Dinsdag 26/10/2021

Oekraïne

Diplomatiek offensief moet situatie Oekraïne ontmijnen

De Duitse bondskanselier Merkel, de Oekraïense president Porosjenko en de Franse president Hollande. Beeld EPA
De Duitse bondskanselier Merkel, de Oekraïense president Porosjenko en de Franse president Hollande.Beeld EPA

Terwijl het conflict in Oekraïne oplaait, gaan Merkel en Hollande direct met de Russische leider Poetin praten over een vredesvoorstel.

De Duitse bondskanselier Angela Merkel en de Franse president François Hollande hebben gisterenavond een samen opgesteld vredesvoorstel aan de Oekraïense president Porosjenko voorgelegd. Vandaag vliegen ze door naar Moskou om hun plan door te spreken met de Russische leider Poetin.

Het is voor het eerst sinds het oplaaien van de politieke crisis tussen Rusland en het Westen dat zowel Merkel als Hollande direct onderhandelt met Poetin. "Dit plan geeft hoop op een staakt-het-vuren", liet een woordvoerder van Porosjenko gisteravond weten, na het diner van de drie regeringsleiders.

Gisterochtend kondigden Parijs en Berlijn hun gezamenlijke initiatief aan. Dat willen ze met grote spoed uitgevoerd zien vanwege de sterk verslechterde veiligheidssituatie in het oosten van de Oekraïne. Daar leveren het leger en de door Rusland gesteunde rebellen in toenemende mate weer slag met elkaar, waarbij de rebellen aan een opmars bezig zijn.

De details van hun voorstel zijn nog geheim, maar het vredesvoorstel van Hollande en Merkel zou voortbouwen op een eerder plan van Poetin. Kern daarvan is een scenario waarin het conflict in het oosten van Oekraïne zal worden "bevroren". Daarin zal de huidige status-quo, waarin de rebellen een vorm van zelfbestuur hebben, worden gehandhaafd en speelt Rusland een rol als beschermheer. Hollande maakte duidelijk dat zijn land, anders dan de Verenigde Staten, niet van plan is het leveren van wapens aan Oekraïne te overwegen.

"Ogen niet sluiten voor Russische tanks"

Ook de Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken John Kerry was gisteren in Kiev, waar hij opriep tot een staakt-het-vuren. Ook bepleitte hij een terugkeer naar de vredesovereenkomst van vorig jaar waarin Oekraïne de controle terugkrijgt over de grensstrook waar nu de rebellen vrij spel hebben. "Wij zoeken naar een diplomatieke oplossing, maar kunnen de ogen niet sluiten voor de tanks die vanuit Rusland Oekraïne binnenkomen", zei Kerry.

Niet alleen een staakt-het-vuren, ook de controle over de Russisch-Oekraïense grensstrook zal van cruciaal belang worden. Zowel Moskou als de rebellen stemden eerder in met een plan waarbij het Oekraïense leger de controle over het gebied terugkrijgt, maar tot op heden is daarvan geen sprake.

De Oekraïense premier Arseni Jatsenjoek liet Kerry weten dat hij geen vredesplan kan accepteren dat de territoriale integriteit, soevereiniteit of onafhankelijkheid van zijn land in twijfel zou trekken. Behalve het aanhoudende oorlogsgeweld heeft Jatsenjoek nog een probleem: de instortende Oekraïense economie. De lokale munt, de grivna, verloor gisteren bijna eenderde van zijn waarde en zelfs het omhoogschroeven van de rente hielp de vrije val van de munt niet. Het nagenoeg bankroete Kiev probeert een lening van het Internationaal Monetair Fonds veilig te stellen, maar analisten en investeerders zien weinig kans voor die plannen zolang het wapengekletter blijft aanhouden.

Ook Moskou staat er vanwege de sancties financieel en economisch gezien slecht voor. De Europese Unie voegde gisteren nog eens een aantal namen aan de sanctielijst toe en hoopt daarmee in Moskou de deur op een kier te krijgen. Tot op heden is dat niet gelukt.

Moskou blijft zijn militaire betrokkenheid ontkennen met een stelligheid die voor Oekraïne ongeloofwaardig is. "Wanneer de Russen hun eigen militaire aanwezigheid in het oosten van Oekraïne niet zien, wil ik hun best mijn bril uitlenen", grapte premier Jatsenjoek gisteren.

De Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Kerry met Oekraïens premier Jatsenjoek. Beeld AFP
De Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Kerry met Oekraïens premier Jatsenjoek.Beeld AFP
Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234