sinds midden juli, toen extreme regenbuien de provincies Luik, Namen, Luxemburg en Limburg troffen, al 14 lokale vergunningsdossiers aangevochten. Het gaat om bouwvergunningen afgeleverd in (deels) effectief overstromingsgevoelig gebied. Dat zijn gronden die recentelijk overstroomd zijn of die volgens weermodellen minstens één keer per honderd jaar onderlopen.

Naar aanleiding van de overstromingen in juli heeft Vlaams minister van Omgeving Zuhal Demir (N-VA) gemeenten gevraagd om geen bouwvergunningen meer af te leveren voor gebieden die kwetsbaar zijn voor wateroverlast. Tegelijk heeft Demir haar administratie de opdracht gegeven om systematisch in beroep te gaan tegen vergunningen in die gebieden.

“We hebben allemaal met eigen ogen gezien welke ellende overstromingen met zich meebrengen”, zegt Demir. “Vandaag investeren in woningen in gebieden met overstromingsrisico is investeren in je eigen miserie. Het is dan echt geen hogere wiskunde om actie te ondernemen. Te beginnen met problemen niet nog groter maken voor de toekomst. Ik stel vast dat te veel lokale besturen zich daar niet aan houden. Dan is er geen andere keuze dan in beroep gaan.”

Concreet is het Vlaams departement Omgeving in beroep gegaan tegen bouwvergunningen in Brugge (2), Boechout (2), Schilde (2), Kortrijk, Maasmechelen, Rotselaar, Vleteren, Olen, Zonhoven, Zedelgem en Zoutleeuw. In het Antwerpse Boechout gaat het bijvoorbeeld om ‘verkavelingen van 26 en 23 loten’. In het Vlaams-Brabantse Rotselaar om ‘multifunctionele recreatiezalen met restaurant’. In het West-Vlaamse Zedelgem om ‘een verkaveling van 82 loten’.

Bouwshift

De Vereniging van Vlaamse Steden en Gemeenten (VVSG) bevestigt dat de bebouwing van slecht gelegen bouwgronden ‘tegengegaan moet worden’. “Alleen is het niet zo simpel voor lokale besturen om bijvoorbeeld in woongebied een vergunning voor een woning te weigeren”, zegt woordvoerder Nathalie Debast. “Eigenaars gaan ervan uit dat ze een grond hebben om op te bouwen. Als je dat niet wil, dan is een herbestemming van gronden aan de orde.” Dat is volgens de VVSG de enige structurele oplossing.

De herbestemming van slecht gelegen bouwgronden, met een financiële compensatie voor de eigenaars, moet straks deel uitmaken van de bouwshift (de voormalige betonstop). Zoals de bouwshift nu is uitgetekend, is het aan lokale besturen om eigenaars te vergoeden voor ‘planschade’. Gemeenten noemen dit onbetaalbaar.

Minister Demir heeft voor de zomer een taskforce opgericht rond de bouwshift. Die moet voor eens en altijd duidelijk maken wat de totale kost van de operatie is. Tegen 2040 wil Vlaanderen geen extra open ruimte meer innemen. Vandaag gaat elke dag ongeveer 7 hectare aan open ruimte verloren. Eind september verwacht Demir een eerste rapport van de taskforce. Begin november volgt dan een definitieve versie en komt de Vlaamse regering zelf aan zet.

Er moet een strikt tijdspad voor de bouwshift worden afgesproken en er is duidelijkheid nodig over de compensaties voor de getroffen eigenaars. Demir: “Deze grote verbouwing van Vlaanderen is een huzarenstuk. Is het makkelijk? Neen. Is het noodzakelijk? Ja.”

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234