Zondag 20/10/2019

'Dit wordt een jaar langtopsport'

Bij Canvas verwachten ze veel, heel veel, van Bart Schols (41) en zijn nieuwe programma De afspraak, dat maandag van start gaat. Terwijl de presentator zich daarop voorbereidde, liep De Morgen twee weken mee in zijn kielzog. 'Stress heb ik niet, twijfels wel.'

Vrijdag 7 augustus, 13 uur

"Hij is niet de enige, hoor. Iedereen heeft kringen onder zijn ogen. Maar het is gewoon mooier als dat wat gecamoufleerd is. En dan is het de kunst om er behalve de concealer niet te veel aan te smeren." Bart Schols laat het zich welgevallen, dat er aan hem geprutst en gesmeerd wordt door schminkster Annemie. "Het helpt om te ontspannen." Niet dat hij zo veel stress heeft op dit moment. Dadelijk staat de eerste technische doorloop van De afspraak gepland, en daar gaat het vooral om camerastandpunten, lichtinvallen en geluidsfrequenties. Zelf hoeft hij zich nu nog niet binnenstebuiten te keren.

"Het is de eerste keer dat ik het decor zo in zijn geheel zie", zegt hij vijf minuten later, als we de opnamestudio binnenkomen. "Het ziet er goed uit, vind ik. Met die hoge, ronde tafel en die staande microfoons lijkt het wat op mijn radiostudio. Dat is ook de bedoeling. Eigenlijk zou ik op tv moeten gaan doen wat ik op de radio deed (Schols presenteerde drie jaar lang op Radio 1, smu). Waarschijnlijk gaan mijn gasten en ik daarom ook rechtstaan in plaats van te zitten. Maar daar zijn we nog niet helemaal uit."

Regisseur Toon Van de Vijver geeft intussen de laatste instructies aan de ploeg. "Bon, beste mensen, het is de eerste keer dat Bart hier in het decor staat voor een technische doorloop. Hij is dus misschien wat zenuwachtig. Jullie weten wat de bedoeling is: ik zou graag hebben dat het hier een klein, schoon, strak showke gaat worden. Succes iedereen. En ah ja, een van de dagen wordt er nog een stuk van het decor gezaagd. De cameramensen hebben te weinig plaats nu. De witte vloervlakken zijn te lang."

De studio oogt strak, met groen en geel als centrale kleuren (enkele dagen later wordt beslist dat groen en blauw de definitieve kleuren worden). Drie schermen zullen er staan: één groot aan de achterwand, twee zijschermen, en een kleiner vooraan dat het logo, het uur, en de naam van de gast in de studio projecteert. "Dus, Bart, als het gesprek met de eerste gast gedaan is, komt er een bumper (enkele seconden waarin de kijker een tune hoort en het logo van het programma ziet, smu), en ondertussen komt de tweede gast al bij jou staan. De kijker ziet die gastenwissel ook. We willen hier echt een va-et-vientgevoel krijgen. Geen mooifilmerij, maar alles strak en functioneel. Succes, man."

De studio is volgelopen ondertussen. Maar Schols lijkt zich de aanwezigheid van de cameramensen, redacteurs, regisseurs, regieassistenten en geluidsmannen niet aan te trekken. Hij doet wat hij moet doen: repeteren.

"Heb je zijn schoenen gezien?", vraagt styliste Saskia. "Ze zijn twee maten te groot, maar ik wilde ze per se hebben voor hem. Ze zijn schoon, hè. Ik hoop dat ze die schoenen toch ook even aan de kijker laten zien. (tegen Schols) Die broek is ook goed, Bart. Een beetje smaller en strakker, het staat u."

Het blijft niet bij een technische doorloop vandaag. Er is ook nog een proefopname met een studiogast die een vaste wekelijkse rubriek zou kunnen maken. "Je vertelt heel mooi, maar je kijkt te veel naar je papieren", wordt de gast gezegd na de eerste proefopname. "Bart komt te weinig aan bod nu. En jullie hebben je wel geamuseerd, maar wat heb ik daar als kijker aan? We doen het nog eens. We korten in, en let erop dat je niet te veel naar beneden kijkt, maar naar Bart." Ook de cameramannen kijken naar Bart. Een hele middag al. Maar er zijn wellicht ergere mensen om naar te kijken.

De tweede proefopname is voorbij. De gast wordt bedankt. Voorlopig komt de rubriek er niet. Misschien wel in het najaar. Ook de rest van de doorloop wordt geëvalueerd. Het ritme, het licht, de bumpers, de positie van Schols en van de gasten. "Ik denk dat zitten toch beter werkt dan staan", zegt Schols. "Staand interviewen is zo streng, volgens mij krijg je als kijker dan niet het gevoel van een echt gesprek." Eindredacteur Thomas Van den Bossche is het daar niet mee eens. "Maar we hebben nog niets beslist. We proberen alles uit, zowel zitten als staan."

Het is 19 uur ondertussen. Schols haast zich nog even naar de kantine van de VRT en bestelt een broodje kannibaal. "Ik ga mijn been toch stijf houden over dat zitten. Heb ik trouwens al gezegd dat ik nu de kostuums draag van Lieven Van Gils? Hopelijk niet alleen de afdankertjes, want dan weet ik hem wel te vinden daar op Eén. (lacht)"

Woensdag 12 augustus, 9 uur

We bellen Schols terwijl hij in de auto zit. Op weg naar de VRT, aan het terugrijden van de Ardennen, waar hij enkele dagen op vakantie was met vrienden. "Ik ben nog altijd niet volop aan het gaan. Soms voel ik me daar wel schuldig over, maar iedereen in mijn omgeving zegt dat ik het zo moet doen. Als ik nu al alles geef, hou ik dit nooit een heel jaar vol. Maar vanaf de 24 augustus is het voor echt."

Het vlaggenschip van het vernieuwde Canvas moet De afspraak worden. Niet niks om het gezicht van zo'n programma te zijn. Schols trekt het zich niet aan, zegt hij. "Het is mijn taak niet om Canvas te redden. Ik weet ook wel dat ik op een delicate positie ga terechtkomen, maar daar moeten andere mensen zich zorgen om maken."

Nu ja, eigenlijk heeft hij er zelf om gevraagd. Twee jaar geleden zei hij in een interview met deze krant dit: "Als het over interviewen op tv gaat, zou ik heel graag ooit iets als Terzake of Reyers laat doen." En nu staat hij dus hier. Wat hoopt hij in juni bereikt te hebben? "Simpel: dat het programma goed genoeg is en dat ik goed genoeg ben. Stress heb ik niet, maar twijfels wel. Ik kan niet met 100 procent zekerheid zeggen of ik dit ga kunnen, en of wat we doen goed genoeg zal zijn om die vernieuwing vorm te geven zoals verwacht wordt. Hoe ik daarover raak? Door gewoon verder te doen."

Maar hij krijgt bevestiging van zijn omgeving. ("Mja, ze moeten wel, nu kunnen ze niemand anders meer vragen.") En hij geeft zichzelf tijd. Schols legt zijn lat hoog, daar staat hij voor bekend, en als hij dat nu ergens moet doen, dan is het bij de Nederlandse presentator Jeroen Pauw. "Als ik ooit in zijn buurt kom, zou ik heel blij zijn. Maar dat kan niet van in het begin. Je moet ook niet verwachten dat wij direct ongelooflijk gaan scoren. Een nieuw programma moet kunnen groeien. En ik ook."

Vijf dagen lang, van eind augustus tot eind juni, drie kwartier per dag alleen een nieuwsprogramma dragen, dat is een kans die nog nooit iemand gekregen heeft, zegt hij. "Het is het mooiste zwembad om in te springen." Maar zijn leven hangt niet af van deze kans. Als het lukt, zal hij heel tevreden zijn, als het niet lukt, gaat hij terug naar de radio. "Ik ben op dit moment sowieso heel content." Dat hij op zoek was naar een warm nest, zei hij enkele maanden geleden nog in een interview met Humo. Heeft hij dat gevonden dan? "Ja. Mijn privéleven zit weer op het juiste spoor."

Maandag 17 augustus, 20 uur

Theo Francken en Kamagurka zie je wellicht niet elke dag samen aan een toog staan, maar in de foyer van de VRT-nieuwsdienst kan het wel. Francken heeft er net een interview in Het journaal op zitten, Kamagurka moet zijn opwachting nog maken in De afspraak. Het is de eerste dry-run van het programma. Over een halfuur gaat De afspraak op antenne zoals het vanaf de 24ste elke weekdag op antenne zal gaan. Zonder onderbrekingen dus, zonder herkansingen. Met echte gasten deze keer, en echte reportages.

In een hoek van de foyer overloopt redactrice Chloé Andries nog even de grote lijnen van het gesprek dat Amerikakenner Michiel Vos dadelijk met Schols zal voeren over Amerikaans presidentskandidaat Donald Trump. Ook andere redacteurs en eindredacteurs van De afspraak komen deze uitzending volgen op de schermen die aan de muur hangen. Ze hebben er al een slordige elf uur werk op zitten vandaag, maar dit nu missen? Nee.

"Nog vier minuten", klinkt het in de studio. De klok telt langzaam af naar 20.30 uur. De witte vloervlakken zijn een stukje korter, Schols is geschminkt, zijn microfoon is opgespeld (de staande microfoons zijn verdwenen), en zittend op zijn kruk (het wordt waarschijnlijk zitten, dus, met een kleine waterkans dat staan het alsnog haalt) duidt hij met een markeerstift nog snel enkele dingen aan in zijn papieren. "Dank u", zegt hij, als de regie hem net succes gewenst heeft in zijn oortje. Nog steeds geen last van zenuwen, hadden we tien minuten eerder gevraagd. Nog steeds geen last van zenuwen, had hij geantwoord.

Dinsdag 18 augustus, 11 uur

Bij Michiel Vos zagen we gisteren een Bart Schols zoals we hem kennen van de radio: vlot, grappig, slim en to the point. Bij Kamagurka, die een reportage maakte bij de vluchtelingen in Calais, zagen we dat De afspraak daarmee een item heeft dat vrij uniek is voor een nieuwsprogramma. Maar de kritische Schols, die hebben we gisteren niet gezien.

Scherp interviewen, en bijten indien nodig, is nochtans zijn handelsmerk geworden. Het is ook een van de redenen waarom hij hoog aangeschreven staat bij vriend en vijand. De afspraak draait dan wel rond interviewen, maar gaat er ook plaats zijn voor de noodzakelijke pittige interviews? Eindredacteur Thomas Van den Bossche: "Ik vind Bart een van de beste interviewers van zijn generatie. En hij past perfect bij de filosofie van het nieuwe Canvas: hij is gulzig naar informatie, de kijker neemt hem serieus, hij heeft passie, expertise en nieuwsgierigheid. De afspraak is een actualiteitenprogramma dat elke dag focust op vijf domeinen: politiek, economie, cultuur, sport en wetenschappen, zowel in binnen- als buitenland. Scherpe interviews gaan wel gebeuren als dat nodig is, maar zijn geen dagelijkse missie."

De Bart Schols van de radio gaan we dus niet integraal terugvinden op tv. Kan ook niet, zegt Van den Bossche, want televisie werkt helemaal anders dan wat je in een radiostudio doet. Of hij zelf niet bang is om zijn sterkte kwijt te raken, vragen we aan Schols. "Het is niet omdat het misschien wat minder in De afspraak aan bod zou komen, dat ik het ga kwijtraken. Ik heb trouwens zelf gevraagd of er toch voldoende ruimte kan zijn voor stevige gesprekken. Ik hoop van wel."

Als De afspraak maandag begint, moet Schols het volhouden tot eind juni. Vijf dagen per week zo'n programma dragen, het is niet niks. Hoe heeft hij zich mentaal voorbereid op het zware jaar dat hem te wachten staat? "Door goed na te denken over hoe ik mijn dag ga indelen. Ik ben gaan aankloppen bij Paul Van Den Bosch, de coach van onder anderen Sven Nys. We kennen elkaar allang, en hij heeft me geholpen om structuur te vinden voor mijn leefritme de komende maanden. Ik ben er deze week al mee begonnen, maar vanaf volgende week wordt het echt serieus: opstaan om 7.30 uur, ontbijten en de kranten lezen, sporten tussen 10 uur en 11.30 uur, dan bij mijn pleegouders gaan eten (de moeder van Schols stapte uit het leven toen hij 13 was, en daarna is hij door zijn pleegouders opgevoed, smu), en dan rij ik naar de VRT.

"Normaal gezien kom ik hier dus aan rond 13 uur, en vlak na Het journaal zit ik een eerste keer samen met de eindredactie voor De afspraak. De redactie heeft haar eerste vergadering om 9.30 uur, maar als ik daar ook elke dag zou bij zijn, wordt het onmogelijk om vol te houden. Behalve die structuur moet ik 's avonds natuurlijk ook op tijd in mijn bed kruipen en goed op mijn eten letten, om mentaal en fysiek fit te blijven."

Soberheid en Schols, niet iedereen zal geloven dat het een goed huwelijk is. Hij lacht. "Ik heb het weekend nog om scheef te gaan."

Maar serieus: het wordt stilaan tijd dat het echt begint, zegt hij. Zodat hij in de routine kan komen. En zijn leven als topsporter kan beginnen. Want dat wordt het, zegt hij, topsport. En eigenlijk kijkt hij daar naar uit. "Structuur is iets wat ik altijd veel te weinig heb gehad. En dat maakt je vermoeid. Ik ben dus benieuwd naar wat het met mij gaat doen, zo'n jaar volgens een bepaalde structuur leven. (lacht) Misschien moet jij dat trouwens ook eens overwegen. Je ziet eruit alsof je het kunt gebruiken."

Over zijn niveau van humor valt te discussiëren, maar het mag duidelijk zijn: Schols heeft de rust gevonden waar hij toch al even naar op zoek was. "Gevonden, ja, maar je moet het ook willen vinden. Zonder al te wollig te willen klinken: soms moet je gewoon doen in plaats van te veel na te denken. En ervaren dat het goed voor je is."

Woensdag 19 augustus, 11 uur

Terwijl Schols zich klaarmaakt voor een zoveelste fotoshoot, komen we Dirk Abrams tegen op de redactie van De afspraak. Dat is niet toevallig. Abrams is van bij het begin betrokken bij het programma. Meer nog: hij is de personal coach van Schols. Abrams heeft zelf altijd gepresenteerd (Sportweekend en Reyers laat bijvoorbeeld) en hij weet hoe belangrijk het is om de mensen die op het scherm komen goed te begeleiden. "Het is een heel kwetsbare positie. Voor iemand die op tv komt, is het heel moeilijk om zichzelf te bekijken en te evalueren. Dan is het handig om iemand naast je te hebben die samen met jou bekijkt hoe je overkomt op het scherm. Ik zie dat Bart bijvoorbeeld wat losser in zijn schouders is als Adriaan Van Hoof in een proefuitzending over muziek komt praten, dan als Rudi Vranckx over IS vertelt. Dat is niet erg, maar het is wel goed om hem daar eens op te wijzen. Het kan ook gaan over inhoudelijke zaken. Bijvoorbeeld: waarom stel je die vraag op dat moment, of hoe kun je je onderwerp wat dwingender aankondigen?"

Klinkt niet simpel. Want wat als je het niet eens bent met je personal coach? "We hoeven ook niet altijd overeen te komen. Discussiëren is goed. En soms heeft hij na een discussie ook wel eens gelijk. Ik denk dat hij vooral moet weten dat er iemand is die bepaalde zaken kan aankaarten, maar die hem op het einde van de dag wel even graag blijft zien. Iemand die hij vertrouwt, van wie hij weet dat er geen dubbele agenda is."

Abrams en Schols kennen elkaar al lang. Op Sporza was Abrams zijn chef, en ze hebben altijd een goed contact gehad, zegt hij. "Wat ik zo positief vind bij Bart, is dat hij openstaat voor dit soort van feedback. Hij doet er iets mee, je ziet onmiddellijk resultaat. Trouwens, ik geef niet alleen kritiek. Ik geloof heel hard in hem. Hij heeft mijn volledige vertrouwen en hij weet dat."

Ook Abrams zegt het: deze job is topsport. En dat wordt wel eens onderschat. Vijf dagen per week performen, in het weekend recupereren en toch ook alweer bezig zijn met de week die komt: dat is het zwaarste. Abrams blijft dus nog wel een tijdje aan de zijde van Bart Schols staan. "Niet heel zijn leven, nee. Dat gaan we ons allebei niet aandoen."

Donderdag 20 augustus, 21.30 uur

Er zijn twee knoppen voor het licht in de foyer. Een gewone knop, en een waar een sticker op plakt met het woord 'gezellig'. Vanavond is het licht 'gezellig'. Er zijn hapjes, er is drank, en er is veel volk. Zowat de voltallige redactie van De afspraak heeft zojuist de allerlaatste dry-run gezien. Schols zelf, die strak en snedig presenteerde, is nog wat onder de indruk van een reportage in de uitzending - een portret van danseres Lisbeth Gruwez door fotograaf en documentairemaker Dimitri Van Zeebroeck. "Mensen die zulke mooie dingen kunnen maken, ik vind dat ongelooflijk."

Of hij tevreden was over zijn eigen werk vanavond? "Best wel." Of hij genoeg vertrouwen heeft voor maandag? "Ja. Ik ben er klaar voor." Hij bestelt een pint. En dan zegt hij: "De kogel is trouwens definitief door de kerk. Het wordt zitten in plaats van staan."

De afspraak, vanaf maandag elke weekdag om 20u30 op Canvas.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234