Woensdag 17/08/2022

AchtergrondOorlog in Oekraïne

‘De situatie is apocalyptisch’: hoe de oorlogsgruwel Marioepol in haar greep kreeg

null Beeld AP
Beeld AP

De situatie in de belegerde Oekraïense havenstad Marioepol verslechtert met de dag. Dieptepunt was de Russische luchtaanval woensdag op een kinderziekenhuis. Volgens de burgemeester zijn er sinds de invasie zo’n 1.300 doden gevallen in de stad. Een tijdlijn van de gebeurtenissen die de afgelopen dagen plaatsvonden in de stad.

Stieven Ramdharie

Maandag 7 maart:

• De stad ligt weer zwaar onder vuur, nadat in het weekend een tijdelijk staakt-het-vuren en een grootscheepse evacuatie is mislukt.

• Het Internationale Rode Kruis wacht op het bericht dat een humanitaire corridor wordt geopend. Bijna de helft van de 430.000 inwoners van de stad wil volgens het Rode Kruis vluchten. Er is een tekort aan alles. “Huizen staan in brand, iedereen zit in de schuilkelders”, aldus Jelena Zamaj, die wist te vluchten. “Er zijn geen verbindingen, geen water, geen gas, geen licht. Er is niets.”

• “Ze vernietigen alles”, zegt plaatsvervangend burgemeester Vadim Bojtsjenko tegen persbureau Reuters over de continue zware Russische beschietingen. “Ze geven ons niet eens de gelegenheid om de doden en gewonden te tellen.” In de straten liggen lijken die niet kunnen worden weggehaald. Journalisten van AP zijn er getuige van hoe artsen in ziekenhuizen tevergeefs proberen gewonde kinderen te redden. Operaties worden uitgevoerd zonder verdoving omdat er een tekort is aan alles.

• Bewoners plunderen winkels, op zoek naar voedsel en water. Sneeuw wordt gesmolten om aan water te komen.

• Rusland kondigt een wapenstilstand af voor de evacuatie van bewoners die ’s ochtends moet ingaan. “De situatie is heel gevaarlijk”, zegt Dominik Stillhart van het Rode Kruis, nadat een team dat bewoners evacueerde erachter kwam dat de weg vol lag met mijnen. “Ze hebben zelfs mijnen gelegd op de routes die worden gebruikt om voedsel en medicijnen naar de bevolking, naar de kinderen van Marioepol te brengen”, zegt de Oekraïense president Volodymyr Zelensky.

• Oekraïne beschuldigt het Russische leger van “middeleeuwse tactieken”. En het Pentagon zegt dat de Russen proberen de stad te omsingelen.

null Beeld AP
Beeld AP

Dinsdag 8 maart:

• De Russische VN-ambassadeur zegt dat vanaf de ochtend corridors worden geopend om onder andere Marioepol te evacueren. Plaatsvervangend burgemeester Orlov zegt tegen de BBC dat plekken waar bewoners moeten verzamelen voor de evacuatie worden beschoten door de Russen. “Er is vanochtend niets veranderd. De stad ligt nog steeds onder een blokkade.”

• “Het staakt-het-vuren wordt met voeten getreden”, aldus een woordvoerder van het Oekraïense ministerie van Buitenlandse Zaken. “De druk op Rusland moet worden verhoogd.”

• Zelensky maakt in een videoboodschap bekend dat een 6-jarig meisje in de stad is gestorven door uitdroging nadat haar huis was geraakt bij een beschieting, waarbij ook haar moeder stierf. “In 2022, gestorven door uitdroging...” Burgemeester Bojtsjenko eert het kind op sociale media. “In de laatste minuten van haar leven was ze alleen, uitgeput, bang en dorstig”, schrijft hij. “Dit is slechts een van de vele verhalen uit Marioepol, dat al acht dagen onder een blokkade ligt.”

• De VS zeggen dat de Russen de stad nog niet zijn binnengetrokken.

Lees ook

Staat de ‘ijzersterke vriendschap’ tussen Rusland en China onder druk? ‘China zegt heel subtiel dat die oorlog hen niet uitkomt’

Paul Krugman: als Poetin denkt dat hij de wereld kan gijzelen, is dat weer een fatale misrekening

Volg alle ontwikkelingen in de oorlog in Oekraïne in onze liveblog

• In een video uit de stad is te zien hoe vrouwen en kinderen schuilen in een kelder terwijl artillerievuur is te horen. “Waarom zou ik niet mogen huilen?”, zegt Goma Janna. “Ik wil mijn huis terug, mijn werk. Ik vind het zo erg voor de bewoners, voor de stad, voor de kinderen.” Ook doet een soldaat een oproep aan de bevolking om niet in paniek te raken en niet te stelen. “Laten wij verenigd zijn”.

• In de avond meldt vicepremier Irina Veresjtsjoek dat het niet is gelukt om bewoners te evacueren door de zware beschietingen. Ze noemt de corridors, die naar Rusland en Wit-Rusland lopen, onacceptabel. Het Russische leger zegt dat woensdag vanaf 10 uur de beschietingen zullen worden stopgezet om een evacuatie mogelijk te maken.

• “De situatie in Marioepol is apocalyptisch”, aldus de woordvoerder van het Rode Kruis. Het stadsbestuur maakt plannen om de doden te begraven in massagraven. Bewoner Ljoedmila Amelkina zegt tegen persbureau AP dat de vernietiging van de stad enorm is. Ook zij heeft honger. “Wij hebben niets te eten.”

null Beeld AP
Beeld AP

Woensdag 9 maart:

• Oekraïne zegt bij de VN dat de Russen de bewoners van Marioepol en andere steden “gijzelen”. “Als zij proberen te vertrekken uit de stad, openen de Russen het vuur en worden ze gedood”, aldus Natalja Moedrenko in de Veiligheidsraad.

• Opnieuw meldt Rusland dat de evacuatie van start kan gaan. “Wij zullen een tijd van stilte in acht nemen”, aldus een hoge Defensie-functionaris. Oekraïne zegt dat tot in de avond zal worden geprobeerd om bewoners van Marioepol te evacueren, evenals de bewoners van andere steden, via vijf andere corridors.

• Het Rode Kruis in Marioepol luidt opnieuw de noodklok over de situatie in de stad. “Mensen halen water van de daken als het heeft geregend”, zegt Aleksej Berntsev vanuit de stad. Ook de Oekraïense minister van Buitenlandse Zaken Dmytro Kuleba vraagt aandacht voor het lot van de bewoners. “Bijna drieduizend pasgeboren baby’s hebben geen medicijnen en eten”, aldus Kuleba op Twitter. “Rusland gijzelt ruim 400.000 mensen.”

null Beeld AP
Beeld AP

• In een oude begraafplaats in het centrum is een massagraf gegraven. Zo’n dertig lichamen worden begraven.

• President Zelensky beschuldigt Rusland ervan een kinderziekenhuis en een kraamkliniek te hebben gebombardeerd. “Een gruweldaad”, aldus de president. Op beelden is te zien dat de verwoesting enorm is. Onder de 17 gewonden zijn volgens de autoriteiten zwangere vrouwen. Het Kremlin ontkent achter de luchtaanval te zitten omdat “het Russische leger geen burgerdoelen raakt”.

• De luchtaanval wordt internationaal scherp veroordeeld. “Verschrikkelijk en roekeloos”, aldus de Britse minister van Buitenlandse Zaken Liz Truss. Volgens premier Johnson zal de Russische president “verantwoordelijk worden gehouden voor zijn verschrikkelijke misdaden”. Het ministerie van Defensie in Moskou zegt dat het de schuld is van Kiev dat de evacuatie van de bewoners niet op gang komt.

• Rusland noemt de beschuldiging dat het achter de luchtaanval zat “nepnieuws”.

Op nieuwe satellietbeelden is de enorme verwoesting van de stad te zien. Volgens loco-burgemeester Orlov zijn er sinds de invasie minstens 1.170 inwoners van Marioepol omgekomen.  Beeld AP
Op nieuwe satellietbeelden is de enorme verwoesting van de stad te zien. Volgens loco-burgemeester Orlov zijn er sinds de invasie minstens 1.170 inwoners van Marioepol omgekomen.Beeld AP

Donderdag 10 maart:

• Oekraïne zegt dat een humanitair konvooi dat op weg was naar de stad, rechtsomkeer moest maken vanwege zware gevechten. Volgens Kiev dwarsboomt Rusland met opzet de humanitaire corridor. Volgens de burgemeester ligt de stad opnieuw onder Russisch vuur.

• De autoriteiten melden dat er drie doden zijn gevallen, onder wie een kind, bij de luchtaanval op het kinderziekenhuis en de kraamkliniek.

• Opnieuw proberen Oekraïners contact te krijgen met familieleden in de stad. Parlementariër Dmytro Goerin hoorde vier dagen geleden van de buren dat zijn ouders veilig in hun kelder zaten. “Kun je je dat voorstellen?”, zegt hij tegen de BBC. “Je ouders van 67 en 69 jaar die sneeuw drinken en op een vuurtje koken midden in de winter tijdens beschietingen.”

• De berichten over de massagraven verontrusten velen. Diana Berg ontvluchtte vrijdag met haar man Marioepol en heeft sindsdien niets meer gehoord van haar schoonmoeder en vrienden. “Ze kunnen begraven liggen in de massagraven”, zegt ze tegen de BBC.

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234