Zondag 20/10/2019

#dearsister: moslimvrouwen beleven eigen #metoo

De islamitische wereld heeft zijn eigen #metoo-moment: onder de hashtag #dearsister delen vrouwen verhalen van hoe ze door mannen op de vingers getikt worden over hun gedrag. Toch blijft het hier nog stil.

Moslima's maken het overal mee: de les gespeld krijgen door mannen omdat ze zich niet correct zouden gedragen. Hind Fraihi, de journaliste die tien jaar geleden al het probleem met radicalisering in Molenbeek aankaartte, heeft het er deze week over in haar column in De Tijd. Daarin klaagt ze aan dat moslimvrouwen, die seksueel misbruik hebben ondergaan, zich er moeilijk over uitspreken.

Fraihi verwijst ook naar de actie van de Egyptisch-Amerikaanse feministe Mona Eltahawy, die een islamitische variant van de #metoo-beweging in gang heeft gezet. Toen Eltahawy in maart een mail kreeg met "Beste zuster, ik schrijf dit zonder jouw islam in twijfel te willen trekken", kreeg ze belerende opmerkingen over haar visie op seks. Ze lanceerde daarom de hashtag #dearsister, die binnen 24 uur 18.000 keer gedeeld werd door vrouwen over heel de wereld. Onder de hashtag werden met bijtende humor verhalen verzameld over hoe moslimmannen opmerkingen maakten over vrouwen in verband met hun gedrag of kleding.

Vorige week kaart Eltahawy The New York Timesde problematiek weer aan, waarbij ze zich afvraagt waarom er zou weinig aandacht is voor de islamoloog Tariq Ramadan, die beschuldigd wordt van seksueel geweld.

Volgens Eltahawy zitten moslima's altijd tussen twee vuren. Als ze kritiek uiten op moslimmannen dan is dat koren op de molen voor islamofoben. Maar als ze zich niet uitspreken, dan wordt het wangedrag van sommige mannen doodgezwegen door de eigen geloofsgemeenschap. Terwijl de hashtag veel navolging heeft gekregen bij vrouwen in vele landen, is het bij ons net opvallend stil gebleven.

Waarom is dat zo is, is ontzettend moeilijk te verklaren, zegt de Nederlandse arabist Jan Jaap de Ruiter (Universiteit van Tilburg). "Mogelijk komt dit omdat het probleem hier complexer is dan in de Arabische wereld. Want daar hebben vrouwen maar een tegenstander: religieuze hardliners. Bij ons maakt het feit dat wat ze zeggen inderdaad gerecupereerd kan worden door islamofoben, de kwestie veel lastiger."

Een soort islam

Toch is het probleem dat #dearsister aanklaagt zeker niet onbekend bij moslimvrouwen bij ons. "Enerzijds komt dat vanuit een soort van arrogantie van bepaalde moslims", vertelt De Morgen-columniste Yasmien Naciri, die zich ook mengt in het debat op sociale media. "Dat kunnen zowel mannen als vrouwen zijn."

De reacties die ze krijgt, kunnen over tal van onderwerpen gaan, zegt ze. "Ik krijg bijvoorbeeld opmerkingen over hoe ik mijn hoofddoek draag, of waarin mij gezegd wordt dat ik toch maar niet in de krant moet komen. Het probleem is eigenlijk dat men niet kan snappen dat er binnen de geloofsgemeenschap veel diversiteit is. Zowel moslims als niet-moslims denken dat er maar een versie van de islam bestaat, maar uiteindelijk belijdt elke moslim zijn geloof op zijn eigen manier."

Overigens, vertelt Naciri nog, krijgen niet enkel vrouwen door mannen de les gespeld. "Ook moslimmannen hebben hier zelf last van."

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234