Zondag 15/12/2019

vacature.com

Wat is dit?

'vacature.com ...' is content gemaakt in opdracht van en betaald door een adverteerder, geproduceerd door de commerciele afdeling van DPG Media. De journalisten van De Morgen zijn hier niet bij betrokken.

De Vlaming en zijn baas: klikt het of botst het?

Klinkt het niet, dan botst het maar, wil het gezegde. Al valt het te betwijfelen of dat in de praktijk ook echt de beste strategie is. Leidinggevenden in Vlaanderen kiezen in elk geval eerder voor de constructieve aanpak. Dat lezen we in het rapport ‘Leidinggeven en werkbaar werk’ van de Stichting Innovatie & Arbeid.

Beeld Unsplash

‘Ruim helft werknemers botst met manager’, titelden de collega’s van het Nederlandse carrièreblad Intermediair eerder dit jaar. Een enquête onder hun lezers deed hen besluiten dat het behoorlijk scheef zit tussen leidinggevenden en hun medewerkers. Een op de vijf respondenten zou de band met zijn leidinggevenden zelfs als ronduit slecht omschrijven. Of het in ons land ook zo dramatisch zou zijn?, wilden we weten. En dus klopten we aan bij Frank Janssens, onderzoeker bij de Stichting Innovatie & Arbeid en betrokken bij de driejaarlijkse werkbaarheidsmonitor van de Sociaal Economische Raad van Vlaanderen.

TipDownload hier onze praktische gids over burn-out.

85,7% voelt zich gesteund

“Laten we eerst en vooral wat nuance brengen”, reageert Janssens. “In de Nederlandse studie werden maar een beperkt aantal vragen gesteld. Op basis daarvan kan je onmogelijk juiste uitspraken doen over de verstandhouding tussen werknemers en hun leidinggevenden. Daarvoor heb je een uitgebreidere vragenlijst en bijhorende psychometrische schalen nodig. Als ik er onze enquête van de Vlaamse werkbaarheidsmonitor (editie 2016) bij neem, dan vind ik ook daarin een vraag die naar ‘conflicten met de direct leidinggevenden’ peilt. En ja, ook bij ons antwoordt ongeveer de helft van de werknemers daar positief op. Maar om daaruit te besluiten dat zij een slechte band met hun leidinggevenden hebben? Dat gaat echt te ver. Wij zullen in onze rapporten nooit over die vragen afzonderlijk communiceren, net omdat je daarmee een vertekend beeld geeft.”

Wat we in de analyse van Janssens en zijn collega’s wél lezen, is dat 85,7 procent van de Vlaamse werknemers zich adequaat gesteund voelt door zijn leidinggevende. “Je kunt dus stellen dat de overgrote meerderheid van de leidinggevenden in Vlaanderen zijn rol goed vervult”, analyseert Janssens. Uit de studie blijkt verder ook dat slechts 5 procent van de werknemers een uitgesproken negatieve relatie met de chef heeft (wat veel minder is dan in de studie van Intermediair).

En nog een opvallende vaststelling: ouderen en laaggeschoolden hebben iets vaker een negatieve band met hun direct leidinggevende dan jongeren en hooggeschoolden. Ook tussen de sectoren zijn er (kleine) verschillen waar te nemen: terwijl in de transport- en telecomsector een op de vijf werknemers onvoldoende steun van de leidinggevende ervaart, is dat in de financiële sector en de zakelijke dienstverlening een op de tien. Janssens: “Bedrijven uit die sectoren hebben meestal een sterk uitgebouwd hr-beleid, met veel aandacht voor training van leidinggevenden. Dat werpt zo te zien zijn vruchten af.”

Lees ookWaarom conflicten op de werkvloer ook goed kunnen zijn

Tussen de mensen

Wie daarover kan meespreken, is Johan Francois. Hij werkt sinds 2012 als business unit manager bij multiproductspecialist Eriks en stuurt zelf tien collega’s aan. Zelfs na al die jaren blijft hij opleidingen rond leiderschap en management volgen. “Onlangs nog was er één rond situationeel leiderschap. Wat ik daaruit onthouden heb, is dat er geen ‘beste’ manier van leidinggeven bestaat, maar dat je je als manager aan de situatie en de medewerker moet aanpassen. Vroeger communiceerde ik met iedereen op dezelfde manier, omdat ik dacht dat dat voldoende was. Nu ga ik vaker met mensen apart zitten om nieuwigheden te verduidelijken of ga ik het bij sommigen letterlijk voortonen. Ik pas me aan de noden aan.”

Om een goeie verstandhouding met je medewerkers te krijgen, moet je volgens Francois vooral toegankelijk zijn en verantwoordelijkheid durven te delen. “Ook al ben ik hun leidinggevende, ik stel me niet boven mijn team. Het is niet de bedoeling dat ik hun ga opleggen hoe ze hun taken moeten aanpakken. Uiteraard ben ik er om te overleggen, maar uiteindelijk wil ik dat ze autonoom werken en zelf beslissingen kunnen nemen. Dat is voor mij de basis.”

Katleen Daems, hr-directeur bij energieleverancier Luminus, treedt hem bij. Sinds ze niet meer in een afzonderlijk bureau maar gewoon tussen haar teamleden zit, is de relatie die ze met hen heeft flink veranderd. “Ik pik nu veel makkelijker op wat er onder mijn mensen leeft. Mijn teamleden zien mij nu meer als ‘een van hen’, waardoor ze sneller bij me komen aankloppen met vragen of zorgen. Er is meer spontaan overleg over wat goed en minder goed gaat.” De beslissing om leidinggevenden tussen hun medewerkers te laten zitten, vloeide voort uit een vernieuwde kijk op leiderschap. “We verwachten van onze leidinggevenden nog altijd dat ze resultaatgericht zijn, maar daarnaast willen we dat ze zichzelf kritisch in vraag stellen, samen met hun team een visie ontwikkelen over de richting die ze uit willen, empathisch zijn en de connectie kunnen maken. We willen dat ze werken vanuit vertrouwen, niet vanuit hiërarchie.”

Hoewel de verschuiving nog maar pril is, ziet Daems toch al veranderingen. “In mijn team, bijvoorbeeld, stel ik vast dat de betrokkenheid toeneemt. Doordat medewerkers inspraak krijgen, zijn ze meer geëngageerd. Ze gaan ervoor.” Ook de feiten laten zien dat er een bocht is genomen: de tevredenheid bij de medewerkers gaat erop vooruit en het absenteïsme gelinkt aan psychosociale problemen neemt af. Die conclusies bevestigen hetgeen we in het rapport ‘Leidinggeven en werkbaar werk’ van de Stichting Innovatie & Arbeid lezen: wie adequaat gecoacht wordt, heeft minder werkstressklachten en burn-outsymptomen, is gemotiveerder, krijgt meer leermogelijkheden, slaagt er beter in werk en privé te combineren, is minder vaak afwezig en vindt doorwerken tot aan het pensioen haalbaarder dan collega’s die die steun van de leidinggevende niet krijgen.

Minder conflicten?

En wat dan met conflicten tussen leidinggevenden en medewerkers? Komen die minder vaak voor in organisaties als die van Francois en Daems? “Ik heb in elk geval niet de indruk dat er bij ons veel voorvallen zijn”, reageert Daems. “Of toch niet op een manier dat er geen oplossingen meer gevonden worden en human resources moet tussenkomen. We raden onze leidinggevenden sowieso altijd aan om met hun medewerkers te blijven praten.“ En dat is ook de tactiek die Francois bij Eriks toepast. “Meningsverschillen zijn op zich geen probleem, vind ik. Integendeel, het is net uit ‘onenigheid’ dat er nieuwe inzichten geboren worden en dat je vooruitgang boekt. Wanneer ik een nieuwe collega zoek, is dat trouwens een van de zaken waarmee ik rekening houd. Ik probeer geen kopieën van mezelf aan te werven, want dan krijg ik alleen maar bevestiging van wat ik al weet. Een kleine botsing af en toe is heel gezond, maar het mag natuurlijk niet escaleren.”

Lees ook:

Waarom conflicten op de werkvloer ook goed kunnen zijn

Wat als je een slechte relatie hebt met je baas?

Burn-out nabij? Zo vertel je het aan je baas

Bronvacature.com.

De journalisten van De Morgen zijn niet betrokken bij en niet verantwoordelijk voor de inhoud van dit artikel.

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234