Maandag 06/12/2021

Dit was de SHAME-betoger

Hoogopgeleid en Franstalig

De bijna 40.000-koppige SHAME-betoging was geen uitgesproken jongerenmanifestatie, ook al was er een overduidelijke oververtegenwoordiging van mensen tussen 26 en 35 jaar (37 procent). Het SHAME-publiek was wel bij uitstek hoogopgeleid. Dat gold voor maar liefst negen op de tien betogers. Bijna de helft volgde of volgt (44 procent) universitaire studies. De meerderheid van de betogers was Franstalig (64 procent), tegenover 36 procent Nederlandstaligen.

Afkeer van het ‘geknoei’

De vaakst genoemde reden om te betogen is volgens de onderzoekers een intense afkeer van de huidige politieke situatie en de manier waarop politici vandaag aan politiek doen. “Vijfenveertig procent van de mensen zet zich expliciet af tegen de huidige politieke generatie en hun ‘geknoei’”, aldus de onderzoekers. De nood aan een regering en een compromis gold als tweede voornaamste reden (37 procent) om mee op te stappen in de betoging. Een op vijf betogers stapte dan weer in de eerste plaats mee om te ijveren voor de eenheid en het behoud van België.

De schuldige: de politieke sfeer

De onderzoekers vroegen de betogers ook wie ze schuldig achtte voor de totale impasse. Een betoger op de drie noemt de ‘politieke sfeer of cultuur’ als hoofdreden voor de totale stilstand. Een op de vijf houdt dan weer specifieke partijen verantwoordelijk. Daarbij vallen vooral de namen van N-VA en CD&V. Voor een op de tien is zelfs een specifieke politicus de grote boosdoener. Bart De Wever staat hier met stip op één genoteerd, gevolgd door Elio Di Rupo. Verrassende derde is Alexander De Croo, wiens beslissing in april 2010 om de stekker uit de regering te trekken hem duidelijk nog steeds aangewreven wordt. De onderzoekers noemen het wel opvallend dat Vlaamse betogers vaker zelf het Vlaams-nationalisme hekelen, terwijl Franstalige deelnemers vaker het Waalse immobilisme betreuren. “Het lijkt of de betogers zeggen: ‘niet in onze naam’”, concluderen de onderzoekers.

Geen foertstemmer

Ook al lieten de betogers luidkeels hun ongenoegen over de aanslepende regeringsvorming blijken, het wil niet zeggen dat het om een anti-politieke manifestatie van foertstemmers ging. De gemiddelde deelnemer vertoonde volgens de enquête immers een hoge politieke interesse, heeft een bovengemiddeld vertrouwen in het federale parlement en is relatief tevreden over de werking van de democratie.

De SHAME-betogers waren wel wat linkser dan de gemiddelde Belg, maar toch ging het niet om een typisch linkse betoging. “De mobilisatie was zeker geen kwestie van links tegen rechts, of progressief tegen conservatief, en lijkt dus op het eerste gezicht de partijgrenzen te overstijgen”, aldus Walgraeve. Vooral kiezers van Ecolo (22 procent), Groen!, sp.a (beide 11 procent) en MR (16 procent) tekenden present. Verrassend of niet, geen enkele ondervraagde gaf dan weer aan op 13 juni op N-VA te hebben gestemd. Uit de enquête blijkt wel dat geen enkele partij veel lijkt te winnen bij het ongenoegen van de SHAME-betogers.

Geïnformeerd via Facebook

De machtsgreep van de Facebookgeneratie, zo werd de succesvolle betoging door sommigen genoemd. De Antwerpse onderzoekers nuanceren. Meer dan 46 procent van de respondenten gaf inderdaad aan dat online communicatie hun belangrijkste informatiekanaal was, maar voor een op de drie betogers was dat toch nog steeds de traditionele media. “Facebook gaf de organisatoren van de mars de mogelijkheid een vonk(je) te creëren, en de traditionele media waren de zuurstof die het vuur aanwakkerden”, besluiten Walgraeve en co.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234