Dinsdag 23/07/2019

Snelheidslimiet

Duitse mannen strijden voor hun ‘heilige koe’: moet er een snelheidslimiet komen?

De A2 autosnelweg bij Hannover, Duitsland. Beeld EPA

Duitsland is het enige land ter wereld waar geen algehele snelheidslimiet op de snelweg is, enkel een 'richtsnelheid' van 130 kilometer/uur. Maar hoe lang nog? Is het niet tijd voor een limiet?

In Duitsland is een debat over de maximumsnelheid ontbrand. Kan dat gejakker op de linkerbaan nog wel, met bijbehorende uitlaatgassen, in een land dat zijn CO2-uitstoot drastisch wil terugbrengen en Europees koploper duurzaamheid wil worden? Nee, dat kan niet, stelt het Nationale Plattform Zukunft der Mobilität, de aanstichter van het debat. In een uitgelekt conceptplan doet die commissie een voorstel: voer een snelheidslimiet van 130 in op de Autobahn.

Minister van Verkeer Andreas Scheuer (CSU) verwees het idee direct naar de prullenbak. Een snelheidslimiet is "tegen elk menselijk verstand", sneerde hij. Sociaal en economisch volstrekt onwenselijk, vond hij. De ironie wil dat Scheuer het platform in september zelf opzette, het valt onder zijn ministerie. De regering-Merkel (van CDU/CSU en SPD) had besloten dat er zo'n denktank moest komen om Duitsland naar een duurzame toekomst te leiden.

Zijn boude stellingname komt minister Scheuer op kritiek te staan. Van zijn eigen ambtenaren en commissieleden, die zich afvragen wat voor zin hun werk heeft als hun eigen minister hun plannen nog voor ze goed en wel af zijn genadeloos torpedeert. Maar ook van collega-politici, zoals SPD-vicevoorzitter Ralf Stegner. "Ook in Duitsland kan niet alles blijven zoals het is als we de wereldwijde klimaatverandering serieus nemen", reageerde hij.

Toch is de kans klein dat de kwestie uitloopt op een politieke crisis. De regering liet weten de definitieve voorstellen van de commissie in maart af te wachten voor ze een officiële stelling inneemt. Maar door het njet van Scheuer zal de kans op een invoering van het plan klein zijn.

Scheuer gedraagt zich als een loopjongen van de auto-industrie, schamperen milieuactivisten van de Deutsche Umwelthilfe. Die wil al veel langer een snelheidslimiet. Ook het Umweltbundesamt, de regeringsinstantie voor milieubescherming, dringt erop aan. Het berekende dat een limiet van 120 kilometer per uur de CO2-uitstoot van auto's op de snelwegen met 9 procent zou reduceren.

De Adac, 'de Duitse VAB', is niet onder de indruk en verwerpt een snelheidslimiet. De milieuwinst is verwaarloosbaar, stelt de bond: de totale Duitse CO2-uitstoot gaat door zo'n snelheidslimiet met slechts een half procent omlaag.

Maar er zijn meer argumenten voor een snelheidslimiet, zegt mobiliteitsonderzoeker Andreas Knie van het Wissenschaftszentrum Berlin für Sozialforschung: minder verkeersongelukken en minder files. "Eigenlijk zijn er alleen maar argumenten voor." Tijdwinst levert het sneller rijden niet op. "Sterker nog, het heeft een negatieve impact op het hele verkeer, waardoor ook de hardste rijder later aankomt dan als iedereen 130 had gereden."

46 miljoen auto's

Zo hard rijden als je wilt: het is een symbool in Duitsland, zegt Knie, een 'heilige koe'. Toch was het niet altijd zo. "Aan het begin was er wel een snelheidslimiet. Die werd in 1954 afgeschaft voor heel Duitsland. Drie jaar later werd hij weer ingevoerd, omdat er veel meer verkeersdoden waren. Behalve op de Autobahn, daar kon de vrije burger nog doen wat hij wilde." In de jaren 50 was dat misschien geen probleem, zegt Knie: er waren toen nog geen 5 miljoen auto's in Duitsland. Nu meer dan 46 miljoen. "Het is al zo'n twintig jaar zonneklaar dat er een limiet moet komen."

Knie ziet wel een verschuiving, want op 30 procent van de snelwegen geldt al een snelheidslimiet. "Vroeger was een meerderheid tegen zo'n limiet, nu nog slechts een minderheid. Dat zijn voornamelijk mannen. De Autobahn is een van de laatste archaïsche vrije ruimten van de Duitse man. Hier kan hij nog zijn mannelijkheid tonen. Ik kan hun verzet alleen zo verklaren."

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
© 2019 MEDIALAAN nv - alle rechten voorbehouden