Vrijdag 03/12/2021

Deal met separatisten over missie bij rampplek MH17

Gewapende separatisten bij de rampplek waar vlucht MH17 neerstortte. Beeld EPA
Gewapende separatisten bij de rampplek waar vlucht MH17 neerstortte.Beeld EPA

Door afspraken met de separatisten kan vanaf vandaag veilig onderzoek worden gedaan op de plaats van de vliegramp. Onder druk van de komst van een bewapende internationale missie geven de rebellen de onderzoekers de ruimte, onder begeleiding van de Organisatie voor Veiligheid en Samenwerking in Europa (OVSE). Dat bevestigen diplomatieke bronnen aan de Nederlandse krant De Volkskrant.

Veertig onbewapende Nederlandse marechaussees en ruim twintig forensische onderzoekers gaan aan de slag in Oost-Oekraïne. Volgens Nederlands premier Mark Rutte is de inschatting van de inlichtingendiensten dat er onbewapend kan worden gewerkt.

Enkele uren eerder in Kiev zei Frans Timmermans, Nederlands minister van Buitenlandse Zaken: "Ik heb de indruk dat het eindelijk ook tot de separatisten is doorgedrongen dat het een kwestie van medemenselijkheid is om te zorgen dat alle menselijke resten worden geborgen. Mijn voorzichtige indruk is dat er medewerking van de separatisten zal zijn."

Voorzichtige indruk
Hij zegt zijn oordeel te baseren op gesprekken met vertegenwoordigers van de OVSE, de organisatie die actief is op de plaats van de ramp. Hij beklemtoonde dat het om een voorzichtige indruk gaat over een toestand die ontzettend broos is. Tijdens zijn ontmoeting met Timmermans en diens Australische collega Julie Bishop bevestigde de Oekraïense president Porosjenko dat zijn leger een staakt-het-vuren zal respecteren in een straal van 40 kilometer.

De OVSE bemiddelt al een week tussen Nederland en de separatisten. Het vertrouwen is gegroeid om tientallen Nederlanders onbewapend ter plekke te laten zijn. De Zwitser Alexander Hug functioneert als de centrale spil; het lukte hem ook de rebellen te bewegen de lijkzakken te laten vertrekken naar Charkov.

Frans Timmermans, minister van Buitenlandse Zaken in Nederland, en zijn Australische ambtgenoot Julie Bishop gisteren in Kiev. Beeld EPA
Frans Timmermans, minister van Buitenlandse Zaken in Nederland, en zijn Australische ambtgenoot Julie Bishop gisteren in Kiev.Beeld EPA

Toch wordt gewerkt aan een "tweede spoor", zoals Rutte het noemt. Hij verstuurde de Nederlandse Tweede Kamer gisterenavond een kennisgevingsbrief: "Het kabinet onderzoekt de modaliteiten om het overbrengen van de stoffelijke overschotten en het onderzoek naar de toedracht van de ramp ter plekke te ondersteunen."

Inzet krijgsmacht
Met modaliteiten doelt Rutte op inzet van de krijgsmacht. Hij onderstreepte dat hij er "absoluut geen zekerheid" over heeft dat het lukt een "stabielere omgeving" te creëren: "Het vergt veel internationaal overleg, een volkenrechtelijk mandaat en het vraagt veel van onze partners."

Timmermans en Bishop zeiden in Kiev dat er voorlopig geen VN-missie komt. "Als het allemaal tegenzit, dan moeten we bekijken welke additionele middelen misschien nodig zouden kunnen zijn."

Het voorzichtige taalgebruik van Timmermans stond haaks op de groeiende politieke steun voor zo'n missie. Vooral Australië dringt daarop aan. De Australische premier Abbott zei eerder dat hij klaar is om agenten in te zetten.

Wel wordt achter de schermen gewerkt aan een VN-resolutie waarin staat dat "de plaats van de ramp wordt beveiligd door een missie die bestaat uit politieagenten en militairen". De resolutie kan worden aangenomen indien de onderzoekers gevaar lopen. In Nederland mogen militairen niet met verlof en is de Luchtmobiele Brigade in staat van paraatheid gebracht. De militaire vakbonden informeren vandaag hun leden over mogelijke uitzending.

null Beeld AFP
Beeld AFP
Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234