Woensdag 12/08/2020

De schreeuw van de gevelde pijnboom

Op Zeeland Nazomerfestival situeert Thibaud Delpeut Medea in de klinische sfeer. Het zorgt voor een interessante interpretatie, al mist zijn vergeestelijking van de tragische moordenares beslist zinnelijkheid.

Ergens halverwege de voorstelling valt de term 'borderline' en dat is jammer. Het kleurt het regieconcept dwingend in: Medea (Wendell Jaspers), getraumatiseerde vreemdelinge uit onbestemd oorlogsgebied, lijdt onder een bipolaire stoornis, waardoor ze haar kinderen vermoordt en de verantwoordelijkheid afschuift op haar (denkbeeldige) echtgenoot: "Ik ben een gevolg, geen oorzaak."

Veel mooier, veel ontroerender is de manier waarop Delpeut de geestelijke verbrokkeling post delictum illustreert zonder ze te benoemen: zijn Medea start in versplinterde taal, met het ophikken van voegwoorden van tijd, oorzaak en gevolg, waarmee de betrokkenen opnieuw grip trachten te krijgen op een wegschuivende realiteit. Deze becketiaanse spraak is zoveel invoelbaarder dan de term 'borderline', net omdat de taal er fysiek in wordt. En aan lijf ontbreekt het deze Medea soms, zoals de titelrol ook zelf zegt: "Er is geen weg uit de geest."

Delpeut (1978) kent die geest én het repertoire als zijn broekzak. Zijn opleiding als klinisch psycholoog liet eerder al sporen na in 4.48 Psychosis (2011, naar Sarah Kane) en uit het rijke scala aan invalshoeken dat Euripides' Medea biedt (politiek, antropologisch, cultuurhistorisch) kiest hij opnieuw voor de psychologische. Van politiek spreekt enkel nog de locatie: de scène bevindt zich nadrukkelijk buiten de oude vestingswallen van het lieflijke Veere, een stadje waar elke vreemdheid/wreedheid een ongerijmdheid zou zijn. De rol van machtspoliticus Kreon (Johan Van Assche) moet zo wel bleekjes uitvallen, zoals die van de min (Marlies Heuer) aandikt: bij Delpeut is zij een spiegelbeeld van Medea - allebei (dra) kinderloos stelt zij dienende tegenover verzengende liefde.

De dynamiek tussen Medea en haar echtgenoot (Thomas Ryckewaert) schept problemen, want hoe verhoudt de 'patiënte' zich tot deze bij Delpeut hyperverantwoordelijke vaderfiguur, die misschien slechts uitvloeisel is van haar eigen geest? Moeilijk: fysiek contact wordt goeddeels gemimeerd en de enige reële aanraking tussen Iason en Medea valt pijnlijk ongeloofwaardig uit.

Gelukkig trekt de agent (Bram Gerrits), die getuigt over de ontdekking van de kinderlijkjes, het drama terug in de tastbare werkelijkheid: hij beeft en stamelt, zijn lijf neemt het over van ambtelijke taal. Daarenboven verbindt zijn getuigenis dit familiedrama opnieuw met de context waarbinnen het zich afspeelt. Achter de getuige lijkt de vestingwal te bezwijken: is de dijkbreuk in de geest van een enkeling niet symptomatisch voor de onmacht van een hele gemeenschap? Hoe komt het, ook vandaag nog, dat een mens vanbinnen kan overstromen zonder gehoord te worden, zoals een pijnboom niet kan uitschreeuwen dat hij geveld wordt?

Thibaud DelpeutsMedea, nog tot en met 1/9 op locatie in Zeeland: www.theaterzeelandia.nl.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234