Zaterdag 01/10/2022
null Beeld Eva Beeusaert
Beeld Eva Beeusaert

Standpunt

De waarheid is wellicht dat pesten niet uit te roeien valt. Dat mag niet verhinderen om het tegen te gaan

Bart Eeckhout is opiniërend hoofdredacteur van De Morgen.

Bart Eeckhout

Misschien heeft het grapje over de nieuwe antipestcampagne van kinderzender Ketnet u al bereikt. De campagne vraagt kinderen (en ouderen) om vier stippen op de hand te zetten als teken dat ze beloven op te komen tegen pesten op school. Volgens het mopje wordt iedereen die nog geen stippen op de hand heeft nu op zijn beurt gepest.

Achter de onschuldige grap schuilt een belangrijke waarheid. Pesten, op school en daarbuiten, ontstaat vanuit een groepsdynamiek. Pesten ontaardt wanneer individuen zich laten meeslepen met een groep. Kinderen, maar ook ouderen, doen niet mee vanuit intense boosaardigheid, maar gewoon om erbij te horen. Omdat ze denken dat het ‘cool’ is.

Pesten is stom/ Pesten is klein

Natuurlijk kan een tijdelijke mediacampagne alleen dit pijnlijke fenomeen niet tegengaan. Maar de campagnes die Ketnet & co nu al een tijdje opzetten, met hun ‘moves’ tegen pesten, zijn wel van groot belang. Ze verdienen onze onvoorwaardelijke steun.

Het genie van de huidige stippencampagne is dat ze juist de groepsdynamiek die pesten zo intimiderend en destructief kan maken, tegen het pesten zelf keert. Niet pesten is cool, maar opkomen tegen pesten. Bijna ieder kind wil die dekselse stippen op de hand. Het maakt pesten een belangrijk thema aan elke gezinstafel. Zoals het bij de vorige campagne klonk: ‘Pesten is stom/ Pesten is klein / Je hoeft niet te pesten om cool te zijn.’

Het zou naïef zijn om te denken dat vier stippen in een vierkant al het leed verhelpen dat kinderen elkaar op speelplaatsen kunnen aandoen. Maar er beweegt wel wat ten goede. De recentste cijfers suggereren dat pesten op school wat afneemt. Dat geeft moed.

We zijn er nog lang niet, en de waarheid is wellicht dat pesten niet helemaal uit te roeien valt. Kinderen zijn net mensen. Het volstaat even op sociale media rond te snuisteren en het kwaad te registreren dat mensen elkaar daar toewensen, om te beseffen dat pestgedrag lang niet uitsluitend voor kinderen voorbehouden is.

Realiteit van vele grijstinten

Dat besef mag niet verhinderen om pesten tegen te gaan. Een goed begrip van het fenomeen is daarbij essentieel. In een bijzondere, persoonlijke getuigenis laat collega Michiel Martin in deze krant treffend zien dat tussen het zwart van de boosaardige pestkop en het wit van het slachtoffer een realiteit van vele grijstinten zit.

De strijd tegen pesten op school en daarbuiten is het waard gestreden te worden. Voor slachtoffers maar ook voor daders kan pesten een aanslag vormen op het welbevinden, met ernstig maatschappelijk gevolg.

Pesten of gepest worden: het kan nagenoeg iedereen overkomen. Wie dat beseft, aarzelt niet om vier onnozele stipjes op zijn hand te laten zetten.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234