Donderdag 30/06/2022

ColumnDe megastad

De vieze baai van Rio wordt schoongemaakt. Echt?

Een kind speelt in de Baai van ­Guanabara, vergaarplaats van rioolwater en huisvuil. Beeld BELGAIMAGE
Een kind speelt in de Baai van ­Guanabara, vergaarplaats van rioolwater en huisvuil.Beeld BELGAIMAGE

Metropolen bieden een groeiend deel van de wereldbevolking onderdak. Hoe houden de mensen het daar leefbaar? Correspondenten doen wekelijks verslag vanuit hun eigen megastad. Vandaag: Wies Ubags in Brazilië.

Wies Ubags

‘Voor de zoveelste keer lanceert Rio de Janeiro een plan om de Baai van Guanabara te reinigen’, kopten de kranten onlangs. Ze deden niet eens moeite om hun cynisme te verhullen. Ikzelf moest meteen terugdenken aan de periode vlak voor de Olympische Spelen in Rio, toen er paniek was over de vervuiling van de baai en het gevaar dat zeilers tegen drijvende koelkasten en banken zouden opbotsen of tussen de drollen zouden belanden als ze te water raakten.

De bekende milieuactivist Mario Moscatelli gaf interviews aan de internationale pers over de erbarmelijke situatie van de baai en vertelde onvermoeibaar over de miljoenen euro’s die door de jaren heen in de zakken van politici verdwenen. De toenmalige Nederlandse consul drong er vergeefs bij de plaatselijke overheden op aan om met Nederlandse hulp de klus te klaren. Rio beleefde zijn Spelen met een baai die smerig was als altijd.

Ik woon er vijf minuten lopen vandaan en ruik afhankelijk van hoe de wind staat de walmen van het vervuilde water. Ik hou mijn hart vast als ik jochies vanaf het Mauáplein, dat aan de baai ligt, het water in zie duiken en vraag me af of de vissers die ‘s avonds met hun hengels aan de kade staan, ooit iets vangen.

De zuidkant van de stad en de beroemde stranden van Ipanema en Copacabana liggen aan de open Atlantische Oceaan. Maar als je vanuit Copacabana en het kleinere Leme het beroemde Suikerbrood passeert richting oosten en noorden van de stad, zit je aan de baai, die gesloten is en waarop de riolen van zestien gemeenten van de deelstaat Rio de Janeiro uitkomen. Het huisvuil uit de arme buurten, dat niet of heel weinig wordt opgehaald, belandt via rivieren en beken in de baai. Vandaar de koelkasten en de banken. Als je aan de baai naar het strand gaat, doe je er goed aan je meteen daarna grondig af te spoelen onder een van de douches die er staan.

De krant Veja schreef dat de deelstaat jaarlijks zo’n 6 miljard euro verliest door verminderde visvangst, problemen met de gezondheid van de omwonenden en waardevermindering van onroerend goed dat aan de baai ligt. Een econoom die was ingehuurd door de staf van de gouverneur van de deelstaat zelf had dat becijferd.

Misschien dat er daarom nieuwe plannen liggen. Als er inkomsten worden misgelopen door de vervuiling is dat een goede reden om de handen uit de mouwen te steken, moeten de gouverneur en zijn ambtenaren hebben gedacht. Daarnaast is het water- en zuiveringsbedrijf Cedae geprivatiseerd. De directie van het geprivatiseerde bedrijf heeft de reiniging aangekondigd. Er zou een bedrag van 5 miljard euro mee gemoeid zijn en het water zou voor 90 procent schoongemaakt worden. “Ik weet zeker dat de mensen een bad zullen nemen in de baai als het werk gedaan is”, verklaarde de kersverse directeur aan de pers.

Maar omdat beloftes al sinds de jaren negentig worden gedaan, neemt niemand ze erg serieus. “De baai is een kerkhof van onafgemaakte werken geworden”, zei de ecoloog Sérgio Ricardo van de belangenorganisatie Baia Viva (Levende Baai) dan ook.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234