Zaterdag 22/01/2022

Duizenden nieuwkomers kunnen niet inburgeren

Brussel

Eigen berichtgeving

De ambitie van voormalig Vlaams minister-president Patrick Dewael (VLD) om tegen het einde van de regeerperiode elke nieuwkomer in Vlaanderen een inburgeringstraject te garanderen, lijkt zeer onrealistisch. Dertienduizend nieuwkomers dreigen in de kou te blijven staan wegens een groeiend tekort aan middelen. Zegt Karine Puttemans van het 'onthaalbureau' van de provincie Antwerpen: "Als de Vlaamse overheid wil uitvoeren wat voorzien is, is er massa's meer geld nodig."

Het Vlaams Minderhedencentrum (VMC) en het Platform Nieuwkomers (PN), een overlegorgaan van onthaalbureaus, trekken aan de alarmbel. Van de naar schatting jaarlijks zestienduizend à zeventienduizend nieuwkomers in Vlaanderen konden er sinds november 2002 slechts 3.706 een inburgeringstraject volgen. 3.093 van hen werden door de Vlaamse overheid gesubsidieerd met middelen uit de begroting 2002. De rest wordt vooral door de gemeenten betaald. Volgens VMC en PN zullen vanaf november aanstaande nog minder nieuwkomers zo'n traject kunnen volgen, bij gebrek aan Vlaamse middelen. Voor de zomer keurde het Vlaams Parlement het inburgeringsdecreet goed, dat normaal op 1 oktober in werking moet treden. Op basis van dat decreet heeft elke nieuwkomer in ons land binnenkort recht op een inburgeringstraject, inclusief taalcursus. Maar het begrote budget voor inburgering is niet gestegen in vergelijking met 2002. En ook voor 2004 is er nog altijd geen zekerheid. Als de besparingsplannen van Vlaams begrotingsminister Dirk Van Mechelen (VLD) worden doorgevoerd, zou er vanaf november zelfs minder geld voor zijn dan voordien.

Onthaalbureaus kampen volgens het VMC nu al met een acuut geldgebrek en zullen personeel moeten ontslaan. Ze kregen er het afgelopen jaar overigens enkele nieuwe taken bij: inburgeringscontracten afsluiten, attesten afleveren, een aanbod organiseren inzake loopbaanoriëntatie en een minderjarigenwerking uitbouwen.

Volgens VMC en PN is ook het reguliere aanbod van Nederlandse taallessen onvoldoende om elke nieuwkomer die een inburgeringstraject volgt een cursus aan te bieden. Onthaalbureaus moeten daardoor hun taalcursussen vaak zelf aankopen bij centra voor volwassenenonderwijs of basiseducatie.

De gevolgen zijn nu al merkbaar op het terrein. Dat bevestigt Karine Puttemans, coördinator van het onthaalbureau Kompas-Pricma, dat de provincie Antwerpen bestrijkt, minus de stad. "De provincie heeft naar schatting zo'n 1.400 nieuwkomers per jaar, de stad niet meegerekend. Daarvan bereiken wij er ongeveer 12 procent. In Noord-Antwerpen, in de regio Wuustwezel, Brasschaat en Kapellen, is er totaal geen aanbod. In de rest van de provincie wel, maar daar is de vraag dan weer zo groot dat we het niet aankunnen. We werken ook samen met scholen die Nederlands als tweede taal aanbieden. Maar ook zij kampen met ernstige problemen. Vooral dan voor laaggeschoolden is het aanbod bedroevend."

De Vlaamse overheid voorzag ook een schaalvergroting van het aanbod. In het najaar moeten de huidige 26 onthaalbureaus fuseren tot acht: één per provincie en één in elke grootstad (Gent, Brussel en Antwerpen). Die schaalvergroting betekent op langere termijn een besparing, maar brengt ook extra kosten mee. "We zijn niet tegen die schaalvergroting", zegt Puttemans. "En het is ook terecht dat we er nieuwe taken bij krijgen. Maar dan is er wel massa's meer geld nodig."

Tot nu toe werkten de onthaalbureaus grotendeels met centen van provincie, gemeente en OCMW. "Maar", zegt Puttemans, "de gemeenten merken terecht op dat als de Vlaamse overheid de inburgering oplegt ze ook zelf voor de middelen moet zorgen. En als de Vlaamse overheid dat onvoldoende doet, en de gemeenten haken eveneens af, zitten we pas echt in de rats. De nieuwkomer is de dupe." (FR)

'Als de Vlaamse overheid wil uitvoeren wat ze voorzien heeft, zijn er massa's meer geld nodig'

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234