Dinsdag 28/09/2021

Durft Apple nog genoeg?

Apple ziet zijn concurrenten met krachtiger producten op de markt komen en heeft sinds de iPad geen enkel doorbraakproduct meer gelanceerd. De vraag prangt of CEO Tim Cook wel de durf heeft om radicaal nieuwe richtingen in te slaan.

De vraag of Tim Cook het wel kan, houdt Applewatchers al bezig sinds stichter Steve Jobs nu bijna twee jaar geleden de fakkel finaal doorgaf aan zijn tweede man. In persoonlijke optredens maakte het ietwat sullige nieuwe opperhoofd weinig indruk, en ook op het gebied van nieuwe producten heeft het bedrijf onder zijn bewind geen potten gebroken.

De iPhone 5 nam eind vorig jaar allerminst het technische voortouw op zijn toenmalige concurrent, de Samsung Galaxy S3, en ondertussen zijn er nog meer kapers op de kust. De vorige maand in een potvormig design gegoten nieuwe Mac Pro-computer was de eerste nieuwe versie van dat product in zes jaar tijd en bleek een teleurstelling voor zijn doelgroep van zware professionele gebruikers: die lamenteerden over het feit dat de computer door zijn kleinere omvang minder ruimte overlaat voor extra harde schijven en andere onderdelen.

En iOS 7, het aankomende nieuwe besturingssysteem voor Apples mobiele toestellen, ziet er ingrijpend anders uit dan de huidige versie, maar lijkt ook veel meer op het concurrerende Androidsysteem. Alle andere producten van het bedrijf - van de iPhone en iPad tot de MacBook-laptops en iMac-bureaucomputers - zijn niets meer dan lichte verbeteringen op producten die nog in het Jobs-tijdperk werden geïntroduceerd.

Tegelijkertijd spraken de financiële resultaten van het bedrijf de afgelopen twee jaar stevig in Cooks voordeel. Apple scoorde de beste kwartaal- en jaarresultaten uit zijn geschiedenis ná het vertrek - en enkele maanden later het overlijden - van Jobs. Maar de vraag is hoe lang Cook dat succesparcours nog kan volhouden zonder ingrijpend nieuwe producten.

Zijn reputatie kreeg ook op financieel gebied een paar stevige deuken. Eind mei moest hij toegeven dat de aandelenkoers van het bedrijf - op dat moment 36 procent lager dan op zijn piekmoment in september 2011, toen één Appleaandeel 700 dollar of 527 euro kostte - veel beter kon. En afgelopen week liet het bedrijf kwartaalresultaten zien die, zeker in het licht van het parcours dat Apple de voorbije jaren liep, teleurstellend waren. De omzet van het bedrijf, iets meer dan 35 miljard dollar (26 miljard euro), groeide met minder dan 1 procent op jaarbasis, en de nettowinst (6,9 miljard dollar of 5,2 miljard euro) zat zelfs een pak lager.

Concurrenten

Het gekke is dat het aandeel van het bedrijf na de aankondiging van de resultaten met 4 procent was gestegen, en het gisteren opnieuw rond 440 dollar zwalpte. De resultaten die Cook had voorgesteld, waren namelijk béter dan wat financiële analisten hadden voorspeld.

Het wijst op een groot pessimisme over Apple op Wall Street, en dat wordt ook gedragen door de consument: in de VS kregen Applewinkels in het voorbije kwartaal wekelijks duizend klanten minder over de vloer dan een jaar eerder, moest Cook toegeven toen hij de kwartaalcijfers voorstelde.

En ook bij ons kijken klanten alsmaar meer naar producten van concurrenten, met die van Samsung op kop: nu al, zegt studiebureau Kantar Worldpanel Comtech, verkoopt de Koreaanse gigant de helft van alle smartphones die in West-Europa over de toonbank glijden.

Apple wordt steeds meer uit de markt gedrumd door zijn concurrenten. Op het terrein van de mobiele telefoons heeft het vandaag een marktaandeel van 9 procent, tegen 23 procent voor Samsung. En de Koreaanse concurrent is nog lang niet klaar met Apple: met de goedkopere Mini-versies van zijn Galaxy S3- en S4-vlaggenschiptelefoons (respectievelijk 250 euro en 500 euro) grijpt het bedrijf steeds meer wind uit Apples zeilen. Ook andere fabrikanten proberen Apple keihard op prijs te pakken: Nokia lanceerde onlangs een instapsmartphone op Windows 8 voor slechts 180 euro, en Google bracht deze week samen met de Taiwanese fabrikant Asus zijn Nexus 7-tablet uit voor 280 euro, alvast 50 euro goedkoper dan Apples iPad Mini.

Visionair

Het is al geleden van de iPad, inmiddels toch alweer drie jaar terug, dat Apple nog met een ingrijpend nieuw product op de markt kwam. Het is daarop dat Applecommentatoren het bedrijf alsmaar meer beginnen aan te kijken: niet op hoe goed het zijn bestaande producten verkoopt, want daarin heeft Cook allang aangetoond dat hij een virtuoos is, maar op hoeveel durf het nog heeft om iets radicaal nieuws te brengen. "Apple is zijn cool aan het verliezen", opperde technologiewatcher Walt Mossberg onlangs tijdens de AllThingsD-conferentie, waarop hij ook Apple-CEO Cook interviewde. Die riposteerde dat het bedrijf "een paar onwaarschijnlijke plannen" heeft waaraan het al een tijdje aan het werken is, maar gaf opnieuw geen details.

Dus waar blijven ze, dat Appletelevisietoestel waarnaar Jobs voor zijn overlijden hintte tegen zijn biograaf Walter Isaacson, of de iWatch-horloge waarop het bedrijf alludeerde toen het een handelsmerk op de naam aanvroeg? Cook zelf lijkt er niet eens zo in geïnteresseerd. "Het maken van de beste producten blijft ons hoofddoel", opperde hij tegen Mossberg. "We willen de beste telefoon maken, de beste tablet, de beste pc, en ik denk dat we dat doen."

Cook kwam in 1998 aan boord van Apple, vlak nadat Jobs de teugels van het bedrijf weer in handen had genomen, en bouwde - zeker na 2007, toen hij werd gepromoveerd tot directeur operaties en dus de rechterhand van Jobs - een strakke organisatie uit op het vlak van productie, logistiek, marketing en verkoop, waardoor het bedrijf op ieder moment klaar was om te reageren op de grillen van de grote baas. Cooks organisatie was een perfecte match voor Jobs' wilde toekomstvisie.

Nu die laatste uit het spel is, hebben Cooks talenten ervoor gezorgd dat het bedrijf verder kon groeien uit producten die nog uit het Jobs-tijdperk stammen. Maar, zo beginnen nu dus ook de financiële resultaten aan te tonen, dat is stilaan niet meer voldoende. Voormalig Microsoft-directeur Bob Herbold in zakenblad Forbes: "Apple heeft een visionair leider nodig, geen administrateur."

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234