Zondag 25/09/2022

AchtergrondKlimaat

‘Dit was geen overstroming, dit was een vernietiging’: Oostkust Australië vreest voor blijvend probleem

Vrijwilligers vegen modder van de voorkant van een door overstromingen getroffen huis in Murwillumbah, Australië. Beeld Dan Peled / Getty Images
Vrijwilligers vegen modder van de voorkant van een door overstromingen getroffen huis in Murwillumbah, Australië.Beeld Dan Peled / Getty Images

De oostkust van Australië kampt al een week met hevige neerslag en overstromingen, en de regen is nog niet voorbij. Ondanks uitspraken over weersomstandigheden van ‘eens in de duizend jaar’ vreest men dat de overstromingen een terugkerend fenomeen zijn.

Maarten Albers

In de stad Brisbane bijvoorbeeld viel in drie dagen 739 millimeter, bijna driekwart van het jaarlijkse gemiddelde. Het zuidelijker gelegen Sydney heeft al bijna twee weken geen dag meer gezien zonder regen. Door de overstromingen zijn al zeker zeventien doden gevallen.

Hoewel de ergste regenval achter de rug lijkt, zijn de overstromingen nog niet voorbij. Zondag trokken nieuwe stormen over het gebied, met opnieuw tientallen millimeters regenval. In Brisbane is het ‘modderleger’, een groep vrijwilligers die de straten schoonveegt na overstromingen, daarom voorlopig terug naar huis gestuurd.

In de regio rond Lismore, 200 kilometer ten zuiden van Brisbane, is de verwoesting het grootst. Dorpen zitten zonder stroom, internet of telefoonverbinding en hebben nauwelijks toegang tot voedsel, schoon water of medische hulpmiddelen.

Sinds 1870 is Lismore 29 keer overstroomd, het ergst in 1974. Maar dit jaar stond de rivier ruim twee meter boven het niveau van toen. Het roept discussies op of het dorp van bijna 30.000 inwoners nog wel bewoonbaar is.

Vernietiging

“Dit was geen grote overstroming, dit was een vernietiging”, aldus burgemeester Steve Krieg. Duizenden inwoners zijn dakloos geraakt, en het gehele stadscentrum aan de Wilsons-rivier is ernstig beschadigd. Ook gebouwen die vanwege hun hoge ligging veilig zouden moeten zijn voor overstromingen, zoals het winkelcentrum en de kathedraal, kwamen onder water te staan.

De Australische oostkust maakt een uitzonderlijk natte zomer door, dat komt met name door het weersysteem La Niña, dat al voor het tweede jaar op rij actief is. Vorig jaar leidde dat al tot regenval die ‘eens in de honderd jaar’ voor zou komen, dit jaar meldde premier Dominic Perrottet dat zijn staat New South Wales kampte met weersomstandigheden van ‘eens in de duizend jaar’.

Maar wetenschappers betwijfelen hoe nuttig zulke uitspraken zijn. Dat zulke heftige overstromingen twee keer op rij voorkomen, wijst er al op dat ‘eens in de honderd jaar’ met een korrel zout genomen moet worden.

Bovendien verhoogt niet alleen La Niña, maar ook klimaatverandering de kans op overstromingen. Met elke graad opwarming kan de atmosfeer zo’n 7 procent meer vocht vasthouden.

Belastingbetaler betaalt

Premier Scott Morrison gaf toe dat klimaatverandering voor meer noodomstandigheden zal zorgen, “dat is wat de meteorologen ons vertellen”. Het hoofd van het nationale rampenherstelbureau, Shane Stone, vond dat Australiërs “een eerlijk gesprek moeten voeren over waar en hoe mensen huizen bouwen. De belastingbetaler kan niet altijd de rekening blijven betalen voor dit soort immense, catastrofale gebeurtenissen.”

Maar burgemeester Krieg van Lismore blijft strijdbaar. Hij wil steun van de regionale en nationale overheid om de stad opnieuw op te bouwen en de dijken langs de rivier te verhogen. “Het heeft geen zin om de stad te restaureren als we geen stappen zetten om de gevolgen van deze overstromingen in te perken”, aldus Krieg. “Als we het niet doen, sterft de stad. Zo simpel is het.”

Lees ook

Natuur kan veranderende klimaat niet meer bijbenen: dit zijn de conclusies uit het nieuwe IPCC-rapport

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234