Zaterdag 14/12/2019

Moordzaak Nicky Verstappen

DNA-match in onopgeloste moord op Nederlandse jongen

Vlnr, de moeder, zus en vader van Nicky Verstappen zitten naast woordvoerder Peter R. de Vries te wachten op het begin van de persconferentie over de doorbraak in het onderzoek naar de dood van de elfjarige jongen. Beeld ANP

Er is een DNA-match in de zaak over de dood van de Nederlandse jongen Nicky Verstappen. Het gaat om een 55-jarige man die in de buurt woonde toen de 11-jarige jongen werd vermoord in 1998. De verdachte is sinds april 2018 spoorloos. De autoriteiten gaan er vanuit dat de man nog in leven is.

De man stond in het politiedossier omdat hij een van de passanten was bij de plaats delict in 1998 waar de Limburgse Nicky Verstappen werd vermoord. Omstreeks 00.30 uur op 12 augustus liep de man langs bij de Brunssummerheide en werd hij staande gehouden en zijn naam genoteerd. Hij was in die tijd ook actief bij de scouting en had enige jaren op een peuterspeelzaal gewerkt. Ook kwam hij eerder in beeld voor een zedenfeit. Dat feit werd geseponeerd.

Later werd hij twee keer verhoord in de zaak Nicky Verstappen. Voor een eerder DNA-onderzoek werd de man niet geselecteerd, omdat hij werd gezien als een toevallige passant. Nu, 20 jaar later heeft zijn DNA een match opgeleverd toen bleek dat het DNA op
de pyjamabroek van Verstappen overeenkwam met het DNA van de verdachte.

De Limburgse Nicky Verstappen werd op 11-jarige leeftijd in augustus 1998 tijdens een zomerkamp dood aangetroffen op de Brunssummerheide. Beeld RV

Waar de verdachte vandaag verblijft, is niet duidelijk. Er wordt wel vanuit gegaan dat hij nog leeft. Als hij nog zou leven, dan zou er volgens het Openbaar Ministerie geen sprake zijn van verjaring. De verdachte zou regelmatig voor zijn werk naar Frankrijk reizen. Eerder dit jaar gaf zijn familie aan dat hij DNA zou afstaan in het verwantschapsonderzoek in maart.

In februari zou de 55-jarige man tegen zijn familie gezegd hebben dat hij ging wandelen in de Franse Vogezen. In april kreeg de familie geen contact meer met hem, toen werd hij als vermist opgegeven. De politie heeft onderzoek gedaan in het chalet waar hij eerder verbleef, maar dat heeft niet meteen iets opgeleverd.

De Nederlandse politie en justitie, en ook de familie van Nicky Verstappen, doen nu een beroep op het publiek om de man te vinden. "Het is ons na twee maanden intensief zoeken niet gelukt hem te vinden", klinkt het. De politie gaat ervan uit dat de man ergens ondergedoken leeft. Europol heeft de man ondertussen al op zijn "most wanted"-lijst gezet.

Grootschalig DNA-onderzoek

Politie en justitie besloten begin dit jaar tot het grootste DNA-verwantschapsonderzoek dat ooit in Nederland werd gehouden in een ultieme poging alsnog de dader te vinden. In een verwantschapsonderzoek is het ook mogelijk om via het DNA van een verwante (vader, broer, oom, neef, verre achterneef) te achterhalen wiens DNA-spoor op de kleding van Nicky is gevonden.

Zo'n 21.500 mannen tussen de 18 en 75 jaar kregen in februari een persoonlijke uitnodiging via de post om vrijwillig wangslijm af te staan. Ze wonen in een straal van vijf kilometer van de plaats delict in de buurt van het Nederlandse dorpje Heibloem in Midden-Limburg. Ook mannen die destijds in deze gebieden hebben gewoond maar inmiddels zijn verhuisd, werd gevraagd mee te doen.

In juni werd bekend dat bijna 15.000 mannen gehoor hadden gegeven aan de oproep. Daarna werden nog 3.000 mannen telefonisch benaderd om mee te doen.

Strijd van twintig jaar

De familie van Nicky Verstappen reageert nu via woordvoerder Peter R. de Vries opgelucht op het nieuws dat er een doorbraak is in de zaak rond de dood van hun zoon. "Er is eindelijk een doorbraak. Hoera!", zo schrijft De Vries op Twitter. "Met de familie zal ik om 12 uur op de persconferentie in Maastricht een uitgebreide verklaring afleggen."

Peter R. de Vries staat de familie al vele jaren bij in het onderzoek. Hij heeft er lang voor gestreden dat de zaak opnieuw zou worden opgepakt door politie en justitie. "Een strijd van twintig jaar wordt toch beloond. Today is the day!", aldus De Vries.

Nicky Verstappen ging in augustus 1998 vanuit Heibloem op vakantiekamp naar de Brunssummerheide. In de nacht van zondag 9 op maandag 10 augustus verdween hij uit zijn tent en werd een dag later (in de avond) dood teruggevonden op een kerstbomenperceeltje 1.200 meter hemelsbreed van het vakantiekamp. Hij was waarschijnlijk ook seksueel misbruikt. 

"Het is de laatste stap om het mysterie te ontrafelen", zei de Limburgse hoofdofficier van justitie Jan Eland begin dit jaar bij de aankondiging van het grootschalige DNA-verwantschapsonderzoek. Sinds 2012 is zo’n onderzoek wettelijk toegestaan, onder strikte voorwaarden. Eerdere verwantschapsonderzoeken in de zaak-Marianne Vaatstra en de zaak-Milica van Doorn waren eveneens succesvol. Het verwantschapsonderzoek in de zaak-Nicky Verstappen is de derde die ooit is gehouden.

Laatste puzzelstuk

"De familie heeft hier heel lang naar uitgekeken, maar ook enorm ertegenop gezien", vertelt misdaadverslaggever Peter R. de Vries op de persconferentie. In de eerste jaren werd het politieonderzoek met enige onvrede gevolgd door de familie, vertelt De Vries. De contacten met de politie verliepen nogal stroef. Later veranderde dat.

De verdachte moet nog worden opgespoord en berecht, dat is het laatste puzzelstukje in het onderzoek, zegt De Vries. "Hij mag niet ontkomen. Hij moet zich verantwoorden. Ik smeek namens de familie dat een ieder die iets weet en kan helpen bij de opsporing van deze man, dat die zich meldt."


De zoektocht naar de dader van de moord op de elfjarige Nicky Verstappen precies twintig jaar geleden zit vol wendingen, een overzicht.

1998: Nicky uit Heibloem verdwijnt in de nacht van 9 op 10 augustus tijdens een zomerkamp op de Brunssummerheide. Zijn lichaam wordt de volgende avond vlakbij het kamp gevonden. Al snel vermoedt de politie dat het jongetje seksueel is misbruikt en daarna vermoord. De politie vindt geen aanknopingspunten, het onderzoek zit muurvast.

1999: Misdaadverslaggever Peter R. de Vries en enkele zakenlieden loven een beloning uit van 500.000 gulden (227.000 euro) voor de tip die leidt tot de oplossing. DNA-onderzoek op basis van gevonden sporen onder 35 mensen die vrijwillig meedoen, levert niets op.

2001: Justitie ontvangt nieuwe tips na een noodkreet van de ouders van Nicky. Ook die brengen geen klaarheid.

2002: De 28-jarige S.V. uit Tegelen wordt aangehouden. De DNA-sporen die zijn aangetroffen op het lichaam van Nicky komen niet overeen met zijn DNA-profiel. De verdachte wordt vrijgelaten.

2005: De zelfdoding van een man uit Landgraaf wordt in verband gebracht met de moord op Nicky. Een afscheidsbrief is de aanleiding. Daarvoor blijkt geen grond. De man werd aangetroffen op enkele honderden meters afstand van het natuurstenen monument voor Nicky op de Brunssummerheide.

2006: Een wandelaarster vindt een brief bij het monument, de tweede binnen een week. Ze komen van dezelfde schrijver, die suggereert dat hij de dader is. De politie neemt de zaak serieus.

2007: In verband met de brieven wordt een 36-jarige man uit Landgraaf opgepakt. Hij bedreigt de politie met een bijl. Hij krijgt enkele maanden cel voor vernielingen aan het monument op de heide. Hij blijkt volgens het Openbaar Ministerie de briefschrijver, maar na onderzoek blijkt dat hij de dader niet kan zijn. De man is psychisch in de war en wordt opgenomen.

2008: Nieuw DNA-onderzoek door het Nederlands Forensisch Instituut (NFI) levert vooralsnog niets op. In de loop der tijd worden vijf verdachten aangehouden, die allen wegens gebrek aan bewijs worden vrijgelaten.

2009: DNA-sporen worden vergeleken met sporen in Duitsland en Frankrijk. Er wordt gekeken of er een match bestaat met de ontvoerder van een jongetje uit een jeugdherberg in het Duitse Rheine. Dat heeft geen resultaat.

2010: Bij nieuw DNA-onderzoek wordt 107 mannen gevraagd vrijwillig mee te werken. Tachtig mannen doen dat. Het lichaam van een in 2003 overleden groepsleider wordt opgegraven voor DNA-onderzoek. Zijn DNA komt niet overeen met sporen die zijn gevonden in kledingstukken van Nicky.

2011: De Duitse politie verdenkt een pedagoog uit Hamburg van de moord op Nicky. De man bekent drie moorden op kinderen in Duitsland en veertig gevallen van seksueel misbruik. Volgens het OM in Maastricht is op basis van DNA een verband onwaarschijnlijk.

2012: Een coldcaseteam gaat aan de slag en houdt het bestaande dossier opnieuw tegen het licht.

2013: De man uit Landgraaf die eerder het monument van Nicky vernielde, wordt voor een nieuwe vernieling opnieuw veroordeeld. Hij wordt opgenomen in een kliniek.

2017: Politie en OM beginnen met een beperkt DNA-onderzoek waarvoor ongeveer 1.500 mannen worden uitgenodigd. Eerder werden op de vindplaats van Nicky aangetroffen DNA-sporen al vergeleken met de 270.000 profielen in de Nationale DNA-databank. Dat leverde geen resultaat op.

2018: Vanaf eind februari worden 21.500 mannen in Heerlen, Brunssum en Landgraaf uitgenodigd voor een DNA-verwantschapsonderzoek. Onder hen zijn mannen die inmiddels zijn verhuisd. Door dit onderzoek kan de dader via mannelijke familieleden worden opgespoord. Uiteindelijk staan 15.000 mannen materiaal af. In juni worden nog eens 3.000 mannen extra opgeroepen DNA af te staan. Daarnaast komen nog altijd tips binnen.
     

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234