Dinsdag 15/10/2019

Drones

Drones zijn er, nu nog wetten voor luchtruim

Beeld Belga

Civiele drones zijn helemaal klaar om de stap te zetten van ideaal kerstcadeau naar industriële troefkaart, maar is het luchtruim zelf wel klaar voor die revolutie? Europa zet zich schrap om een wetgevend offensief in te zetten.

"Autonome drones? Neen, die zullen nog niet in de Europese regelgeving ingepast worden. We moeten ook niet te ver vooruitlopen", zegt Chantal Lavallée, die als onderzoekster verbonden is aan het Instituut voor Europees Onderzoek aan de VUB. Ze analyseert de komende jaren de Europese dronestrategie en denkt dat Europa een "game changer" kan zijn op vlak van civiele integratie in het luchtruim.

Toch duidt haar initiële voorzichtigheid op de grote kloof die momenteel hangt tussen de futuristische visie van de technologiesector en de regelgeving van het Europese beleid.

"Die evolutie naar een gepaste regelgeving gaat inderdaad stapvoets en dat is ook logisch", denkt Lavallée. "Hoe verder je in dit gebied duikt, hoe complexer het hele gegeven wordt. Dan gaat het niet enkel over de steeds uitbreidende mogelijkheden die drones te bieden hebben, maar ook uitdagingen als privacy en veiligheid moeten eerst geharmoniseerd worden. Elke nieuwe ontdekking brengt nieuwe zorgen met zich mee."

10 miljard euro

De geprojecteerde cijfers voor de civiele dronemarkt in Europese rapporten zijn nochtans indrukwekkend. Zelfs voorzichtige ramingen wijzen op een potentiële waarde van 10 miljard euro en 150.000 jobs tegen 2035. Wetende dat landen als de Verenigde Staten, China en zelfs Brazilië grote investeringen doen in de sector, kan Europa niet achterblijven. "Dat zou inderdaad de competitiviteit van Europa wurgen", bevestigt Lavallée.

De eerste stap in een Europese doorbraak zou er in december moeten komen. Dan wordt algemeen verwacht dat de lidstaten een overheveling naar Europa eindelijk goedkeuren omtrent de bevoegdheid over alle civiele drones, ook degene die minder wegen dan 150 kilogram en een groot potentieel bieden voor commercieel gebruik. Die ligt nu namelijk nog bij de lidstaten, waar een regelgevend kader soms nog afwezig of, zoals in België, gebrekkig is.

"Het Koninklijk Besluit van april 2016 is afgestemd op de noden van de traditionele luchtvaart en houdt weinig rekening met de eindeloze mogelijkheden van drones", zegt Marc Lambotte, CEO van technologiefederatie Agoria. "Toepassingen zoals pakjesdiensten of luchttaxi's, waarvoor de technologie aanwezig is, mogen volgens dat besluit gewoonweg niet." Wie een opleiding tot dronepiloot volgt, kan momenteel met zijn 'vliegbewijs' ook de grens niet over. "Een uniforme Europese regelgeving is een absolute vereiste om het volle potentieel van drones te benutten."

Die zal er nu dus komen en gelukkig heeft Europa niet gewacht tot het bevoegheidsdebacle beslecht is om in gang te schieten. "Al voor de civiele boom van drones in 2010, heeft de Europese Commissie al de eerste intentieverklaringen bekendgemaakt en met de verschillende actoren samengezeten", zegt Lavallée. Die trage, maar allesomvattende aanpak zou in 2019 resulteren in een Europese regelgeving.

U-space

Het visitekaartje van het Europese luchtruim moet U-space worden, een blauwdruk van hoe de lagere regionen van het luchtruim er moeten uitzien. Verplichte elektronische registratie van wat geen speelgoed is (boven de 250 gram) gaat in dat plan hand in hand met specifieke drone technologieën die een veilige omgeving moeten garanderen. Zo moet het DAA-systeem, 'detect and avoid', botsinggevaar uitsluiten en zorgen 'geofences', afgesloten zones, dat risicogebieden als luchthavens en kerncentrales niet toegankelijk zijn.

Die veiligheidsgaranties zullen alvast nodig zijn, want de grootste uitdaging richting een maatschappelijke functie voor drones is wellicht publieke aanvaarding. "Drones zijn het slachtoffer van hun slechte imago", denkt Lavallée. "Om het idee te accepteren dat er misschien wel duizend drones boven de stad kunnen hangen, moeten mensen eerst geloven dat alles onder controle is."

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234