Maandag 06/07/2020

Diagnose WWF: de mens brengt zichzelf in gevaar

De planeet is ziek. Niet alleen souperen we de bronnen die ze biedt op in een tempo alsof we over twee aardes beschikken, de andere soorten verdwijnen daardoor razend snel. Dat staat in het Living Planet Report, de tweejaarlijkse diagnose van de aarde door het Wereldnatuurfonds. 'Maar de mens brengt ook zichzelf in gevaar', zegt WWF.

De Nederlandse astronaut André Kuipers lanceert vandaag vanuit de ruimte, namelijk vanuit het Europees Ruimtestation ISS, het Living Planet Report 2012 van het Wereldnatuurfonds. De reden is simpel: zeker vanuit de ruimte is zichtbaar hoe beperkt onze planeet is. Maar ondertussen gebruiken we jaarlijks 50 procent meer bronnen dan de aarde kan produceren en dat neemt nog toe. In dit tempo hebben we binnen 18 jaar zelfs niet genoeg met twee planeten.

Een van de meest verontrustende trends is volgens het WWF de enorme toename van 'land grabbing', het fenomeen waarbij de meest kapitaalkrachtigen enorme lappen grond inpalmen in armere regio's om zo voldoende grond te voorzien voor de steeds grotere grondstoffenhonger. Sinds 2000 is er een grondgebied ter grootte van Oost-Europa ingepalmd via overeenkomsten tussen investeerders en arme landen in het zuiden. De voedselcrisis van 2007 en 2008 maar ook de bevolkingsgroei, toenemende consumptie en een toenemende vraag naar grondstoffen, biobrandstoffen en voedsel doen het fenomeen toenemen.

Ondertussen versnelt dat de zware achteruitgang van ecosystemen en planten -en diersoorten. Sinds 1970 is de gezondheid van ecosystemen en de populatie van soorten met een derde afgenomen. Vooral in de tropen gaat het snel. Daar is de biodiversiteit de laatste 40 jaar met 60 procent afgenomen. Als het gaat over tropisch zoetwater, dan is er een verlies van 70 procent van de soorten

Bekende soorten die zo goed als volledig verdwijnen zijn de neushoorn, de orang-oetan en de berggorilla. Maar ook rivierdolfijnen, tijgers en kabeljauw zijn binnenkort enkel nog in de geschiedenisboeken te vinden. De rivierdolfijnen leven in enkele van 's werelds grootste rivieren, zoals de Indus en de Mekong en ze delen die met naar schatting 15 procent van de aardbewoners. En daar knelt het schoentje. Infrastructuurwerken zoals dammen, overbevissing en vervuiling dunnen de soorten in sneltempo uit.

Slechts 3.200 tijgers

De Atlantische kabeljauw is eenzelfde lot beschoren. De afgelopen 50 jaar is die populatie door overbevissing met liefst 74 procent afgenomen. Voor tijgers gaat het om eenzelfde neergang, namelijk 70 procent minder dieren in de afgelopen 30 jaar. Volgens onderzoek zouden er nog maar zowat 3.200 tijgers in het wild rondlopen. De soort verdwijnt onder druk van ontbossing, illegale jacht en de uitdunning van de soorten waarmee ze zich voeden.

Veel tekenen voor beterschap zien de onderzoekers niet. Zo wordt verwacht dat tegen 2050 twee op drie mensen in een stad zullen wonen. Daardoor wordt de nood nog groter om onze natuurlijke hulpbronnen uit te putten. "Zolang landen voorraad aan natuurlijke bronnen te veel opgebruiken zodat ze op dat vlak in het rood staan, brengen ze niet alleen de planeet maar ook zichzelf in gevaar", zo besluiten de auteurs.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234