Maandag 29/11/2021

Syrië

"De VN hebben hier gefaald"

null Beeld © reuters
Beeld © reuters

Wie trekt aan het langste eind in Aleppo? Het oosten van de stad wordt door het Syrische regime omsingeld en voor de 300.000 achtergebleven burgers dreigt een humanitaire noodsituatie. Intussen kijkt de internationale gemeenschap toe.

Aleppo was voor de oorlog met twee miljoen inwoners de grootste en economisch belangrijkste stad van Syrië, en verkeert sinds 2012 in impasse: het westen staat onder controle van het regime, het oosten van verschillende rebellengroepen. Valt het oosten, dan boekt president Bashar al-Assad zijn grootste overwinning sinds het begin van de burgeroorlog vijf jaar geleden en kantelen de verhoudingen definitief in zijn voordeel. Omgekeerd geldt: als de rebellen de omsingeling doorbreken, zullen zij op hun beurt proberen west-Aleppo te omsingelen.

Het zijn angstige uren voor de burgers die klem zitten in de oostelijke enclave. Sinds afgelopen donderdag, toen dit deel van de stad werd omsingeld, kunnen vrachtwagens met hulpgoederen hen niet meer bereiken. Ook dreigt een tekort aan medische hulp, na talloze bombardementen op ziekenhuizen. "In rebellengebied zijn nog maar twee ziekenhuizen operationeel", zegt Abdulkarim Ekzayez, een arts voor Save the Children die de stad al eerder ontvluchtte, maar nog dagelijks contact heeft met zijn collega's ter plaatse. "Tientallen dokters wachten buiten de stad op toestemming om Aleppo binnen te komen."

Burgers kunnen geen kant op zolang de strijdende partijen geen akkoord bereiken over het instellen van (bijvoorbeeld) humanitaire corridors. Een voorstel van Moskou en Damascus om hen vrije doorgang te bieden naar het door het regime gecontroleerde deel werd door de Verenigde Naties en het Rode Kruis verworpen. Volgens de hulporganisaties is daarvoor ook een akkoord van de rebellen nodig.

undefined

Nog drie weken

"In de ogen van Syriërs hebben de VN gefaald", zegt analist Emile Hokayem van het International Institute for Strategic Studies. "Het is een coalitie van jihadisten die nu de humanitaire nood in Aleppo probeert te verlichten. Op hen hebben burgers nu hun hoop gevestigd."

Aan voedsel, medicijnen en brandstof is in het oosten een groot tekort. Over drie weken, waarschuwt de VN, zijn de voorraden mogelijk op. Gevreesd wordt dat het regime van Assad de humanitaire nood gebruikt als tactiek om de rebellen tot overgave te dwingen - een tactiek die het eerder met succes toepaste bij het beleg van Homs in 2014.

Zelfs al krijgen de burgers vrije doorgang, dan nog is de vraag waar zij heen kunnen. Turkije heeft de grens voor vluchtelingen gesloten. "De internationale hulpgemeenschap is slecht voorbereid op de verplaatsing van 250.000 mensen", schreef Ben Parker, tot 2012 hoofd van de humanitaire tak van de VN in Syrië. Parker verwees in een opiniestuk afgelopen weekend naar de Iraakse stad Fallujah. Toen enkele tienduizenden mensen die stad ontvluchtten, strandden zij in erbarmelijke omstandigheden in de woestijn.

undefined

Helikopter neergeschoten

De Russen beweren dat ruim 300 burgers toch van de corridors gebruik hebben gemaakt, maar lokale bronnen spreken dat tegen. Dokter Ekzayez: "Inwoners wantrouwen de corridors omdat ze zijn geïnitieerd door de autoriteiten. Die maken deel uit van het conflict. Mensen voelen zich daardoor niet veilig." Volgens Ekzayez werd een vrouw met kind eind vorige week doodgeschoten toen ze bij de wijk Bustan al-Qasr de enclave wilde ontvluchten.

Ook ten noorden van Aleppo en op het platteland rondom de stad werd gisteren hevig gevochten. Bij Saraqib, 25 kilometer ten zuiden in de provincie Idlib, schoten rebellen een Russische Mi-8 transporthelikopter neer, waarbij alle vijf bemanningsleden omkwamen. Volgens het Russische ministerie van Defensie had de helikopter humanitaire goederen afgeleverd in Aleppo, maar dat werd door anderen betwist. Het gaat om het dodelijkste incident voor de Russen sinds ze in oktober vorig jaar militair intervenieerden. Op filmpjes was te zien hoe rebellen een van de lichamen als trofee meesleepten.

In delen van Aleppo steken burgers nu autobanden in brand, in de hoop dat de vrijkomende rookpluimen het zicht van de piloten boven de stad belemmeren. "Een no-flyzone van eigen makelij", zoals lokale activisten dat noemen. "De Verenigde Staten hebben het steeds over onderhandelingen, maar daarmee bereik je op dit moment niets', zegt Aref (28, niet zijn echte naam), vijf maanden geleden gevlucht uit Aleppo. "Er is concrete actie nodig. Nu meteen."

undefined

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234