Dinsdag 22/10/2019

Economie

De staking bij Volvo is voorbij, maar het vertrouwen moet nog terugkomen

Beeld BELGA

De band bij Volvo Cars Gent draait weer: de staking die maandag uitbrak is van de baan. Maar dat betekent niet dat iedereen bij Volvo opnieuw fluitend naar het werkt trekt. "Mensen hebben snel de neiging om te denken dat ze niet serieus genomen worden. En dan staan ze aan de band, tegen hun goesting." 

"Praten, praten, praten", zegt arbeids- en organisatiepsycholoog Deborah Fortuyn. "Er is een fikse deuk in het vertrouwen en enkel met communiceren kan je dat herstellen."

Die deuk is tastbaar. De arbeiders van Volvo Cars in Gent hebben de productie vanochtend na 4 dagen staking wel hervat. Echt van harte is het allemaal niet. Het verzoeningsvoorstel dat de directie en de vakbonden bereikten kon amper 42,29 procent van de mensen overtuigen. Maar om verder te staken is een tweederde meerderheid nodig.

'Frustratiestem'

Die tweederde meerderheid is een statutaire bepaling in het stakingsrecht. Dat geldt dus niet enkel bij Volvo. "Om een gedragen staking te hebben, heb je dus meer stemmen nodig dan de helft", bevestigt Manuel Van Oostende van ACLVB.

Dat komt omdat stakingsbereidheid breder gedragen moet worden dan een loutere frustratiestem. Je kan met andere woorden wel tegen de gang van zaken zijn, daarom ben je nog niet bereid om over te gaan tot een staking. Dus om die foert-stemmen te herleiden tot zijn normale proporties, is voor een staking meer nodig dan een gewone meerderheid.

"En dat is moeilijk in zulke situaties", zegt Deborah Fortuyn. "Mensen hebben snel de neiging om te denken dat ze niet serieus genomen worden. En dan staan ze aan de band, tegen hun goesting." 

Dat onrechtvaardigheidsgevoel moet je dus best zo snel mogelijk aanpakken. "Je krijgt anders heel gauw compensatiegedrag. Een zeer menselijke reactie." Dat kan zich uiten in mindere motivatie, tot regelrechte (subtiele) sabotage. "En dat wil je als bedrijf niet meemaken."

Manuel Van Oostende erkent dat er in het algemeen heel wat teleurstelling heerst bij de arbeiders. "Het is onze taak om met de mensen te praten." 

Dat is ook wat de directie zegt. "We vragen een kans om het vertrouwen terug te winnen. Dat kan je slechts doen door er elke dag aan te werken", zegt woordvoerder Mark De Mey.

(lees verder onder de foto)

Eerder deze week kwam de staking bij Volvo ten einde. Beeld BELGA

'Helikoptervisie'

Wie luistert bij bedrijfscoaches en sociaal bemiddelaars hoort één zaak steeds terugkomen: het belang van communicatie. Het is het alfa en omega van een sociaal conflict.

Een sociaal bemiddelaar die betrokken is bij Volvo zegt dat een gebrekkige communicatie en een veranderingsproces - voor het nieuwe model de XC40 - de ingrediënten vormden van een borrelende cocktail die tot explosie kwam. "Het zat er aan te komen. Maar terwijl die explosie kort en heftig was, is de oplossing er een van lange adem."

Het probleem in veel bedrijven is dat de leidinggevenden vaak een helikoptervisie hebben, terwijl de arbeiders enkel hun eigen kleine deeltje van het proces zien; klinkt het. "En dan kunnen ogenschijnlijk kleine details in de visie van het management soms grote euvels zijn voor de betrokken arbeiders. En dat leidt tot onbegrip en frustraties."

'Hulpkreet'

Dat wordt nog versterkt door de economische globalisatie zegt Katia Tieleman, professor Onderhandeling en Conflictbeheersing aan Vlerick Business School. 

"Het opgebouwd vertrouwen wordt uitgedaagd door een nieuwe context. Een Belgische fabriek, met een Europees hoofdkantoor en een Chinese eigenaar. Bij Volvo is dat nu heel zichtbaar geworden, maar het is slechts een symbool. De onderliggende problemen zijn niet de enkele seconden dat de band sneller of trager loopt. Het is het onderliggende dat telt, en dat is het wantrouwen. Welke toekomst hebben wij? Dit is een hulpkreet. En de werknemers verwachten antwoorden. Dan is het niet alleen een kwestie van communicatie, maar van wat ga je communiceren om dat wantrouwen weg te nemen. Het vergt verschillende stappen, maatregelen op korte termijn, om de symbolen aan te pakken. Maar op langere termijn om het onderliggend wantrouwen weg te nemen." 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234