Zaterdag 16/10/2021

Opinie

De tranen van een geslaagde eerstejaarsstudente

null Beeld ANP
Beeld ANP

Pedro De Bruyckere is onderzoeker en pedagoog aan de Arteveldehogeschool in Gent en verdiept zich al jaren in de leefwereld van jongeren.

Het is een vrijdag, jaren geleden. Ik deel de rapporten uit aan de eerstejaarsstudenten. Vandaag krijgen studenten een mailtje met hun resultaat, maar toen mochten we nog letterlijk delen in vreugde en teleurstelling. Veel studenten reageren met een gelukkige uitroep, hier en daar zie ik de nodige teleurstelling, af en toe een student die met een blik duidelijk maakt vooral opgelucht te zijn.

Ik feliciteer de een na de andere, stop tijd in een gesprek met degenen die niet kregen wat ze verwacht of gehoopt hadden. Morgen komen ze terug voor de officiële feedbacksessies. Het lokaal loopt stilaan leeg. Dan zie ik haar. Laat ik haar Nathalie noemen. Ze huilt, wat me heel erg verbaast. Haar resultaten maakten haar bij de beste studenten die het eerste jaar met succes afronden.

Ik vroeg haar wat er aan de hand was. Had ze nog meer verwacht? Ze huilde niet om het resultaat, maar uit wat volgde bleek hoe bovenmenselijk haar prestaties wel geweest waren. Tijdens het academiejaar was ze thuis uit het huis gegooid. Iets met een nieuwe partner van haar moeder die haar niet meer in huis wou. Opeens stond ze er helemaal alleen voor. Er volgde een zoektocht naar hoe verder.

Aankloppen bij het OCMW, werken, studeren. Ze had steun gevraagd en gekregen van de sociale voorzieningen van onze hogeschool. Niet enkel financiële steun, maar ook een luisterend oor. Ik wist niets over haar verhaal. Het voorbije jaar had ik wel zelf met enkele studenten na een gesprek over hun moeilijke situatie de weg naar de sociale voorzieningen gewezen, maar bij Nathalie had ik nooit iets vermoed, nooit iets gezien. Nu huilde ze voor de eenzame maanden die haar te wachten stonden. Geen contact meer met medestudenten. Werken, niet voor school, maar omdat het niet anders kan.

Het is een van de vele verhalen die je als docent tegenkomt, alhoewel het allemaal in het hoger onderwijs wat afstandelijker kan verlopen. Grotere groepen, studenten die al wat meer volwassen zouden moeten zijn. Ondertussen is het aantal studenten dat met een leefloon moet rondkomen in ons land de voorbije tien jaar stelselmatig gestegen. Het aantal studenten met een leefloon steeg sinds 2005 met 82 procent. Dit is niet noodzakelijk negatief. Het kan namelijk ook betekenen dat meer jongeren de weg naar steun vinden en zo kunnen studeren.

Het klopt, inschrijven aan de universiteit of aan de hogeschool is ten opzichte van sommige buitenlanden nog steeds relatief goedkoop, maar de kostprijs gaat veel verder dan het inschrijvingsgeld. Boeken, excursies, materiaal, vervoer naar stages... We hebben het geluk dat ons land nog studiebeurzen kent, maar die zijn vandaag vaak niet meer toereikend. Als we nadenken over welke handboeken of cursussen de studenten moeten kopen, oppert er gelukkig altijd wel iemand om stil te staan bij de kostprijs. Het is vaak een moeilijk afwegen tussen budget en inhoud.

In Nederland stelt het Nibud, het Nationaal Instituut voor Budgetvoorlichting, dat door het afschaffen van de basisbeurs dit jaar de drempel om te studeren voor veel jongeren zeer hoog wordt. Er is wel een sociale studielening voorzien, waardoor jongeren hun studieschuld pas moeten afbetalen als ze eenmaal werken, maar het Nibud vreest dat zelfs met die lening jongeren niet meer zullen kunnen studeren zonder financiële steun van hun ouders. Iets wat voor iemand als Nathalie de doodsteek zou betekenen.

Dan zou dus betekenen dat ondertussen tientallen leerlingen geen les zouden gekregen hebben van de fantastische leerkracht die Nathalie ondertussen al enkele jaren is en met haar verschillende andere. Leerkrachten die zich wellicht extra goed kunnen inleven in de situaties en uitdagingen die de voorbije dagen in deze krant in de reeks 'bank achteruit' zijn verschenen. Spijtig genoeg zijn ze vooralsnog witte raven, want de laatste drempel in de vele treden die we in het onderwijs hebben is deze van het hoger onderwijs vaak ook nog hoog.

Nathalie is niet haar echte naam, sommige details paste ik ook bewust aan. Mocht ze dit lezen, nog steeds trots dat ik aan haar mocht les geven.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234