Maandag 11/11/2019

F-16-crisis

Defensieminister Vandeput (N-VA) is strijdvaardig: "Ik denk niet dat iemand anders dit dossier beter beheert dan ik"

Steven Vandeput, minister van Defensie. Beeld ID / Bart Dewaele

Steven Vandeput staat met de billen bloot. Maar veel slaap heeft hij er niet om gelaten, zegt de minister van Defensie. De N-VA'er is er rotsvast van overtuigd dat hij recht in zijn schoenen staat. Opstappen? "Ik denk niet dat iemand anders dit dossier beter kan beheren dan ik", klinkt het zelfverzekerd. 

Steven Vandeput (N-VA) zat gisteren samen met de top van zijn partij en van Defensie. De lijnen werden uitgezet: Vandeput zou een interne en externe audit bestellen binnen Defensie, de genoemde topmilitairen tijdelijk een stap opzij doen zetten en de politieke spelletjes van sp.a aanklagen. 

Maar zichzelf trekt hij niet in twijfel. "Als ik niet recht in mijn schoenen zou staan en een persoonlijke fout had gemaakt, dan was ik al weg. Maar ik vlucht niet voor problemen, integendeel. Ik heb een project opgezet om defensie eindelijk opnieuw op de kaart te zetten. Ik moet absoluut uitzoeken hoe het komt dat die informatie niet tot bij mij geraakt is. Maar ik moet ook uitzoeken waarom iemand ervoor kiest de informatie aan sp.a te geven en niet aan de bevoegde minister. Wat zijn dan de drijfveren van zo'n actie? Dat is een even belangrijke vraag."

U ziet het uitlekken van de F-16-studie als een politieke aanval op u? 

Steven Vandeput: "Er kunnen meerdere drijfveren zijn. Maar het is toch erg goed georkestreerd door sp.a-voorzitter John Crombez. 's Morgens komt hij met wat nieuws, in de namiddag met wat gelekte e-mails en 's avonds met nog iets anders. 

"Hoe zou u dat noemen? Is dat bezorgdheid over het welzijn van de procedure? Is dat bezorgdheid over het feit dat alles eerlijk moet verlopen? Dat zijn politieke spelletjes. De sp.a doet maar. Maar dat ze dan ook duidelijk maakt dat het haar keuze is om defensie nog verder af te bouwen." 

Maar vindt u echt dat u voldoende gezag hebt om minister van Defensie te blijven ? U kunt uw eigen militairen niet vertrouwen. 

"Ik wil eerst kijken wat de twee onafhankelijke onderzoeken opleveren. En op basis van de resultaten zal ik erop toekijken dat de nodige acties volgen. Ik zie niet in in welke mate ik de dossiers van defensie vooruithelp door op te stappen." 

Er duiken nu nieuwe e-mails op die aantonen dat topmilitairen goed op de hoogte waren en het onder de mat schoven. Moet premier Michel het dossier van de vervanging niet naar zich toe trekken? 

"Ik zou niet weten in welke mate iemand anders dit dossier beter zou beheren dan ikzelf. De regering weet ook met welke ernst ik alle dossiers aanpak, en dus zeker dat van de vervanging van onze F-16's. 

"Alle mogelijke scenario's zijn bekeken. We hebben beslist om waterdichte schotten te bouwen tussen het kabinet en het team dat zich bezighoudt met de vervanging. De socialisten schreeuwen nu om transparantie. Dan zeg ik: geef al uw informatie en schandalen, in plaats van ze met mondjesmaat te lossen."

Het lijkt ons nogal eenvoudig om te achterhalen wie in het leger op de hoogte was van de studie. Is het niet triest dat u de sp.a om die informatie moet vragen? 

"Ik herhaal: ik doe wat ik denk dat nodig is. Ik heb gesprekken gehad met mensen bij defensie, van wie de naam is genoemd, en daar zijn zaken gezegd. Maar ik ga vandaag niemand publiekelijk en zonder onderzoek aan de schandpaal nagelen." 

U vraagt zich af wie u nog kunt vertrouwen. Wij willen het ook graag weten. Met wie praat u nog bij defensie? 

"Ik praat nog met mensen, maar ik noem geen namen."

Kan kolonel Harold Van Pee de vervanging van onze F-16's nog tot een goed einde brengen? 

"We moeten eerst bekijken wat de draagkracht van die bewuste e-mail is. Heeft iedereen gedaan wat hij moest doen? En is hierdoor de procedure om de F-16 te vervangen beschadigd? Dat is vandaag niet zeker. 

"Laat ons eerlijk zijn: we hebben het over een onderzoek van vier pagina's dat zegt dat als we voorzichtig zijn met onze F-16's, we er langer mee kunnen vliegen. Het rapport spreekt enkel over de carrosserie van de toestellen. Het rapport zegt niet hoeveel investeringen er nodig zijn om ze langer te laten vliegen. 

"Het rapport zegt niet dat onze wapen- en communicatiesystemen voor de komende tien à vijftien jaar goed zijn. Wil men dan dat onze piloten internationaal worden uitgezonden met oldtimers? Willen we het kneusje blijven zijn van de NAVO? Die minister van Defensie wil ik niét zijn. 

"De nota is belangrijk, maar vraagt u mij of ze invloed zou hebben gehad op de vervanging? Ik weet het niet. In november 2015 onderzochten we de verlenging al. Theoretisch kan het, maar het kost iets. De vraag is vooral: ben je dan nog relevant voor wat je moet doen? Een Spitfire is een mooi toestel uit de Tweede Wereldoorlog en vliegt ook nog rond. Maar niemand wil het inzetten in de strijd tegen IS." 

Het zal een maand duren voor de legertop gehoord kan worden. Vindt u dat een goed idee? Kijk naar de Sudan-zaak van uw partijgenoot Francken: wekenlang kon er worden gespeculeerd.

"Het parlement regelt zijn eigen werkzaamheden. Ze vroegen om het rapport binnen één week te leveren. Maar een ernstig rapport neemt tijd in beslag. Zodra ik een eerste rapport binnenkrijg, wil ik dat in het parlement komen bespreken. Het reces bestaat voor mij niet." 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234