Vrijdag 16/04/2021

DROOG

Als je oude platen meer appreciatie krijgen dan je nieuwste releases, moet je je als band zorgen beginnen maken. Geldt dat ook voor design? Wij zochten het uit voor het Nederlandse ontwerperscollectief Droog, van wie vroeg werk nu tentoongesteld wordt in Utrecht.

De beginjaren

In de jaren 90 sloop het kille minimalisme de designwereld binnen. Alles moest strak, wit en serieus zijn. En toen kwam daar ineens Droog. Opgericht in 1993 als ontwerperscollectief door Renny Ramakers en Gijs Bakker. Deze frisse Nederlandse wind bood eenvoudige, nuchtere, experimentele en humoristische objecten. "In de designwereld die vooral draait om vorm en stijl, wilden we een antistatement maken. Droog is no-nonsense en down-to-earth. Bij ons primeert concept boven vormgeving", zegt Ramakers. De missie van Droog was om de eigentijdse vormgeving (internationaal) te stimuleren en te promoten. Met succes, want kort na de oprichting mocht Droog al het café van MoMA in New York opnieuw inrichten.

Droog is niet Dutch

In 1993 besloten Ramakers en Bakker een selectie Nederlands design te presenteren op de Salone del Mobile, de jaarlijkse designhoogmis in Milaan. Ze noemden hun tentoonstelling 'Droog', omdat de vormgeving van de objecten zo nuchter en droog was. Omdat 'Droog' de gemiddelde Italiaan, Spanjaard, Brit of Fransman niet veel zegt, lapten ze er nog de kreet 'Dutch Design' bij. Het was de eerste keer dat die noemer gebruikt werd. Algauw groeide het uit tot label voor een nieuwe stroming in de designwereld die krak dezelfde kenmerken had als Droog Design: nuchtere vormgeving en nadruk op concept, humor en proces. Vandaar dus de verwarring. Voor wie helemaal correct wil zijn, kan Droog omschrijven als een van de exponenten van Dutch Design.

De designers

De oprichters, kunsthistorica Renny Ramakers en juweelontwerper Gijs Bakker, tekenden niet zelf voor Droog, maar klopten aan bij Nederlandse sterren zoals Hella Jongerius, Richard Hutten, Marcel Wanders en Tejo Remy. Later, in de tweede generatie, doken ook namen op zoals Wieki Somers, Kiki van Eijk, Scholten & Baijings, Bertjan Pot en Maarten Baas. Ook buitenlandse ontwerpers opereerden onder het Droog-label, zoals onze Belgen Jean-François d'Or, Sofie Lachaert & Luc d'Hanis en Maison Martin Margiela.

topstukken

Op de eerste tentoonstelling in Milaan werd een bijzondere ladekast van Tejo Remy getoond. De designer stapelde een twintigtal tweedehandslades op elkaar die samengehouden werden door een spanband. Na al die jaren is dit een iconisch stuk. De geknoopte stoel van Marcel Wanders uit 1996 is een van de founding designs van Droog. De fauteuil van geknoopt touw ziet er slap uit, maar is ijzersterk doordat hij ondergedompeld is in hars. De luster '85 Lamps' - letterlijk 85 lampenpeertjes - van Rody Graumans is legendarisch. Intussen zitten er honderden stukken in de collectie: van spotgoedkoop tot peperduur. Een lamp koop je al voor rond de 20 euro, maar er zijn er ook van 2.000 euro.

Het vervolg

Na tien jaar, in 2003, begon Droog producten in eigen beheer te produceren. In 2004 openden ze een winkel in de Antwerpse Staalstraat. Een ideale plek voor een klein hebbedingcadeau, maar evengoed een semi-museum waar je de unieke Droog-designs eens in het echt kunt ontdekken. In 2008 kwam er een kink in de kabel tussen de twee oprichters. Gijs Bakker wilde blijven focussen op het presenteren van talent, terwijl Renny ook het commercieel potentieel zag en een shop in New York opende. Bakker stapte eruit en Ramakers ploegde voert. In 2011 wilde ze de Amsterdamse Droog-shop uitbreiden met een hotel, maar dat mislukte door burenprotest. Er kwam wel een café-restaurant en een (weliswaar gigantische) gastenkamer. Critici zeggen dat Droog met de jaren zijn poleposition in de Dutch Design wat aan het verliezen is. Dat klopt deels. Hun werk is lang niet meer zo revolutionair als in het begin, al komt dat ook door de tijdgeest. Maar wie hun collectie 'gadgetdesign' noemt, verliest uit het oog hoeveel sociaal engagement het merk toont.

De expo

Precies 20 jaar geleden kocht het Centraal Museum in Utrecht hun eerste Droog Design-objecten. Die verjaardag is de aanleiding voor een tentoonstelling over het vroege werk van het Amsterdamse designcollectief. De expo kadert in het jubeljaar rond 100 jaar De Stijl, die Van Mondriaan tot Dutch Design werd gedoopt. "De Stijl veranderde 100 jaar geleden heel drastisch de Nederlandse vormgeving. De vroege ontwerpen van Droog Design zorgden opnieuw voor een herdefinitie van wat Dutch Design is. Hoe revolutionair die debuutjaren waren, ontdek je op de expo", zegt Kristen Doornbos van het Centraal Museum. Veel bruiklenen moest het museum niet vragen. Met meer dan tweehonderd stukken heeft het Centraal Museum heeft nu de grootste museale collectie van Droog ter wereld. Op de expo ontdek je een zestigtal meubels, waarvan het gros uit de jaren 90. Er is op 2 november een Droge Donderdag met een gratis discussieavond over wat Dutch Design nu eigenlijk is. Achteraf trakteert het museum op "prosecco, tonic, sauvignon blanc of een ander droog drankje".

Vroeg Droog: de beginjaren van Droog Design loopt nog tot 3 december in het Centraal Museum in Utrecht. centraalmuseum.nl, droog.com

'Tree-trunk bench' van Jurgen Bey uit 1999, 12.500 euro

'85 lamps', 2.695 euro

'Sticky Lamp' van

Chris Kabel uit 2002, 22,50 euro

'Chest of Drawers' van Tejo Remy uit 1991, 20.570 euro

'Knotted Chair' van Marcel Wanders uit 1996, 3.630 euro

Deze schommelstoel is ook van Marcel Wanders, 299 euro

Dutch Designlabel

krijgt expo

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234