Vrijdag 13/12/2019

Interview Johan Van Laethem

‘Dertigers zijn geen haar beter dan veertigers wat alcohol achter het stuur betreft’

Niet enkel de generatie van veertigplussers blijkt een probleem. De objectieve pakkans ligt nog steeds te laag, vindt politierechter Johan Van Laethem. Beeld ID / Tim Dirven

Uit de driejaarlijkse gedragsmeting van verkeersinstituut Vias blijkt niet alleen dat er verontrustend vaak positief wordt geblazen tijdens weeknachten. Ook de term ‘generatieprobleem’ moet op de schop, want 26- tot 39-jarigen vormen de probleemgroep. ‘Een erg treurige vaststelling’, reageert politierechter Johan Van Laethem (Halle).

Op weeknachten blaast 10,7 procent van de bestuurders positief, drie keer zoveel als tien jaar geleden. Is die tendens u ook al opgevallen?

Van Laethem: “Als ik naar mijn eigen rechtbank kijk, moeten we vooral niet denken dat de problematiek zich enkel in het weekend voordoet. De kanttekening daarbij is: hoe komt zo’n alcoholintoxicatie voor de rechtbank? De politieacties met gerichte alcoholcontroles richten zich voornamelijk op de weekendnacht, omdat ervaringen ons uit het verleden toonden dat op die ogenblikken de meeste verkeersdoden vielen door alcohol. Voor overtreders gedurende de week moet het bijna altijd over een ongeval gaan, gelukkig meestal met stoffelijke schade. Na het werk gaan ze met de collega’s nog een pint drinken en daarna rijden ze via sluipwegen naar huis om patrouilles te vermijden. Op die landelijke wegen loopt het vaak fout.”

Dat is een vrij problematische verklaring.

“Zeker. Er is nog altijd een schrijnend gebrek aan een objectieve pakkans in dit land. Ik verwijs vaak naar een Vias-studie uit mei 2018: in België kan je gemiddeld 58.000 kilometer rijden onder invloed vooraleer je één keer gecontroleerd wordt. Over de statistische relevantie van die cijfers kan je discussiëren, maar persoonlijk ben ik twee keer gecontroleerd in meer dan dertig jaar tijd. De georganiseerde opsporingsacties van lokale politiezones zijn te gering, meestal tijdens de piekmomenten en worden door moderne communicatiemiddelen bijna onmiddellijk verbrand.

“Ik wil gerust geloven dat de politie met een handicap zit en haar best doet, maar als je 350 dagen op 365 in beschonken toestand kan rondrijden, ga je geen gedragswijziging teweeg brengen. Door het nieuwe boetesysteem dat deze zomer werd ingevoerd, zouden zo’n 240 agenten vrijkomen. Ik weet wel waar ik die zou inzetten.”

Politierechter Johan Van Laethem in de rechtbank van Halle. Beeld Photo News

Rijden onder invloed is al heel vaak als ‘generatieprobleem’ bestempeld. Niet de babyboomers (1,7 procent) vormen in de cijfers echter de grootste probleemgroep, wel de 26- tot 39-jarigen (3,1 procent). Hoe verklaart u dat?

“Een precieze verklaring heb ik daar niet voor, maar het is een erg treurige vaststelling. We hebben ons duidelijk voor een stuk verkeken op dat klassieke overtredersprofiel van veertigplussers, de ‘generatie die het nooit begrepen heeft’ omdat ze zijn opgegroeid met een bestraffingsdrempel die in de jaren zeventig nog op 1,5 promille lag. Blijkbaar zijn de dertigers, die de bob-campagnes al kennen van toen ze nog in hun korte broek rondliepen, geen haar beter.”

Dan maar de nultolerantie, zoals sp.a en Groen voorstellen?

“De argumenten daarvoor zijn je reinste volksverlakkerij. Volgens Joris Vandenbroucke (sp.a) zouden we met nultolerantie 1.400 doden vermijden. Naar mijn weten is er bij professionele chauffeurs (voor wie de grens op 0,2 promille ligt) geen enkel dodelijk verkeersongeval met 0,2 tot 0,5 promille waarbij een rechtstreeks oorzakelijk verband is gelegd. Laat ons de bestaande wetgeving behouden, en die vooral correct uitvoeren.”

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234