Maandag 27/09/2021

Duitse krantenmarkt in diepe crisis

Terwijl de Duitse economie goed standhoudt, krijgt de krantenmarkt er rake klappen. Met verstrekkende gevolgen. Op 7 december verschijnt de zakenkrantFinancial Times Deutschland voor het laatst, de toekomst van de Frankfurter Rundschau is erg onzeker.

Het verhaal van de Financial Times Deutschland (dagelijks 102.000 exemplaren) is kort en pijnlijk. De krant, aanvankelijk eigendom van de Britse Financial Times, verscheen voor het eerst in 2000. De FT Deutschland moest de belangrijkste concurrent worden van het Handelsblatt, en dat leek ook aardig te lukken. Journalistiek stond de krant hoog aangeschreven en de oplage kwam in de buurt van die van de concurrent. Eén minpuntje: op geen enkele ogenblik werd er winst gemaakt.

Afgelopen vrijdag besloot uitgever Grunter + Jahr om het avontuur te beëindigen en zo 'een van de belangrijkste hoofdstukken uit de Duitse journalistiek' af te sluiten. Meer dan driehonderd personeelsleden verliezen hun baan.

Systematische daling

Zeker niet minder pijnlijk is het verhaal van de Frankfurter Rundschau. De links-liberale krant verscheen voor het eerst in 1945 en symboliseert op die manier ook de terugkeer van het vrije woord, na jaren van nationaal-socialistische dictatuur.

De Frankfurter Rundschau groeide uit tot een van Duitslands belangrijkste nationale kranten, maar zag de oplage sinds het begin van deze eeuw systematisch dalen. Van de bijna tweehonderdduizend verkochte exemplaren in 2000, blijven er vandaag nog ongeveer 118.000 over. De Frankfurter Rundschau werd een chronisch noodlijdende krant en herstructureringen volgden elkaar in hoog tempo op.

Op 13 november jongstleden werden de boeken neergelegd, sindsdien wordt koortsachtig naar een overnemer gezocht. Volgens de uitgever zijn er een paar ernstige kandidaten, namen werden echter nog niet genoemd. Als de krant verdwijnt, verliezen bijna vijfhonderd medewerkers hun baan.

De Frankfurter Rundschau is zeker niet de enige Duitse krant die mokerslagen krijgt. De traditioneel zeer grote Duitse lezersmarkt krimpt, anders dan de Vlaamse, razendsnel. In twee decennia daalde het totaal aantal verkochte kranten in Duitsland van 27 miljoen naar nog iets meer dan 18 miljoen vandaag.

Ook 'Bild' zakt

De daling laat zich in alle segmenten van de markt voelen. Zo werden er van het populaire Bild Zeitung in 1998 nog dagelijks bijna vijf miljoen kranten verkocht. Ondertussen is de oplage met 43 procent gezakt, tot iets minder dan 2,7 miljoen.

Dalende oplagecijfers zijn zeker niet de enige verklaring voor de grote crisis in de Duitse krantenmarkt. Hoewel Duitsland het economisch relatief goed doet, zien de kranten ook hun reclame-inkomsten dramatisch dalen.

Een deel van dat verlies wordt gecompenseerd door de stijgende inkomsten uit online-advertenties. Die budgetten stijgen snel, maar niet snel genoeg om de verliezen te compenseren die de gedrukte krant genereren.

Digitale revolutie

Toch is het volgens een commentaarstuk in Der Spiegel niet alleen de digitale revolutie die kranten als de Financial Times Deutschland heeft genekt. Der Spiegel stipt aan dat de Duitse kranten al voor die revolutie hun oplages zagen dalen. "De neergang was al volop bezig toen de FTD in 2000 voor het eerst verscheen."

Niettemin is succesvol zakenkranten uitgeven volgens het weekblad nog altijd mogelijk. "Het einde van de FTD was niet onoverkomelijk", zo schrijft Der Spiegel. "Wat de FTD had moeten doen, is minder investeren in papier en meer in de uitbouw van een fors digitaal economisch nieuwsaanbod. Zoals de Wall Street Journal het in de Verenigde Staten met succes heeft voorgedaan."

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234