Zondag 26/05/2019

Syriëstrijders Duitsland

Deze vrouw trok naar het kalifaat van IS en leidt nu een anoniem bestaan in Duitsland

Omaima Abdi in Syrië naast Dennis Cuspert, vroeger bekend in Duitsland als rapper Deso Dogg. Beeld RV

De Duitse Omaima Abdi trok met drie kinderen en haar echtgenoot naar Syrië en sloot zich aan bij IS. Nu is ze terug in Duitsland, blijkbaar zonder straf, zo achterhaalden journalisten die de gsm in handen kregen die Abdi achterliet in Syrië.

Een eenvoudige woonwijk in Hamburg. Daar woont sinds enkele jaren Omaima Abdi. Opnieuw. Want de Duitse vrouw verliet haar land in januari 2015 om haar man achterna te reizen naar Syrië. Ze liet er haar kinderen poseren met wapens en gevechtskledij. Ook zij was af en toe gewapend te zien. Toch is Abdi bij haar terugkeer nooit vervolgd. 

Dat blijkt uit een reportage die de Nederlandse journalist Harald Doornbos en de Libanese reporter Jenan Moussa maakten voor de Arabische zender Al Aan TV. Een bron had hen een gsm overhandigd die ooit door Abdi gebruikt werd. Daarop staan meer dan 24.000 bestanden die vertellen hoe Abdi in Syrië terechtkwam en hoe haar leven er uitzag. 

“Terugkeerders, en zeker de vrouwen, zeggen tegen de media of in de rechtbank vaak dat ze van niets wisten”, zegt Moussa. “Ze zeggen dat ze altijd thuis zaten, nooit een geweer droegen en door hun echtgenoot gedwongen zijn. Deze bestanden tonen hoe het echt in elkaar zit.”

De handtas van Omaima Abdi naast een geweer. Beeld RV

Abdi werd in 1984 in Hamburg geboren. Ze is van Tunesische origine. Haar radicalisering zou gestart zijn in 2011, toen ze een nikab begon te dragen en poseerde met islamistische vlaggen. Ze was op dat moment gescheiden, haar oudste dochter was vier. 

Ze trokken naar Frankfurt, waar Abdi terechtkwam in extremistische kringen en Nader Hadra leerde kennen. Ze deed er straatdawa’s, waarbij ze met de koran in de hand voorbijgangers op straat probeerde te bekeren, zoals Sharia4Belgium bij ons deed. Foto’s van een bruiloftstaart en een trouwring geven aan dat Abdi en Hadra in het voorjaar van 2012 zijn getrouwd. 

Even later vertrok haar echtgenoot, die in 2015 zou omkomen, naar Syrië. Hij liet Abdi met twee kinderen en zwanger van een derde achter. Zodra de jongste geboren was, reisde ze hem in januari 2015 met de kinderen achterna. In Turkije wachtte Hadra haar op. Het duo stak de grens over en trok naar Raqqa. Op verschillende foto’s poseert Hadra met een raketlanceerder of een kalasjnikov, maar ook Abdi staat op de foto met een wapen. Haar zoontje poseerde in militaire kledij, met een walkietalkie en een pistool in de hand. 

Het zoontje van Omaima Abdi. Beeld RV

Onderhoudsuitkering

Abdi komt niet voor op een officiële lijst met Duitse jihadisten. Nochtans was de Duitse overheid op de hoogte van haar vertrek. Uit een brief op haar gsm blijkt dat haar onderhoudsuitkering in maart 2015 werd stopgezet “wegens vertrek naar het buitenland (Syrië)”. Toch kon ze, volgens Der Spiegel, in september 2016 terugreizen naar Duitsland. Daar is ze nooit vervolgd voor haar lidmaatschap van Islamitische Staat. 

Moussa en Doornbos konden haar opsporen in Hamburg, omdat Abdi opnieuw een LinkedIn-pagina had. Daaruit blijkt dat ze geen nikab meer draagt en haar diensten aanbiedt als vertaalster en eventmanager. Volgens sommige Duitse media zou er bij het Duitse parket geen onderzoek lopen naar de vrouw. Nochtans heeft Duitsland, net als België, sinds 2015 een wetgeving die het afreizen naar het buitenland voor terrorisme strafbaar maakt.

“Vrouwen die zich bij IS hebben aangesloten, worden in Duitsland amper vervolgd”, zegt onderzoeker Thomas Renard van het Egmontinstituut. “Het gaat om een vooroordeel in het rechtssysteem dat zij minder een dreiging vormen dan mannen.”

Omaima Abdi. Beeld RV

Er zijn zeker vrouwen die bij IS enkel als huisvrouw hebben gefungeerd en zijn meegesleurd door hun man, maar het tegengestelde komt ook voor. Denk aan de drie vrouwen die in 2016 met gasflessen een aanslag wilden plegen op de Notre-Dame in Parijs, die op het nippertje werd verijdeld. In België zijn ook voorbeelden bekend uit de tijd voor IS, zoals Muriel Degauque, die zich in 2005 opblies in een bomauto in Bagdad. Of Malika El Aroud, een veroordeelde Al-Qaida-terroriste. 

“Misschien zijn rechtbanken in België daarom minder naïef over de dreiging van jihadistische vrouwen”, zegt Renard. “In ieder geval loopt Duitsland op Europees vlak achter wat dat betreft.” 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.