Zondag 04/12/2022

AchtergrondKlimaat

De Patagonia-oprichter die ‘nooit topman wilde worden’ schenkt nu zijn miljardenbedrijf volledig aan de planeet

null Beeld Damon De Backer
Beeld Damon De Backer

De club van rijke Amerikaanse weldoeners krijgt er een lid bij. Yvon Chouinard, de 83-jarige oprichter van outdoorfabrikant Patagonia, brengt de familie-aandelen onder in twee fondsen om de natuur en biodiversiteit te beschermen. Dat levert naar verwachting jaarlijks 100 miljoen euro aan dividend op voor duurzame projecten.

Wilco Dekker

Dat heeft het in Ventura, Californië gevestigde Patagonia woensdagavond bekendgemaakt. Het bedrijf bestaat dit jaar een halve eeuw. Met de operatie moet het bedrijf ook zonder oprichter Chouinard de komende vijftig jaar verder kunnen werken aan zijn missie. Die bestaat uit “zakendoen om de planeet te redden”, zoals het bedrijf het zelf omschrijft.

In plaats van een beursgang verdeelt Chouinard (geschat vermogen volgens zakenblad Forbes: 1,2 miljard euro) zijn aandelen over twee fondsen. The Patagonia Purpose Trust krijgt 2 procent en moet daarmee het voortbestaan van het bedrijf zeker stellen, zonder af te wijken van de bedoelingen van de oprichter. Die zijn “het faciliteren van dat waarin het bedrijf het beste is: als commercieel bedrijf laten zien dat kapitalisme kan werken voor de planeet”, aldus het persbericht van Patagonia.

De overige 98 procent komt in de nieuwe structuur terecht bij The Holdfast Company. Elke dollar winst die niet wordt geherinvesteerd in het bedrijf, gaat naar dit fonds “om natuur en biodiversiteit te beschermen, bloeiende gemeenschappen te steunen en te vechten tegen de klimaatcrisis”. Afhankelijk van de bedrijfsresultaten verwacht Patagonia jaarlijks ongeveer 100 miljoen euro dividend uit te kunnen keren, die het fonds kan investeren in duurzame projecten.

Zaken én milieu

Het in 1973 opgerichte outdoormerk Patagonia ontwerpt en verkoopt kleding en spullen voor buitensporten als klimmen, surfen, skiën, vliegvissen en hardlopen. Oprichter Chouinard is een ervaren bergbeklimmer en fervent vliegvisser die al in 1957 klimuitrusting verkocht. De Amerikaan met een Frans-Canadese vader ging in de loop der jaren zakendoen steeds meer vermengen met milieuactivisme.

De woensdag aangekondigde operatie moet daarvan het (voorlopige) sluitstuk worden. “Als er enige hoop is op een bloeiende planeet over vijftig jaar, dan moet iedereen doen wat hij of zij kan met de bronnen die we hebben”, zegt Chouinard in een verklaring. “Als de topman die ik nooit wilde zijn, lever ik mijn bijdrage. We maken de aarde onze enige aandeelhouder. Ik ben bloedserieus om de planeet te redden.”

Patagonia beschouwt zich als een activistisch bedrijf, dat jaarlijks al 1 procent van de omzet overmaakt naar goede doelen op het gebied van duurzaamheid en natuurbehoud. Patagonia geeft als niet-beursgenoteerd bedrijf geen financiële informatie, maar laat weten dat de omzet de afgelopen tien jaar is verviervoudigd tot “meer dan een miljard dollar”. Het bedrijf heeft 96 vestigingen wereldwijd met 36.000 werknemers. De onderneming staat bekend als een van de grootste opkopers van natuurgebieden en probeerde tevergeefs de Amerikaanse kledingindustrie biologisch te maken, wat door het bedrijf als een nederlaag wordt gezien.

Bill Gates-club

Patagonia heeft een goed moment gekozen voor de nieuwe aanpak. De afgelopen zomer was een aaneenschakeling van aan klimaatverandering gerelateerde rampen zoals bosbranden, extreme droogte en hittegolven. “Het huidige kapitalistische systeem heeft zijn winsten behaald tegen enorme kosten, waaronder groeiende ongelijkheid en grootschalige, niet-gecompenseerde milieuschade. De wereld staat letterlijk in brand”, zegt Patagonia-voorzitter Charles Conn. “Bedrijven die het nieuwe model van kapitalisme omarmen, met diepe toewijding aan een hoger doel, zullen niet alleen beloond worden met meer investeringen, betere werknemers en grotere klantentrouw. Ze zijn de toekomst.”

Chouinard past in een lange rij van Amerikaanse miljardairs die zich bezighouden met filantropie, met Bill Gates (als weldoener inmiddels ruim gepasseerd door MacKenzie Scott, de ex-vrouw van Amazon-oprichter Jeff Bezos) als bekendste voorbeeld. Maar volgens critici moeten ultrarijken (meer) belasting betalen in plaats van hun eigen goede doelen te kiezen. Veel rijke filantropen zijn overigens zelf ook voor hogere belastingen. Patagonia zegt zich er al heel lang hard voor te maken dat alle bedrijven hun belastingen betalen. In 2018 gaf Chouinard nog 14 miljoen dollar aan goede doelen weg, die hij aan de belastingverlagingen van Donald Trump had overgehouden.

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234