Vrijdag 24/01/2020

Donders hart

Intense verslagenheid in de Vlaamse en Nederlandse literaire wereld. De jonge auteur Thomas Blondeau overleed dit weekend aan een hartslagaderbreuk. Op zijn 35ste stond hij met zijn derde roman,Het West-Vlaams versierhandboek, op de drempel van de doorbraak.

'Nu ik op bètablokkers zit, vind ik Arvo Pärt nog beter. Ik vergeet hem gewoon al een halve dag uit te zetten", zo postte Thomas Blondeau zaterdagnamiddag nog op zijn Facebookpagina, in een van die typisch ironische zinnetjes waar hij een patent op had. Eenendertig mensen 'vonden het leuk'. En in de commentaren werd wat gegekscheerd en geginnegapt, uiteraard. Niks aan de hand, zo leek het. Een hart heeft wel eens kuren en bètablokkers weten er wel raad mee. Toch had Blondeau eerder ook melding gemaakt van een "geknelde rugzenuw" en enige doktersbezoeken, zodat hij aan "de buitenwereld moest verzaken".

Nauwelijks een paar uur later haperde het hart van Thomas Blondeau en werd hij levenloos aangetroffen in bed, thuis, in zijn West-Vlaamse geboortestad Poperinge. 'Een natuurlijke dood', heet het dan, volgens de vakterm van de medische stand. In de praktijk: bruusk weggenomen door een slagaderbreuk. Kansloos tegen zo veel willekeur van het eigen lichaam.

Tragisch genoeg stond er vrijdag nog een uitgebreid interview met Blondeau in de Nederlandse krantnrc.next- met een foto waarin hij onder de dekens ligt verschanst. 'Je moet leren leven met je angsten', luidde de titel. "Ik geloof heilig in het adagium: doe elke dag iets waar je bang voor bent." Sterven hoorde daar vast niet bij. "We kunnen nauwelijks bevatten dat hij er niet meer is", reageert zijn uitgever De Bezige Bij. "We verliezen een zeer lief en warm mens, een bijzonder getalenteerde auteur, die een grote belofte voor de toekomst was."

Begiftigd met een kwikzilveren, speelse geest, zo herinner ik me de 35-jarige auteur, toen ik hem recent voor deze krant interviewde. Van Roland Barthes tot Sasha Grey: een gesprek met Blondeau stuiterde alle kanten op. Bijzonder voorkomend ook. En met zijn staalblauwe ogen, modieuze volle baard en uitgekiende zwarte outfit kon je hem door een ringetje halen. Vol zelfrelativering en met gepolijste zacht-Hollandse tongval - hij woonde tenslotte al vijftien jaar in Nederland - praatte hij over zijn derde romanHet West-Vlaams versierhandboek.

Zoon van Hugo Claus

Het boek verbeeldde een merkwaardige terugkeer naar zijn roots in het West-Vlaamse Poperinge. Zijn hoofdpersonage en alter ego Raf Fauchery zoekt in de roman zijn heil in zijn geboortedorp, na een verblijf in het buitenland en een gebroken relatie, om er vervolgens in de tribulaties van de plaatselijke politiek te verzeilen. Satire, allegorie, karikatuur, zelfhulpboek en liefdesroman tegelijk. Je voelde hoeveel Blondeau er van zichzelf in had gestopt. Maar autobiografisch? "Dit boek vormt zeker niet de schaduwboekhouding van mijn leven. Het auto-biografische element is een stijlgreep. (...) Het is een aangename vorm van masochisme om de dingen wat pijnlijker voor te stellen dan ze in werkelijkheid zijn."

Het West-Vlaams versierhandboekmoest zijn doorbraak worden. En dat scheen te lukken: de recensies waren overwegend positief en de aandachtsstroom voor het boek nog lang niet opgedroogd.

In veel opzichten ging het Blondeau voor de wind, ook privé, met een nieuwe Vlaamse liefde waarvoor hij terug een pied-à-terre in Antwerpen overwoog. Al had hij het naar zijn zin in Amsterdam, waar hij veel literaire vrienden telde: "In Nederland maakte hij de mensen soms wijs dat hij de zoon was van Hugo Claus en Sylvia Kristel", schreefNRC. "Dat is volgens Blondeau het leuke aan emigreren: je kunt een nieuw verhaal over jezelf bedenken. En je mag mislukken of ten minste middelmatig zijn, niemand heeft het door."

Blondeau was het toonbeeld van de multitaskende, hedendaagse schrijver-journalist, een modern duiveltje-doet-al. Het leek alsof hij de voorbije jaren de voorrang gaf aan de korte afstand, aan de column, aan de reportage en aan goed onderbouwde en spits geformuleerde meningen. Hij fungeerde geregeld als Boekendokter voor Cobra.be en schreef zowel voornrc.next,HP/De Tijd,Psychologies,De MorgenenDe Standaard. Ook stelde hij twee bloemlezingen samen, de Vlaams-Nederlandse eroticaverzamelingHard en tederenAgent provocateur, met twintig jonge auteurs onder de 35 jaar. Blondeau werkte ook halftijds als eindredacteur bij het universiteitsbladMarein Leiden, de stad waar hij ook Literatuurwetenschappen studeerde.

Bevrijd van ballast

Toch lag Thomas Blondeaus hart bij de roman, een genre waarin hij zijn start niet miste. Voor zijn debuutromaneX(2006) werd hij getrakteerd op allerhande lofzangen en gepamperd als een talent in de dop. Al eerder had hij zich laten opmerken met korte verhalen en gedichten in literaire magazines.eXvolgde de studentikoze strapatsen van een troep doelloze jongeren met als middelpunt de aantrekkelijke tv-journaliste Halcia. Haar verdwijning en dood is in de roman aanleiding tot een breed uitgemeten mediacircus. Wel meer aspecten van de roman grossierden in een zekere mateloosheid: Blondeaus metaforiek en al te kwistig uitgestrooide anekdotiek deed af en toe naar adem happen. Sturm-und-drang van een debutant.

In zijn tweede romanDonderhart(2010) verlegde Blondeau de actie naar Londen, waar weekbladjournalist Max Gosset in de periode van de metro-aanslagen in juli 2005 op sleeptouw wordt genomen door een oude geliefde, die hem eerder nogal brutaal de bons had gegeven. Menigeen herkende er Blondeaus ex-vriendin en zangeres Geike Arnaert in.

Pas metHet West-Vlaams versierhandboekleek Blondeau zichzelf van veel ballast te bevrijden. Dat hij meer in zijn mars had, stond buiten kijf. Het was Blondeau - ondanks alle ironie - volkomen ernst met de literatuur. "Het schrikbeeld is het soort auteur te worden die bij het ter perse gaan van zijn ene roman meteen een subsidieaanvraag indient voor de volgende", vertelde hij me. "Ik wil geen zeven romans in tien jaar schrijven om daarna te beseffen dat ik mezelf niet kan vernieuwen. Literatuur bedrijf je niet als tijdverdrijf." Helaas: naar het vervolg blijft het eeuwig gissen. Zaterdag wordt de schrijver in intieme kring te Poperinge begraven.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234