Zaterdag 15/08/2020

Dopingbom barst bij Rabobank

De dominostenen vallen stilaan bij de voormalige Rabobankploeg. Het NRC Handelsblad schetst een ontluisterend beeld van twaalf jaar dopinggebruik in het team van de Nederlandse financiële instelling. Opvallend is de sponsordruk waarmee de renners werden geconfronteerd. En opnieuw krijgt de Belgische dokter Geert Leinders de zwarte piet toegeschoven.

"Vernederd, werden we. Uitgelachen door de concurrentie. Bespuwd, kapotgeschreven en neergesabeld in de pers. De ploegleiding vond ons watjes. We waren de lachertjes van het peloton. Peter Post noemde ons de 'patatgeneratie'. De druk werd almaar groter. En op den duur onhoudbaar." Het is een van de meer dan zeventig getuigenissen die ex-renner Thijs Zonneveld verzamelde, met als doel een duidelijk licht te werpen op de dopingcultuur in de periode 1996-2007.

Daarmee borduurde Zonneveld ijverig verder op de onthullingen in De Volkskrant van mei 2012. Bovenstaande quotes verwijzen naar de pioniersperiode van Rabobank. De bank had ruim 4,5 miljoen euro in een wielerploeg gepompt met Jan Raas aan het hoofd. De verwachtingen waren hooggespannen. Maar de resultaten bleven uit.

"In mei was Raas het zat", gaat een renner verder. "Hij riep de beste pionnen bij elkaar. Raas vloekte en gooide met alles wat los zat. 'De sponsor is ontevreden', klonk het. 'Er moet iets aan gedaan worden'. Voor het eerst viel het woord 'epo'. Ploegarts Geert Leinders riep iedereen bij zich en legde uit wat epo precies was. Wat de gevaren en de voor- en nadelen waren. Leinders vond het geen dope. Want het was 'niet positief'."

Italiaanse apotheek

Volgens een renner volstond het inleveren van tien procent van het prijzengeld om het spul te bekostigen. De epo werd gekocht in een apotheek in Italië en met de auto vervoerd naar Nederland. "Leinders schreef de briefjes als gebruiksinstructie."

In de Tour van 1996 gaan verscheidene Rabobankrenners voor het eerst aan de epo, weliswaar in microdoses. Ex-prof Danny Nelissen bevestigt. "Mijn wereldtitel bij de amateurs in '95 behaalde ik clean. Maar in de Tour van '96 en '97 gebruikte ik epo. Ik kreeg het toegediend door Leinders."

Daarnaast is binnen de ploeg ook DHEA, een voorloper van testosteron, erg in trek. En worden er bloedverdunners aangewend om klontering tegen te gaan. In een reactie is Leinders formeel. "Ik heb als ploegdokter nooit producten gebruikt of toegediend die op de dopinglijst stonden."

Puur technisch klopt dat. De 'verboden lijst' was toen een schim van wat die nu is. "Tachtig à negentig procent van het peloton ging gewoon zijn gang", zegt een renner. "Er was makkelijk aan te geraken en het was niet op te sporen. In die tijd gingen in het vliegtuig altijd koelkastjes mee."

Na de Festina-affaire in de Tour van '98 veranderde dat. De ploegleiding was als de dood dat de sponsor er de stekker zou uittrekken. Het team bood niet langer doping aan, de renners moesten erom vragen. "Er was geen structureel gebruik meer", getuigt iemand. "Leinders zorgde ervoor dat we niet ergens anders gingen shoppen en zo de ploeg onderuit konden halen."

Marc Lotz, in 2005 voor twee jaar geschorst, was een 'vragende partij'. "Vanaf 2001 zocht ik mijn toevlucht tot epo en cortisone. Om competitief te blijven. Zélfs als knecht. Van groeihormoon bleef ik af, ik vond de gezondheidsrisico's te groot. En aan bloeddoping heb ik nooit gedaan."

In het klassieke eendagswerk scoorde Rabobank niet slecht. Maar weer roerde de bank zich. Begin 2002 schreeuwde topman Bert Heemskerk om een podiumplaats in de Tour. En dat in het Armstrongtijdperk. Het deed de ethische normen bij de Nederlandse topformatie verder vervagen. Gevolg: Levi Leipheimer Denis Mensjov en, tegen uitdrukkelijk advies van Bjarne Riis in, Michael Rasmussen kwamen.

Bloedtransfusies

Er ontstond een drieledigheid binnen het team: de zuivere renners, zij die af en toe gebruikten en het selecte kliekje dat all the way ging. Jonge talenten liepen verloren. Op één na: Thomas Dekker. "Bij mij was het alles of niets. Ook in de manier waarop ik doping gebruikte. Ik heb niet eerst leren rijden in een klein autootje. Ik stapte meteen een Ferrari in. En gaf vol gas."

Doping was a way of life, leerde Dekker al snel. "Ik had voor 600 euro aan vitamines gekocht. Een paar renners van de ploeg lachten me uit. 'Voor dat geld had je wel wat harder kunnen rijden.' In augustus 2006 nam ik voor het eerst epo. Een kuurtje, zelf gekocht. De ploegartsen legden me uit hoe ik het moest gebruiken. Later bracht een begeleider me in contact met iemand die bloedtransfusies deed. In de jaren erna heb ik drie keer een bloedzak gekregen. Toen ik in 2007 last kreeg van mijn heup en naar manieren zocht om te presteren, kocht ik opnieuw epo. In de Tour zocht ik mijn toevlucht tot dynepo. Nadien heb ik bijna niets meer gebruikt. De voorraad was op."

De uitsluiting van Rasmussen - die naar verluidt op vijf bloedzakken, 100.000 eenheden epo, testosteron en cortisone reed - in de Tour 2007 en de betrokkenheid van de Deen, Dekker, Boogerd en Mensjov in het Oostenrijkse Humanplasma-bloeddopingschandaal, waren de spreekwoordelijke druppels. Vanaf 2008 haalde de nieuwe manager Harold Knebel de bezem door de ploeg en werd zero tolerance gehanteerd. Onder meer Rasmussen, Thomas Dekker, Leipheimer, Mensjov en Leinders werden afgeschud, Boogerd en Erik Dekker zetten een punt achter hun carrière. Op 31 december 2012 trok Rabobank zich na zeventien jaar sponsoring definitief terug uit de wielersport.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234