Zondag 29/11/2020

Delicate job, nieuws brengen

Hoe schrijf je over een bekend politicus die verdacht wordt van verkrachting en even later vermist raakt? Veel journalisten probeerden gisteren correct te werken, sommigen gingen in de fout.

De zaak-Stevaert is wellicht één van de meest delicate dossiers waarmee Belgische journalisten ooit werden geconfronteerd. Het gaat hier om een verkrachtingszaak die doorverwezen werd naar de correctionele rechter. Zowel dader als slachtoffer hebben fundamentele rechten, die ook door journalisten moeten worden gerespecteerd. Voor de verdachte geldt het vermoeden van onschuld, het slachtoffer heeft een absoluut recht op privacy.

Velen vroeger zich gisteren af of De Tijd wel het recht had om het nieuws te publiceren dat de raadkamer de verkrachtingszaak naar de correctionele rechtbank had doorverwezen. Het antwoord daarop is eenvoudig: uiteraard. Op het artikel van justitiespecialist Lars Bové valt weinig of niets aan te merken. Stevaert was een vooraanstaande en bekende figuur, die ook als ex-politicus nog behoorlijk wat macht had. Het gaat hier ook om een zware misdaad. Dat is relevant nieuws. Ook op de manier waarop De Tijd het artikel bracht, valt weinig af te dingen: zakelijke stijl, wederwoord van het parket en van Stevaert zelf. Allesbehalve sensationeel.

Al snel groeide de verkrachtingszaak uit tot het hoofditem op radio en sociale media. De meeste media bleven redelijk dicht bij de feiten, al waren er ook uitschuivers. Zo werden in sommige berichten wel erg veel details gegeven over het verkrachtingsslachtoffer. "En dat is in strijd met artikel 378bis van het Strafwetboek", zegt expert mediarecht Dirk Voorhoof (UGent). "Dat artikel zegt dat je geen beelden of geluidsfragmenten kunt gebruiken waaruit de identiteit van een slachtoffer van seksueel misbruik blijkt. De rechtbanken interpreteren die regel zeer streng. Op basis van de informatie die sommige websites gaven, was het vrij makkelijk om de identiteit van het slachtoffer te achterhalen, zeker voor personen uit haar omgeving."

Uitschuivers

Op het moment dat bekendraakte dat Stevaert zijn fiets en jas naast het Albertkanaal had achtergelaten, werd alles nog delicater. Bij veel journalisten leek dat voor een gezonde reflex te zorgen. Nieuwswebsites namen weinig afstand van de feiten, sensationele koppen werden gemeden. Even werd gevreesd dat de tv-camera's rond het Albertkanaal zouden blijven draaien op het moment dat de duikers Stevaerts lichaam zouden bovenhalen, maar dat probleem werd door de politie opgelost.

Er waren uitschuivers: zo plaatste de website van de VRT te vroeg een grote titel op zijn site: 'Steve Stevaert 1954-2015'. De banner stond maar enkele minuten op de site, het bleek om een pijnlijke vergissing te gaan. Minder vergeeflijk was de eerste kop van De Telegraaf: 'Grote zorgen om lot 'verkrachtingsminister''. De platte Nederlandse sensatiekrant deed haar reputatie alle eer aan, maar zou enkele uren later tot inkeer komen, nadat behoorlijk wat verontwaardigde reacties waren binnengelopen.

Op Twitter was de toon veel minder beschaafd. Het dieptepunt waren ongetwijfeld de wansmakelijke grapjes over Stevaerts zelfmoord. Daarbij viel de tweet van ene Philippe Geerts op, afgevaardigd beheerder van de Delhaize-vestiging in Kortenberg. "Van mij mogen alle rooi in 't kanaal springen". Het bericht werd intens geretweet. Twee uur later zou Delhaize zijn personeelslid terugfluiten. "Delhaize distantieert zich van deze uitspraak. Wij vinden deze ongepast en onaanvaardbaar, en ondernemen de nodige stappen."

Nogal wat Twitteraars toonden zich gisteren van hun lelijkste kant, maar werden door anderen op de normen van fatsoen gewezen.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234