Donderdag 13/05/2021

Dierlijk magnetisme

In haar boek De eenzaamheid van de waanzin gebruikt Ranne Hovius het verhaal 'The Facts in the Case of M. Valdemar' (1845) van Edgar Allen Poe om 'het dierlijk magnetisme' te illustreren, een van de merkwaardigste theorieën uit de geschiedenis van de psychiatrie.

Het was Franz Anton Mesmer die in 1774 een zenuwzieke patiënte van hem genas door wat hij noemde 'het magnetische fluïdum' in haar lichaam weer in de juiste banen te leiden door middel van magneten. Ziekte was immers niets anders, meende hij, dan een verstoring van dit aan elektriciteit verwante, onzichtbare fluïdum, dat overigens niet enkel in het menselijk lichaam maar wel degelijk 'overal' aanwezig was. Later liet hij de magneten achterwege en ging over tot handoplegging: net als vervolgens Charles Dickens en Honoré de Balzac meende hij zelf over voldoende 'dierlijke' magnetische krachten te beschikken om zonder hulpmiddelen patiënten weer beter te kunnen maken.

De medische wereld bleef logischerwijze ronduit sceptisch tegenover Mesmers ideeën, die achteraf bekeken echter wel een invloed hadden op de ontwikkeling van de hypnose en daarmee, indirect, op de psychoanalyse van Sigmund Freud.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234