Woensdag 28/10/2020

Hoe warm is te warm?

De Tour de France in dit weer laten starten, is dat wel verantwoord?

Rennersbenen in de snikhete zon.Beeld ANP

Morgen gaat de Tour de France verschroeiend van start in het Nederlandse Utrecht, met temperaturen van tegen de 40 graden. De vraag die op ieders lippen brandt: gaat de eerste etappe door of niet? 'Geen twijfel mogelijk', klinkt het bij de organisatie. Hoe taai zijn onze wielerhelden eigenlijk? En hoe warm is te warm?

De organisatie van de Tour in Utrecht laat weten alleen extra maatregelen te treffen voor het publiek: er wordt water uitgedeeld en er wordt gevraagd om zonnecrème en een petje mee te brengen. Nochtans is verzengende hitte ook voor de renners niet ongevaarlijk. Het meest bekende slachtoffer van moordende temperaturen in de Tour is waarschijnlijk Tom Simpson: op 13 juli 1967 stuikte de Britse wielertrots in elkaar op de Mont Ventoux. Hij overleed aan een combinatie van alcohol, doping en extreme hitte. De tragische dood van Major Tom deed destijds vragen rijzen over de zware omstandigheden waarin de renners moesten koersen.

"Maar de Ronde was in de jaren '60 en '70 heel anders dan de Ronde vandaag", sust sportdokter Chris Goossens. "Wielrenners zijn beter getraind en professioneler omringd dan ooit. Vroeger was de Tour een afvalrace: van de 150 deelnemers kwamen er vaak maar 60 over de meet. In de Ronde anno 2015 zijn het uitzonderingen die opgeven. Tegenwoordig kunnen we van een halve dode weer een levende maken. Bovendien is de uitrusting van de renners vandaag ontzettend gesofisticeerd. Katoenen truitjes waarin de renners zich kapot zweten en die na de koers meer wegen dan ervoor, bestaan gelukkig niet meer."

Goossens benadrukt dat temperaturen van 35 tot 40 graden wel degelijk extreem zijn. "Bij zware inspanningen kan de lichaamstemperatuur makkelijk oplopen tot 41 à 42 graden. Zweet fungeert dan als uitlaatklep van het lichaam. Maar wanneer de omgevingstemperatuur dezelfde hoogte bereikt als de lichaamstemperatuur, kan het lichaam geen warmte meer afgeven."

"Totale ontreddering"

Volgens Goossens is het vooral belangrijk dat de renners hun inspanningen doseren en ervoor zorgen dat ze niet gedehydrateerd raken. "Daarvoor moeten ze veel drinken, maar ook niet te veel. Overmatig drinken kan, vooral bij koude dranken, leiden tot krampen. Gelukkig zijn de renners en hun entourage zeer vertrouwd met dat soort problemen."

Ex-renner en ex-ploegleider José De Cauwer herinnert zich de "totale ontreddering" na een dag koersen in volle zon. "Je hele lichaam wordt overhoop gehaald door vochtverlies en krampen. Bij zulke temperaturen gaat de selectie ook veel sneller: sommige renners kunnen goed tegen de warmte, andere helemaal niet. Het klinkt cru, maar op dat moment vallen de zwakkeren ertussenuit. Het is aan de dokters om te bepalen wanneer het niet meer gezond is."

Zelf vindt De Cauwer dat het niet warmer mag worden dan 40 graden. Goossens sluit zich daarbij aan: "Vanaf 37 graden moet men beginnen nadenken, bij 40 graden is het onverantwoord om een etappe volledig uit te rijden." Ook Patrick Lefevere, ex-renner en ex-ploegleider, vindt 40 graden de maximumgrens. Hij maakt wel de bedenking dat de eerste etappe in Utrecht een individuele tijdrit van 14 kilometer is, die, ook in deze omstandigheden, voor elke professionele wielrenner haalbaar is.

In Utrecht zijn ze klaar om de Tour de France te ontvangen.Beeld rv

Brandwonden

Goossens voegt daar nog aan toe dat een erg warme Tour nog steeds meevalt in vergelijking met de temperaturen in bijvoorbeeld de Ronde van Qatar, Oman en Californië. "Er wordt tegenwoordig gekoerst op plaatsen waarvan we dat aanvankelijk nooit hadden gedacht. De eerste keer dat we echt grote ogen hebben opgezet, was bij de Tour Down Under in 2000. Die was erg zwaar."

Lefevere herinnert zich vooral de Ronde van Californië in 2013, waar Pieter Serry geveld werd door de extreme hitte. "Hij viel van zijn fiets en was helemaal weg. We hebben hem met een zak ijs overgoten en naar het ziekenhuis gebracht." Lefevere vertelt ook over een renner die tweedegraads brandwonden opliep door op het asfalt te blijven liggen. "Toen hebben we een brief geschreven aan het UCI (Union Cycliste Internationale, JH) omdat het niet meer verantwoord was."

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234