Woensdag 30/11/2022

ReportageKiev

Donker, zweterig, luid en heerlijk: na een lange stilte komt het nachtleven in Kiev met een knal weer op gang

Om 23 uur gaat de avondklok in, dus beginnen ze in Kiev al in de namiddag met raven.  Beeld NYT
Om 23 uur gaat de avondklok in, dus beginnen ze in Kiev al in de namiddag met raven.Beeld NYT

Uitzinnige raves. Volgepakte cafés (met gratis therapie). En uiteraard: knuffelfeestjes. Het nachtleven keert terug naar de Oekraïense hoofdstad. Maar feestvierders moeten rekening houden met schuldgevoelens. En de avondklok.

Jeffrey Gettleman

De rave was al weken gepland. De ruimte was beveiligd. Dj’s, drank, uitnodigingen, security: alles was geregeld.

Maar toen een raketinslag ver achter de frontlinie meer dan 25 mensen doodde, onder wie ook kinderen, in Centraal-Oekraïne, een aanval die het hele land diep choqueerde, kwamen de organisatoren van het feest samen om op het laatste moment een moeilijke beslissing te nemen. Moesten ze het feest uitstellen?

Ze beslisten: absoluut niet. “Dat is precies wat de Russen willen”, zei Dmyro Vasylkov, een van de organisatoren.

En dus stelden ze enorme speakers op, zetten ze de airconditioning aan en hingen ze dikke zwarte gordijnen voor de ramen van een spelonkachtige ruimte. Vervolgens zwaaiden ze de deuren van een oude zijdefabriek in de industriële wijk van Kiev open.

Als op commando vulde de ruimte zich met jonge mannen met ontbloot bovenlijf en jonge vrouwen in strakke zwarte jurken. Iedereen bewoog als in trance, het gezicht naar voren gewend zoals in een kerk, met de dj aan het altaar.

Het was donker, zweterig, luid en heerlijk. In dit land woedde een verschrikkelijke oorlog die iedereen in de zaal raakte, en toch dansten ze zich te pletter.

“Als je weet hoe ermee om te gaan, dan is dit dé remedie”, zei een van de ravers, Oleksii Pidhoretskii, een jonge man die bij zijn grootmoeder woont en al maanden niet meer uitgegaan was.

Na een lange stilte komt het nachtleven in Kiev met een knal weer op gang.

Veel mensen wagen zich voor het eerst weer buiten sinds de oorlog uitbrak. Om iets te drinken bij de rivier. Om met vrienden af te spreken. Om in een café te zitten en van een cocktail te nippen. Of drie.

Iets minder schuldig voelen

Dit is een stad vol jonge mensen die twee jaar binnen hebben gezeten, eerst vanwege covid en daarna door de oorlog met Rusland. Ze verlangen naar contact. De oorlog maakt die drang nog groter, en al zeker deze oorlog, waarin een kruisraket je zomaar kan wegvagen, op gelijk welke plek, op gelijk welk moment.

In volle zomertijd, nu de zware gevechten zich vooral concentreren in het oosten van Oekraïne, honderden kilometers verder, voelt Kiev zich eindelijk wat minder schuldig omdat het opnieuw op stap gaat.

Schijnbaar zorgeloos genieten op de oever van de Dnjepr. Beeld NYT
Schijnbaar zorgeloos genieten op de oever van de Dnjepr.Beeld NYT

“Dat was best een moeilijke vraag voor me: is het oké om te werken tijdens de oorlog? Is het oké om een cocktail te maken tijdens de oorlog?”, zegt barman Bohdan Chehorka. “Maar al tijdens de eerste shift kreeg ik het antwoord. Ik zag het in de ogen van de klanten. Voor hen was het psychotherapie.”

Elk weekend wordt het in deze stad, die al de reputatie had behoorlijk cool te zijn, makkelijker om naar een feestje te gaan. Een hiphopevenement een paar avonden geleden ontpopte zich tot een zee van stuiterende hoofden. Het feestje vond in de open lucht plaats. Even begon het te regenen, maar dat stoorde niet: er was een feestje. Er werd gedanst dat het een lieve lust was.

In de hele stad liepen mensen cafés in en uit. Binnen zijn er alsmaar minder lege stoelen. Langs de rivier de Dnjepr, die door Kiev stroomt, zaten honderden mensen op de kaaien samen met vrienden, vaak ook met een drankje.

Maar de avondklok houdt de stad onder de knoet. Er mag dan gefeest worden, er is ook nog een oorlog gaande.

Om 23 uur moet iedereen bij gemeentelijk decreet van de straat verdwenen zijn. Wie die regel schendt, riskeert een boete of, voor jonge mannen, een potentieel veel zwaardere straf: het bevel om zich aan te bieden voor militaire dienst. Dat betekent dat de cafés al om 22 uur de deuren sluiten, om het personeel de gelegenheid te geven op tijd thuis te geraken. De laatste bestelling wordt om 21 uur opgenomen.

Mensen beginnen er dus vroeg aan. De rave in de zijdefabriek ging om 14.30 uur van start.

Even ontsnappen

En zelfs op dat vroege uur slaagden de mensen er naar eigen zeggen in om met de hulp van pompende techno en wat andere hulpmiddelen de oorlog te vergeten. Ze gaven zich over aan de pulserende bassen, sloten de ogen en konden zo heel eventjes ‘oplossen’ en ‘ontsnappen’.

De oorlog is niet zomaar een dreigende schaduw, maar een kracht die het leven van iedereen richting geeft, de gedachten beheerst, de gemoedsgesteldheid bepaalt, ook al doen ze hun uiterste best om dingen te doen waarvan ze vroeger zo genoten.

En in gesprekken, zoals in de Pink Freud-bar, duikt de oorlog ook voortdurend op. Een gesprek over koetjes en kalfjes tussen een jonge vrouw en Chehorka, de barman, die ook werkt als psychotherapeut, leidde tot een gesprek over hobby’s, dat leidde tot een gesprek over boeken, dat, onvermijdelijk, leidde tot een gesprek over de Russen. Chehorka zei tegen de jonge vrouw dat hij zijn ruime collectie Russischtalige boeken verkoopt omdat hij nooit nog Russisch wil lezen.

Hij zegt dat de hele psyche van de stad veranderd is. “Kiev is niet meer hetzelfde. De mensen zijn beleefder, vriendelijker. Ze drinken niet meer zo hard.”

Sommige mensen vinden troost in een 'knuffelfeestje', waar je lichamelijk contact zoekt door je tegen een vreemde aan te vleien.  Beeld NYT
Sommige mensen vinden troost in een 'knuffelfeestje', waar je lichamelijk contact zoekt door je tegen een vreemde aan te vleien.Beeld NYT

Een verlangen naar menselijke nabijheid, naar betekenisvolle dingen te midden van een verschrikkelijke gebeurtenis waar maar geen einde aan komt, bracht een 25-tal mensen onlangs samen voor een ‘knuffelfeestje’. Zulke knuffelpartijtjes ontstonden voor de oorlog, maar de mensen die hier een paar weken geleden samenkwamen – een mengeling van mannen en vrouwen tussen 20 en 65 jaar oud – zeiden dat ze het nu echt nodig hadden.

De knuffelaars verzamelden in een grote tentachtige ruimte bij de rivier, en terwijl op de achtergrond newagemuziek speelde gingen ze in een grote, warme hoop bij elkaar op kussens liggen. Sommigen aaiden het haar van hun buur. Anderen namen elkaar stevig vast, de ogen gesloten, alsof het de laatste omhelzing was die ze met iemand zouden delen.

Na vijftien à twintig minuten werd de mensenhoop weer wakker. De knuffelaars openden hun ogen, lieten elkaar los, stonden op en streken hun broek weer glad. Het hele idee is dat je lichamelijk comfort zoekt door je tegen een vreemde aan te vlijen. Ze vonden nieuwe knuffelpartners en -posities.

De instructeur maakte duidelijk dat er niets seksueels of romantisch aan was. Toch zag het eruit als een gezinsvriendelijke orgie.

Het knuffelen geeft een extra dimensie aan het uitgaansleven in Kiev: veel sociale gelegenheden zijn er ook op gericht een beetje troost te bieden. Maksym Yasnyi, een grafisch ontwerper, organiseerde onlangs een 24 uur durend yogafeestje, dat volgens hem “best wel cool” was, maar “niet hetzelfde als uitgaan voor de oorlog”. “Voor de oorlog was het nachtleven in Kiev heel geschakeerd”, zegt hij. “Je kon de hele nacht door van het ene naar het andere feestje gaan. Ik denk er liever niet aan terug, want dan word ik gek.”

Snel naar huis

Als de klok 22 uur slaat in Kiev, stroomt er een soort nerveuze energie door de stad. De mensen op straat en bij de rivier kijken op hun horloge. Ze zetten een dop op de plastic flessen cider waarvan ze aan het drinken waren, staan op en stappen snel weg.

De auto’s gaan sneller rijden. Meer rijden er door het oranje. De klok tikt weg.

De prijzen van Ubers verdrievoudigen. Als je er een kunt vinden tenminste.

Sommige jonge mensen zetten het op een lopen, om toch maar voor de avondklok thuis te zijn.

Klokslag 23 uur valt alles stil in Kiev. De trottoirs liggen er verlaten bij. Alle energie die maar bleef opbouwen in de loop van de avond verstomt plotseling tot een adembenemend, de hele stad overspannend zwijgen.

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234