Woensdag 18/05/2022

Dopingstrijd boekt zege

Nesp zou de opvolger van epo worden, en zou - in tegenstelling tot epo - nog niet opspoorbaar zijn. Maar daar misrekenden Johann Mühlegg, Larisa Lazutina en Olga Danilova zich op de Spelen in Salt Lake City in. In plaats van sporthelden moeten ze nu als dopingzondaars door het leven; en hun gouden medaille kunnen ze inleveren.

Salt Lake City

Eigen berichtgeving

Freddy Carremans

Langlaufer Johann Mühlegg was de held van Spanje. De uitgeweken Duitser bezorgde het land voor het eerst sinds 1972 een gouden plak op de Olympische Winterspelen. En niet één, maar liefst drie. Daarvoor werd hem zijn bizarre levensstijl vergeven. Zo leefde Mühlegg in onmin met de Duitse langlaufploeg omdat hij trainer Georg Zipfeld ervan verdacht het boze oog te bezitten. Ook landgenoot Jochen Behle zou een negatieve invloed uitstralen op hem. In 1993 was de Portugese schoonmaakster Justina Agostinho in zijn leven verschenen. Niet alleen hield ze zijn kamer proper, tevens voorzag ze Mühlegg van wijwater, door haarzelf gewijd, en analyseerde ze zijn uitwerpselen. Uiteindelijk brak hij in 1999 met de Duitsers om Spanjaard te worden. In Spanje bediende hij zich blijkbaar niet enkel van toverrituelen, maar graaide hij ook gretig in het apotheekkastje. De Russische veterane Lazutina liep zondag haar laatste 30 kilometer op de Spelen. De langlaufster won haar zesde gouden medaille, waardoor ze boven aan de erelijst aller tijden bij de vrouwen kwam. Helaas was haar feestje maar van korte duur. Nog diezelfde avond mocht ze haar laatste medaille inleveren. Eerder werd haar een eerdere poging om een medaille te winnen, op de 4x5 kilometer aflossing, ontzegd omdat ze toen al abnormale waarden liet noteren bij een bloedcontrole. Zondag bleek ze, net zoals de langlaufers Olga Danilova en Mühlegg, nesp gebruikt te hebben.

De firma Amgen brengt nesp (Novel Erithropoiesis Stimulating Protein) of darbepoetin alfa sinds maart 2001 op de markt onder de naam Aranesp. Het middel wordt gebruikt voor nier- en kankerpatiënten en zorgt, net zoals het 'zusterproduct' epo, voor de aanmaak van rode bloedcellen. Het product wordt gemaakt door middel van genetische manipulatie van de cellen in de eierstokken van de Chinese hamster.

Hoewel het sterk lijkt op epo zijn er toch verschillen. Wie een epo-kuur volgt, moet zich om de twee dagen een dosis toedienen. Bovendien zorgt dit voor schommelingen in de hematocrietwaarden. Nesp moet slechts om de week toegediend worden en blijft soms twee weken nawerken. Hoe minder injecties er nodig zijn, hoe kleiner de kans dat je betrapt wordt bij een controle. Het hemoglobine- en hematocrietniveau blijft acht dagen op de gewenste waarde en maakt geen bokkensprongen zoals met epo. Tevens is 200 mcg/ml Aranesp op de legale markt te koop voor 910 dollar (zo'n 1.000 euro), wel niet meteen goedkoop als je per week een dosis nodig hebt.

Een ander voordeel leek te zijn dat nesp nog niet opspoorbaar was. Het antidopingagentschap Wada had Amgen gevraagd een markering aan het product toe te voegen, maar Amgen weigerde dat. Maar de dubbele epo-test blijkt ook in staat nesp op te sporen. De bloedtest controleert verschillende parameters, zoals hematocriet- en hemoglobinewaarden. Stijgingen kunnen op dopinggebruik wijzen. De urinetest, die achteraf gebeurt, kan de dopingmolecule herkennen. Voor nesp is dit zelfs makkelijker dan bij epo, omdat de molecule proteïneachtig en artificieel is en niet door het lichaam zelf kan worden aangemaakt.

Langlaufers Mühlegg en Lazutina moeten gouden medaille inleveren na positieve dopingtest

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234