Zaterdag 03/12/2022

Deelnemers succesprogramma vtm ondertekenden wurgcontract met productiehuis

Ons vijfde zintuig zei:

er klopt iets niet met het Zesde

Bijna 900.000 mensen keken naar de finale van Het Zesde Zintuig. Eindelijk, na zovele jaren, is het 'paranormale' in Vlaanderen geen taboe meer, en wacht winnares Jacqueline Philips misschien wel het ereburgerschap van Malle. Maar niet alles was zoals het leek.

door Douglas De Coninck en Kim Van de Perre

Een plechtige ontvangst op het gemeentehuis van Malle is nog niet gepland. Jacqueline Philips is ook nog niet uitgeroepen tot ereburger, maar nu we er zelf over beginnen, vindt Open Vld-gemeenteraadslid Leo Verboven het niet eens zo'n dwaas idee. "Ik ga dat eens aankaarten bij de burgemeester."

Jacqueline Philips (43) uit Oostmalle won vorige week Het Zesde Zintuig op vtm. Ze wist de jury ervan te overtuigen dat ze kan praten met doden. Zie ook haar website: www.contactmetoverledenen.be. Het Laatste Nieuws beschreef Philips als "paranormaal begaafde moeder van drie" en iemand wiens specialiteit erin bestaat "contact te zoeken met overledenen". De interviewer van Dag Allemaal vroeg: "Wat vinden jouw kinderen ervan dat hun mama paranormaal begaafd is?" Het Nieuwsblad noemde haar "de beste helderziende van Vlaanderen". Het is niet Jacqueline Philips die zegt dat ze kan converseren met doden. Dat doen kranten en weekbladen, die een pagina verder berichten over Mumbai en het interprofessioneel akkoord.

"Je merkt dat nu wel", zegt Ludo Legein, organisator van de beurs Paranormica in Gent op 19 oktober. "Dat programma heeft het taboe weggenomen. Het paranormale is bespreekbaar geworden, en maatschappelijk aanvaard. Het is niet meer zo dat de media ons stigmatiseren, men neemt ons ernstig. Eindelijk, zou ik zeggen."

'Voetjes op de grond'

"De eerste keer dat we elkaar ontmoetten, kreeg ik het warm", zegt An Moll, die achter de kassa staat in de krantenwinkel in Oostmalle. "Ze stuurde positieve energie. Je kunt stellen dat we elkaar daar hebben gevonden. Ik ben zelf ook heel spiritueel. Jacqueline had een boodschap voor me van mijn overleden grootvader. Er was iets, iets persoonlijks, waar ik altijd over twijfelde. Ik ben bij haar op consultatie gegaan en heb gesproken met mijn grootvader. Jacqueline heeft me van mijn twijfels bevrijd en we zijn echte vriendinnen geworden. Ik kan u zeggen: Jacqueline wordt hier in Malle sinds vorige week wel bekeken als een ster, maar ze blijft bescheiden. Ja, voetjes op de grond."

Philips ontdekte haar gave als kind toen ze op een dag een kast opendeed. Er zat een schim in, en die zei: "Ik doe je niks, het is in orde." De gave, zei ze, werd pas echt confronterend toen tijdens haar stage als verpleegkundige wel eens patiënten stierven. Dan kwamen die 's avonds allemaal thuis bij haar op bezoek. "Ik werd dat echt beu", verklapte ze aan Dag Allemaal.

Dus ging ze wat anders studeren. Gezinswetenschappen. Of toch maar opvoedkunde? Ze probeerde het als assistent-dierenarts en uiteindelijk werd ze directiesecretaresse, een baan die ze anderhalf jaar geleden verloor na een herstructurering. In die periode leerde ze Dani-Elle kennen, een energetisch therapeute.

"We raakten toevallig aan de praat en het klikte vrijwel onmiddellijk", herinnert Dani-Elle zich. "Ik voelde: deze dame beschikt over een bijzonder talent. Ik heb Jacqueline toen aangemoedigd om iets zinvols te doen met haar talent." Resultaat: Jacqueline begint bij te klussen als medium. Ze leert mensen hun zuur-base-evenwicht terug te vinden en laat hen kennismaken met de weldaden van de oorkaarsentherapie. Niet veel later ziet Jacqueline een reclamespot voor het nieuwe vtm-programma Het Zesde Zintuig.

Daags na haar overwinning staat de telefoon roodgloeiend. Ze heeft nu een soort privépraktijk: 60 euro voor een uur spirituele begeleiding. December zit intussen al volgeboekt en wie in januari een overleden familielid te spreken wil krijgen, moet zich reppen. "De laatste dagen merk je echt dat Jacquelines deur wordt platgelopen door mensen die ik daarvoor nog nooit heb gezien", zegt een buurvrouw. "Iedereen wil haar spreken."

In de Begonialaan in Oostmalle vielen de meeste buren nochtans uit de lucht toen ze hoorden dat Jacqueline-van-vier-huizen-verder deelnam aan een paranormaal spelprogramma. "Ik ken haar al een vijftal jaar en niets deed me ooit vermoeden dat ze een carrière als medium ambieerde", vertelt een buurtbewoner. "Als we alleen waren, liet ze zich wel eens ontvallen dat ze zich voor het spirituele interesseerde. Nooit als haar man erbij was. Het is geen geheim dat hij absoluut niet in die dingen gelooft."

Iets met water?

Jacqueline wist niet iedereen te overtuigen met haar optreden in Het Zesde Zintuig. Fans wijzen maar al te graag naar fragmenten in de show waarbij Jacqueline er 'boenk op' zat, maar er zijn minstens evenveel afleveringen waarbij het medium de bal volledig mis sloeg. Zoals de halve finale, waarin de overgebleven kandidaten hun krachten moesten aanwenden om de dood van Robby Verwimp te beschrijven. Het lichaam van de zestienjarige jongen werd in 2002 teruggevonden in het Kempisch Dok.

De halve finalisten worden naar de plaats delict gebracht en krijgen een verzegelde foto van Robby in hun handen gestopt. Moeder Lieve Verwimp volgt het tafereel van een afstand. Bij het zien van de Schelde krijgt Jacqueline meteen koude, verkrampte vingers. "Het heeft precies iets met dat water te maken", zegt Jacqueline.

Jacqueline: "Een persoon die drijft? Heeft hij misschien een soort van jacket aan?"

Lieve: "Hij had een T-shirt aan met korte mouwen."

Jacqueline: "Ik krijg zo'n opgeblazen gevoel. Hij was precies opgeblazen."

Lieve: "Nee, Robby was niet opgeblazen. Dat was net het gekke."

Jacqueline: "Ik krijg zo'n dronken gevoel. Volgens mij is hij gewoon het water in gesukkeld en verdronken."

Het autopsierapport zegt iets heel anders. Robby had geen water in zijn longen. Hij is dus niet verdronken. "Anders dan haar rivale Eveline zat Jacqueline er volledig naast", vertelt Lieve. "Ik heb meegewerkt aan dat programma omdat ik nog met veel vragen zit over de dood van Robby. Ik heb altijd al een gezonde interesse gehad voor het paranormale, en wou eens kijken of mensen met een zesde zintuig een nieuw licht konden werpen op de zaak. Spijt heb ik niet, ik ben wel sceptischer geworden."

Geknipt tijdens montage?

De euforie bij Ludo Legein van de beurs Paranormica is inmiddels een beetje weg. "Het leek me eerst geweldig, zo'n programma in primetime", zegt hij. "Ik kan ook niet ontkennen: het lokt veel meer volk naar onze beurzen. Wij hadden een sessie met Chrisje Bressinck, u kent haar vast wel."

Wij kennen haar helemaal niet.

"Zij is een zeer gerenommeerde kaartlegster. Zij zat ook in Het Zesde Zintuig, maar viel af. Zeer onbegrijpelijk, trouwens. Soit. Wij maakten dus een aankondiging: Chrisje Bressinck komt naar onze beurs, en opeens worden we daar bedolven onder telefoons en dreigbrieven van Tévé Company, het productiehuis. Bleek dat Chrisje een wurgcontract had ondertekend met Tévé Company waardoor ze nagenoeg niet meer in het openbaar mocht verschijnen zonder haar inkomsten af te staan aan dat productiehuis. Dan denk ik: zijn we hier bezig met het promoten van het paranormale of is het platte commercie?"

Dat vragen wel meer mensen

zich af.

"In het wereldje gonst het van de geruchten over hoe er is geknoeid met Het Zesde Zintuig. Informatie die vooraf zou zijn doorgegeven aan bepaalde kandidaten, hele stukken die bij de montage zouden zijn weggeknipt. Met alle respect voor mevrouw Philips, maar ik vind het moeilijk om te geloven dat iemand op anderhalf jaar tijd meer zou kunnen dan mensen die al tien jaar in het vak zitten. Helderziendheid, het is ook een metier. Het is aannemelijk dat iemand het op anderhalf jaar wordt, níét dat die persoon zo snel zoveel beter kan worden dan, bijvoorbeeld, Chrisje Bressinck."

Hebt u bewijzen?

"Nee, die heb ik niet. Ik sprak er onder andere Chrisje over aan. Ze zei niet: nee, alles is koosjer verlopen. Ze zei: 'Ik heb een contract ondertekend dat me verbiedt te praten.' U hebt gelijk, da's op zich geen bewijs."

Onthuld: het contract

Anders dan onze collega's van hoger genoemde bladen krijgen we Jacqueline Philips niet te spreken. Philips zelf verwijst ons door naar de persdienst van productiehuis Tévé Company, de persdienst van Tévé Company zegt njet. Geen interview dus, maar gezien de condities waaronder dat had moeten gebeuren, is het zeer de vraag of daar iemand een plezier mee was gedaan. De Morgen kon de hand leggen op een kopie van het contract dat de twaalf finalisten op 28 juni 2008 kregen voorgelegd. En ondertekenden.

Het begint al goed met artikel 3.1: "De deelnemer krijgt voor zijn deelname geen vergoeding." Dan, artikel 3.2: "Het is de deelnemer niet toegestaan met betrekking tot deze financiële afspraken enige mededeling te doen naar de buitenwereld."

Je zou denken: dankzij hun deelname aan Het Zesde Zintuig worden helderzienden wereldberoemd in Vlaanderen, en ontstaan - zoals bij Jacqueline Philips - lange wachtrijen voor hun praktijk. Helaas pindakaas, want het contract zegt: "De kandidaat erkent dat hij ingevolge zijn deelneming aan het programma bekendheid bij het grote publiek kan verwerven en als gevolg daarvan nieuwe zakelijke opportuniteiten kan krijgen om commerciële activiteiten te ontwikkelen of aan te vatten, dienaangaande verbindt de kandidaat zich tot naleving van de modaliteiten zoals vermeld in het addendum bij deze overeenkomst."

Wat bedoelen ze daarmee? Even verder bladeren: "Zonder de voorafgaande toestemming van Tévé Company is het de deelnemer niet toegestaan zijn deelname aan het programma op enige wijze, al dan niet commercieel, te (doen) exploiteren. Onder exploiteren wordt mede begrepen het geven van, het optreden in televisie- en/of radioprogramma's, het schrijven van artikelen en/of boeken."

Oké, maar waar ligt de grens tussen pakweg de oorkaarsenpraktijk die een kandidaat al had en de rijen nieuwe wanhopigen die zich na het Het Zesde Zintuig melden? Wie gaat bepalen of dat bestaande klanten zijn, dan wel klanten gelokt door het programma? Artikel 4.6: "Over besluiten van Tévé Company is geen discussie en/of correspondentie mogelijk."

En nog meer kleine lettertjes: "De deelnemer verbindt zich ertoe op eenvoudig verzoek van Tévé Company onder marktconforme condities een exclusieve managementovereenkomst aan te gaan met Tévé Company of een door Tévé Company aan te wijzen manager. De looptijd van die overeenkomst zal minimaal gelden tot 24 maanden na uitzending van de laatste aflevering van de eerste reeks. De managementfee zal 25 procent bedragen."

Het contract verbiedt de deelnemers ook elk contact met de media. Niet alleen voor en tijdens, maar ook na de opnamen. Er staat: "Uitsluitend Tévé Company zal de deelnemer begeleiden bij eventuele contacten met de pers."

Een wat kritischer geest zou gaan denken dat het productiehuis wel degelijk iets te verbergen heeft. Er komt toch ooit een dag waarop de deelnemers vrijuit kunnen praten over wat zich tussen camera's en montagetafel echt heeft afgespeeld? Ja, die dag komt, maar het is nog even wachten.

Artikel 6.1: "De deelnemer verbindt zich ertoe zonder voorafgaande toestemming van Tévé Company met betrekking tot de inhoud of de organisatie van het programma geen enkele mededeling aan derden te doen. Deze bepaling behoudt ook na afloop van deze overeenkomst geldigheid, en dit gedurende vijf jaar. Schending van de geheimhouding kan leiden tot een schadevergoeding van 250.000 euro door de deelnemer te betalen aan Tévé Company."

Een kwart miljoen euro. Je moet al buitengewoon stom zijn om zoiets te ondertekenen. Of helderziend.

De grote baas bij Tévé Company is Martin Coenen. Hij vindt het niet prettig dat het contract is uitgelekt, zo blijkt al snel.

Waar zijn jullie bang voor?

Martin Coenen: "Zo gaat het er nu eenmaal toe in de televisiewereld. Als de pers contact wil opnemen met de kandidaten, moeten ze eerst via ons. Dat heeft niets met het programma te maken. Het gaat om een standaardcontract, dat evengoed geldt voor Wie wordt de man van Wendy."

Is een schadevergoeding van 250.000 euro ook de norm?

"Wij hebben besloten dat er geen interviews meer over het programma worden gegeven. Dat geldt ook voor mij. En over contracten geef ik al helemaal geen uitleg aan de pers."

Er zijn zo van die trucjes

Illusionist Jan Bardi, zelf nooit verlegen om een stunt, weet dat er genoeg misleidingstruken zijn waarvan men in het televisieprogramma gebruik kon maken.

"Er bestaat natuurlijk een kans dat de kandidaten voor de proeven over de nodige informatie beschikten", zegt hij. "Al is evengoed mogelijk dat de kandidaten er zelf van overtuigd zijn dat ze paranormale gaven hebben, terwijl ze onbewust gewoon aan cold reading doen. Als je erg empathisch bent, kun je gemakkelijk kleine reacties oppikken of de lichaamstaal lezen van de mensen rondom die het antwoord wel kennen. Genoeg waarzeggers verdienen zo hun brood."

"Daarnaast is er ook pure statistiek mee gemoeid", gaat hij door. "Als ze je aan een rivier droppen met de boodschap dat daar 'iets' is gebeurd, dan kun je in je hoofd systematisch een lijstje van beperkte mogelijkheden afgaan. Verdrinkingsdood staat dan sowieso in de top drie."

Ook de Heizelstunt, waarbij de finalisten geblinddoekt moesten 'aanvoelen' wat er in het stadion was gebeurd, is volgens Bardi makkelijk te faken. "Hoe? Dat is beroepsgeheim. Goochelaars verraden hun truken niet."

Met een weekje vertraging daagt in Malle stilaan het besef dat daar toch een heel bijzonders iemand woont. "Jacqueline Philips heeft onze gemeente op de kaart gezet", zegt burgemeester Harry Hendrickx. "We zijn aan het bespreken wat we precies gaan doen. Wat, weten we nog niet, maar we willen haar wel op een gepaste manier eer betuigen."

Onthuld: het geheime contract dat de twaalf finalisten van 'Het Zesde Zintuig' moesten ondertekenen. Wie tussen nu en 2013 uit de biecht klapt, riskeert een dwangsom van 250.000 euro

Tot anderhalf jaar geleden was Vlaanderens beste 'helderziende' nog directiesecretaresse. Nu is de hele maand december al volgeboekt door mensen die ze voor 60 euro per uur zal doen praten met de doden

n Fragment uit het contract dat de twaalf finalisten op straffe van onmiddellijke uitsluiting moesten ondertekenen: zwijgen tot in 2013, of 250.000 euro betalen.

n Jacqueline Philips, de winnares van Het Zesde Zintuig, en presentator Johan Terryn. Philips zegt dat ze haar gave ontdekte toen ze als kind een kast opentrok en daar een schim zag zitten die zei: 'Ik doe je niks, het is in orde.'

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234