Woensdag 27/01/2021

Dis is jour kepten spieking

De laatste tijd verloopt de communicatie tussen luchtverkeersleiders en piloten steeds moeilijker door een gebrekkige talenkennis. Dat zorgt jaarlijks voor veel ongevallen en daar moet dringend iets aan veranderen, stellen de Britse luchtvaartautoriteiten.

Tijdens een vlucht vanuit Sjanghai vroeg de Amerikaanse piloot Jim Karsh de plaatselijke luchtverkeersleider de toestemming om hoger te vliegen. Die kon zich echter niet verstaanbaar uitdrukken. "We hebben acht keer gevraagd om het antwoord te herhalen, maar uiteindelijk hebben we ons verzoek dan maar ingetrokken", zei Karsh. Toch is het volgens Karsh niet de eerste keer dat piloten moeilijkheden hebben om luchtverkeersleiders uit het Chinese luchtruim te verstaan.

"Ze kennen enkel het Engels dat wordt gebruikt binnen de luchtvaart. Andere basiszinnetjes begrijpen ze gewoonweg niet."

Toch beperkt het probleem zich niet alleen tot China, zo blijkt uit een recente studie op vraag van de Britse luchtvaartautoriteiten. In veel landen hebben luchtverkeersleiders en piloten moeite om in het Engels met elkaar te communiceren. Volgens Barbara Clark, auteur van de studie en oprichter van het Britse consultancybureau You Say Tomato, wordt het gevaar van de slechte talenkennis vaak onderschat. Zo kunnen communicatieproblemen immers even gevaarlijk zijn als een motorbrand of een kapot landingsgestel.

Officiële taal

Sinds 2003 is het Engels de officiële taal in de luchtvaartsector. Toen besliste de Internationale Burgerluchtvaartorganisatie dat een internationale taal binnen de luchtvaart noodzakelijk was om de veiligheid te verbeteren. Die beslissing kwam er naar aanleiding van een botsing boven India in 1996 waarbij 351 mensen om het leven kwamen. Door communicatieproblemen volgde de piloot van Kazakhstan Airways het bevel om hoger te vliegen niet op, waardoor het toestel botste met een Boeing 747 van Saudi Arabia Airlines die op dezelfde hoogte vloog.

Piloten kregen tot 2011 de tijd om Engels te leren en om te leren communiceren binnen het luchtverkeercontrolesysteem. Die deadline kwam op een erg ongelegen moment, omdat het luchtverkeer net een enorme groei kende in gebieden waar het Engels nog niet was verspreid. Aangezien er een tekort was aan ervaren piloten en luchtverkeersleiders, was het voor luchthavens belangrijker om iemand met de juiste technische vaardigheden te vinden dan iemand met de juiste talenkennis.

Bovendien vinden luchtvaartmaatschappijen dat ze kandidaten discrimineren omdat die niet voldoen aan de taalnorm, zegt Clark, maar dat klopt niet. "Je hebt niets aan een piloot die niet kan communiceren. Communicatie is immers een van de drie basiscriteria voor een piloot, naast vliegen en besturen", verklaart de auteur. Toch wordt er volgens Clark veel gesjoemeld met de resultaten van een taaltest. In sommige landen krijgen piloten en luchtverkeersleiders zelfs certificaten zonder een taaltest te hebben afgelegd.

'Luchtvaart-Engels'

De communicatieproblemen doen zich ook voor in Engelstalige landen. Moedertaalsprekers hebben een uitgebreide woordenschat, waardoor ze vaker uitdrukkingen en dialecten gebruiken die anderstaligen niet begrijpen. Daarom heeft de Internationale Burgerluchtvaartorganisatie het zogenaamde 'luchtvaart-Engels' ingevoerd. Een taal met uitdrukkingen die iedereen binnen de luchtvaart moet kennen om goed te kunnen communiceren. Al blijkt uit het Britse rapport dat die taal enkel tijdens internationale vluchten wordt gebruikt.

Luchtverkeersleiders en piloten in landen als Brazilië of Turkije communiceren tijdens binnenlandse vluchten namelijk meestal in de lokale taal. "Het gebruik van lokale talen is toegestaan voor binnenlandse vluchten, maar het zorgt wel voor verwarring bij internationale piloten. Doordat de piloten de taal niet begrijpen, zijn ze zich minder bewust van wat er zich in het luchtruim rondom hen afspeelt en dat kan leiden tot ongevallen", verklaart Jim Blasczak, een gepensioneerde piloot. Het rapport van Clark concludeert dan ook dat het Engels meer moet worden gebruikt om de veiligheid in de luchtvaart te garanderen.

© The New York Times

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234