Maandag 12/04/2021

De wonderjaren van Carll Cneut

De Vlaamse illustrator Carll Cneut staat op de vijfkoppige shortlist van de gerenommeerde Hans Christian Andersen Award. Deze internationale onderscheiding geldt als ‘de Nobelprijs voor jeugdschrijvers en illustratoren’. Op dinsdag 23 maart, tijdens de Kinderboekenbeurs in Bologna, weet Cneut of hij de hoogste eer opstrijkt.

Vlaamse illustrator is een van vijf kanshebbers op H.C. Andersen Award, de ‘Nobelprijs voor illustratoren’

Cneut, die de laatste jaren al danig verwend werd door de literaire jury’s, is behoorlijk onder de indruk: ‘Hier had ik niet op gerekend, zeker omdat het om een carrièreprijs gaat. Ik ben uiteindelijk nog maar veertien jaar bezig.’ Cneut kan de eerste Belg worden die de Hans Christian Andersen Award krijgt.

Sinds zijn debuut in 1996 heeft de ‘Gentse West-Vlaming’ Carll Cneut (41) zich ontpopt tot een van Vlaanderens toonaangevende illustratoren van kinder- en jeugdboeken. Onlangs nog beleefde hij triomfen met de meticuleuze sprookjesbewerking Het geheim van de keel van de nachtegaal. Dit kleinood, waarvoor Peter Verhelst een sprookje van H.C. Andersen bewerkte, leverde het duo warempel zeven prijzen op, waaronder de Woutertje Pieterseprijs, de Gouden Uil Jeugdliteratuurprijs en een Boekenpluim. Haast iedereen leek overrompeld door de poëtische pracht van het boek.

Ook internationaal beitelde Cneut aan een ijzersterke reputatie, met onderscheidingen als de Gouden Plaque in Bratislava en meer dan honderd vertalingen bij vooraanstaande uitgevers als MacMillan of Farrar, Straus & Giroux. Zijn groeiende wereldwijde faam krijgt nu nog een stroomstoot van de jury van de Hans Christian Andersen Award. Uit een voorselectie van 55 kandidaten uit de hele wereld koos de International Board on Books for Young People (IBBY) Cneut als een van de vijf illustratoren die mogen meedingen naar deze Deense gouden medaille. De Hans Christian Andersen Award wordt beschouwd als een regelrechte ‘Nobelprijs’ in het universum van de jeugd- en kinderboeken. De jury, met onder meer De Morgen-recensente Annemie Leysen, prijst het “verbazingwekkende werk van Cneut”, dat “op een krachtige wijze verhalen vertelt, in een hoogst herkenbare visuele taal.”

Carll Cneut reageert blij maar verbaasd op de nominatie: “Ik had hier totaal niet op gerekend. Natuurlijk ben ik sterk onder de indruk. Al is er dan geen geld aan verbonden, de Hans Christian Andersen Award is echt de grootste eer die je in ons vak kunt krijgen.” Cneut kijkt er ook van op dat de nominatie nu al komt: “Hij bekroont een complete carrière, terwijl ik eigenlijk nog maar veertien jaar bezig ben en hoop nog lang te kunnen doorgaan. Is het niet wat vroeg, denk ik dan?” Over zijn kansen blijft Cneut daarom voorzichtig: “Bovendien sta ik tussen vier zwaargewichten.” De andere genomineerden zijn de Duitse Jutta Bauer, de Zwitserse Etienne Delessert, de Kroatische Svjetlan Junakovic en de Braziliaan Roger Mello. “Winnen of niet, hoe dan ook maken we er volgende week in Bologna een feestelijke namiddag van”, zegt Cneut. Toch zou hij voor een primeur kunnen zorgen: nooit eerder won een Belg de Hans Christian Andersen Award. Wél ging de prijs al naar Nederlanders Max Velthuijs (illustraties) en Annie M.G. Schmidt (jeugdliteratuur). Verder torst de erelijst in de twee categorieën legendarische namen als Astrid Lindgren, Maurice Sendak, Tomi Ungerer en Aidan Chambers.

Cneut debuteerde in 1996 met Varkentjes van marsepein, met tekst van Geert De Kockere. Andere bekende boeken zijn Meneer Ferdinand (op tekst van Agnes Guldemont), Dulle Griet (op tekst van Geert De Kockere) of Eén miljoen vlinders (met Edward van de Vendel). Zijn soms bewust onaffe maar vernuftig gecomponeerde en geritmeerde tekeningen willen de kinderfantasie blijvend prikkelen.

Of Het geheim van de keel van de nachtegaal de doorslag gaf voor de Andersen Award, weet Cneut niet. Maar hij vermoedt dat de renommee van zijn internationale uitgevers wel gewicht in de schaal gooide: “Ik heb het geluk dat ik in een aantal landen een vaste uitgever heb, zoals Adelphi in Italië, die mijn werk volledig steunen, ook als er eens een wat minder boek komt (lacht). Dat vergroot de zichtbaarheid. Maar denk nu niet dat hier een doordacht marketingplan achter zit.” Leggen al die prijzen en nominaties soms niet teveel druk op de schouders? “Gek, je wil vooral weer dat jury’s je volgende boeken ook bekronen. Soms schieten al die prijzen me door het hoofd als ik aan het werk ben. Dan schrik ik van die hoge verwachtingen.” Cneut, die eveneens regelmatig tekent voor The New York Times, laat zich niet uit koers slaan. Voor zijn volgende groot illustratieproject werkt hij samen met schrijfster Saskia De Coster, die een verhaal bewerkt van de Italiaanse Anna Castagnoli, De gouden kooi of het waargebeurde verhaal van de bloedprinses. In 2011 verschijnt er in de VS overigens een nieuw prentenboek van Cneut.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234